Pengeluar Cip China Pesat Menggantikan Pesaing Asing: Bagaimana SMIC dan Rakan Seindustrinya Membentuk Semula Industri Semikonduktor Global

Kebangkitan Pengeluar Cip China: SMIC Menerajui Era Baharu

Industri semikonduktor China sedang melalui transformasi besar. Dahulu sangat bergantung pada teknologi asing, pengeluar cip China kini pantas meraih kemajuan, dengan beberapa syarikat mencatatkan peningkatan bahagian pasaran sehingga sepuluh kali ganda dalam tempoh hanya dua tahun. Menerajui perubahan ini ialah Semiconductor Manufacturing International Corporation (SMIC), pengeluar cip kontrak terbesar di China, yang mendakwa syarikat cip domestik kini boleh “menggantikan sepenuhnya” pesaing asing mereka dalam banyak sektor. Perkembangan ini bukan sahaja membentuk semula landskap semikonduktor global, malah meningkatkan lagi persaingan teknologi berterusan antara China dengan Amerika Syarikat.

Ketua Pegawai Eksekutif Bersama SMIC, Zhao Haijun, baru-baru ini menekankan skala perubahan ini dengan menyatakan bahawa pelanggan domestik kini menyumbang lebih 50% daripada tempahan wafer 8 inci SMIC. Lonjakan permintaan menyebabkan kekangan bekalan, dengan kapasiti pengeluaran SMIC dijangka kekal terhad sekurang-kurangnya hingga Oktober. Pertumbuhan pesat ini amat ketara dalam sektor seperti semikonduktor kuasa dan cip automotif, ketika China berusaha mencapai sara diri 100%.

Apakah yang Mendorong Lonjakan Permintaan Cip Domestik?

Kebangkitan pengeluar cip China didorong gabungan dasar kerajaan, keperluan pasaran dan ketegangan perdagangan global. Sejak beberapa tahun kebelakangan ini, A.S. mengenakan kawalan eksport ketat terhadap semikonduktor canggih dan peralatan pembuatan cip, dengan tujuan mengehadkan akses China kepada teknologi termaju. Sekatan ini menjejaskan gergasi Amerika seperti Nvidia dan AMD, yang cip paling canggihnya dilarang dijual di China. Namun, A.S. baru-baru ini melonggarkan sebahagian sekatan itu, sekali gus membolehkan cip tertentu kembali memasuki pasaran China. Walaupun begitu, SMIC dan syarikat domestik lain melaporkan bahawa permintaan China semakin dipenuhi alternatif buatan tempatan, sekali gus mengurangkan kesan perubahan dasar.

Menurut Zhao Haijun, “semakin ramai pelanggan China boleh menggantikan sepenuhnya pesaing asing dengan cip yang dihasilkan dalam negara.” Dalam sektor semikonduktor berkaitan kuasa, sesetengah pelanggan meningkatkan tempahan wafer bulanan daripada SMIC sebanyak sepuluh kali ganda dalam tempoh hanya dua tahun. Trend ini turut kelihatan dalam industri automotif, apabila China menyasarkan penggunaan cip buatan tempatan sahaja dalam masa terdekat.

Bagaimanakah China Membina Ekosistem Pembuatan Cipnya?

Cita-cita China untuk mencapai sara diri dalam semikonduktor bukan sekadar meliputi reka bentuk dan pembuatan cip. Negara itu melabur besar-besaran dalam setiap peringkat rantaian bekalan, daripada bahan mentah dan bahan kimia hinggalah peralatan pembuatan canggih. Pendekatan menyeluruh ini bertujuan mengurangkan kerentanan yang didedahkan oleh kawalan eksport asing dan memastikan syarikat China mampu bersaing di peringkat global merentasi keseluruhan rantaian nilai semikonduktor.

Alternatif Tempatan kepada Peralatan dan Bahan Asing

Salah satu cabaran terbesar bagi China ialah kebergantungannya pada peralatan pembuatan cip asing, khususnya mesin litografi yang digunakan untuk mengetsa litar pada wafer silikon. Syarikat Belanda ASML ialah satu-satunya pembekal mesin litografi ultraungu ekstrem (EUV) di dunia, yang penting untuk menghasilkan cip paling canggih. Disebabkan sekatan eksport, syarikat China tidak dapat mengakses teknologi ini, sekali gus memaksa mereka berinovasi atau mencari alternatif.

Syarikat seperti SiCarrier, yang dikaitkan dengan Huawei, dilaporkan sedang membangunkan alternatif domestik kepada peralatan ASML. Walaupun usaha ini masih di peringkat awal dan setakat ini terhad kepada teknologi proses 28nm yang kurang canggih (berbanding cip 2nm yang dihasilkan peneraju global seperti TSMC), usaha tersebut merupakan langkah penting ke arah mengurangkan kebergantungan pada negara asing. Kerajaan Shenzhen dan syarikat teknologi utama China menyokong inisiatif ini dengan merekrut bakat terbaik serta melabur dalam penyelidikan dan pembangunan.

Begitu juga, Huawei sedang memperkukuh keupayaannya dalam bahan kimia pembuatan cip melalui penglibatannya dengan Zhuhai Cornerstone Technologies. Firma ini berhasrat menjadi pembekal menyeluruh bagi bahan penting seperti fotoresis dan buburan penggilap, yang pasaran globalnya dikuasai syarikat dari Jepun, A.S. dan Eropah. Dengan membangunkan bekalan tempatan bagi bahan-bahan ini, China berharap dapat melindungi industri cipnya daripada gangguan pada masa hadapan.

Kemajuan dan Jurang Teknologi yang Masih Wujud

Walaupun terdapat kemajuan ini, China masih berdepan halangan besar untuk menandingi teknologi cip paling canggih. SMIC telah menunjukkan keupayaan menghasilkan cip 7nm dan dilaporkan sedang berusaha ke arah 5nm, tetapi masih ketinggalan berbanding TSMC dan Samsung, yang sedang menuju ke pengeluaran besar-besaran 2nm. Dalam bidang litografi, peralatan domestik China masih ketinggalan 15 hingga 20 tahun berbanding yang terbaik di dunia, sekali gus mengehadkan keupayaannya menghasilkan cip termaju yang digunakan dalam kecerdasan buatan dan pengkomputeran berprestasi tinggi.

Namun, dalam bidang seperti cip memori dan reka bentuk cip, syarikat China mencatat kemajuan yang ketara. Yangtze Memory Technologies Corp. (YMTC) mendahului dalam memori kilat NAND 3D di China, manakala bahagian HiSilicon Huawei membangunkan cip AI yang dalam sesetengah ujian mampu menandingi cip Nvidia. Walaupun prestasi cip ini mungkin belum menyamai sepenuhnya cip keluaran pesaing asing, jurangnya semakin mengecil.

Ketegangan Geopolitik dan Persaingan Cip Global

Kebangkitan pesat pengeluar cip China merupakan tindak balas kepada, dan juga pemacu, ketegangan geopolitik yang semakin memuncak. Persaingan teknologi A.S.-China semakin sengit sejak beberapa tahun kebelakangan ini, dengan kedua-dua pihak mengenakan tarif, kawalan eksport dan sekatan pelaburan. A.S. berusaha melindungi kelebihan teknologinya serta menghalang China daripada memperoleh keupayaan canggih yang boleh digunakan untuk tujuan ketenteraan atau strategik.

Sebagai tindak balas, China mencurahkan pelaburan berbilion dolar ke dalam industri semikonduktornya, menyokong bukan sahaja pengeluar cip seperti SMIC, malah ekosistem lebih luas yang merangkumi peralatan, bahan dan tenaga mahir. Usaha diterajui kerajaan untuk mencapai sara diri ini mula membuahkan hasil, seperti yang ditunjukkan oleh peningkatan bahagian pasaran syarikat domestik dan daya tahan syarikat seperti SMIC ketika berdepan tekanan luar.

Kesan Kawalan Eksport dan Tarif A.S.

Kawalan eksport A.S. baru-baru ini menyasarkan cip H20 keluaran Nvidia dan MI308 keluaran AMD, yang digunakan untuk kecerdasan buatan dan pusat data. Walaupun A.S. kemudian melonggarkan sebahagian sekatan, sekali gus membenarkan cip ini dijual semula di China, kesan jangka panjangnya mungkin terhad. Zhao Haijun dari SMIC menyatakan bahawa permintaan domestik yang kukuh melindungi syarikat itu daripada kejutan luaran, dengan kesan kewangan tarif A.S. dijangka kurang daripada 1.3% daripada jumlah hasil.

Sementara itu, kerajaan China sedang meneliti cip asing berhubung risiko keselamatan. Pentadbiran Ruang Siber China baru-baru ini memanggil pegawai Nvidia untuk menjawab kebimbangan mengenai kemungkinan pintu belakang dalam cip H20, mencerminkan keprihatinan yang semakin meningkat terhadap privasi data dan keselamatan negara.

Tarif dan Ancaman Pemisahan

Dari sudut politik, bekas Presiden A.S. Donald Trump mengancam untuk mengenakan tarif 100% terhadap semua semikonduktor buatan asing melainkan syarikat membina kilang di A.S. Jika dilaksanakan, langkah sedemikian boleh mempercepat lagi pemisahan industri cip global, sekali gus mendorong China dan A.S. membangunkan rantaian bekalan yang berasingan.

Walaupun berdepan ketegangan ini, pengeluar cip Amerika seperti Nvidia dan AMD mencatatkan keputusan kewangan yang kukuh, dengan harga saham mereka meningkat dengan ketara sepanjang tahun lalu. Namun, prospek jangka panjang masih tidak menentu memandangkan kedua-dua negara terus melabur dalam alternatif domestik dan berusaha mengurangkan kebergantungan antara satu sama lain.

Mampukah Pengeluar Cip China Benar-benar Menandingi Peneraju Global?

Walaupun pengeluar cip China mencatat kemajuan mengagumkan, cabaran besar masih wujud sebelum mereka dapat benar-benar menandingi peneraju global seperti TSMC, Samsung dan Intel. Cip paling canggih, yang digunakan dalam telefon pintar, AI dan pengkomputeran berprestasi tinggi, masih memerlukan proses pembuatan dan peralatan yang sebahagian besarnya di luar jangkauan syarikat China akibat kawalan eksport dan jurang teknologi.

Namun, dalam banyak sektor seperti automotif, perindustrian dan elektronik pengguna, cip China kini mampu bersaing dengan alternatif asing. Keupayaan SMIC membekalkan jumlah besar wafer 8 inci dan, dengan semakin meluas, wafer 12 inci kepada pelanggan domestik membuktikan kematangan industri cip China yang semakin meningkat. Peralihan kepada teknologi wafer yang lebih canggih masih berlangsung, dengan SMIC membantu pelanggan beralih kepada wafer 12 inci demi kecekapan dan prestasi yang lebih baik.

Inovasi dan Haluan Masa Depan

Industri cip China tidak berdiam diri. Syarikat seperti Huawei melabur dalam reka bentuk cip generasi akan datang, manakala syarikat lain berusaha membangunkan setiap aspek rantaian bekalan dalam negara, daripada bahan kimia hingga peralatan pembuatan. Sokongan kerajaan, bersama kumpulan besar tenaga mahir kejuruteraan, memacu kemajuan pesat.

Penganalisis percaya bahawa walaupun China mungkin ketinggalan dalam teknologi cip paling canggih buat masa ini, negara itu boleh merapatkan jurang dalam tempoh lima hingga sepuluh tahun bagi beberapa bidang utama. Rentak pelaburan dan inovasi yang berterusan, ditambah dengan pasaran domestik yang besar, memberi asas kukuh kepada syarikat China untuk berkembang pada masa hadapan.

Implikasi Lebih Luas terhadap Industri Teknologi Global

Kebangkitan pengeluar cip China membawa implikasi besar terhadap industri teknologi global. Ketika China mengurangkan kebergantungannya pada cip dan peralatan asing, rantaian bekalan global turut berubah. Syarikat di seluruh dunia perlu menyesuaikan diri dengan realiti baharu yang menyaksikan China sebagai pasaran utama dan pesaing yang hebat.

Bagi pengeluar cip multinasional, cabarannya ialah mengimbangi akses kepada pasaran China dengan pematuhan terhadap kawalan eksport serta perubahan landskap geopolitik. Bagi syarikat China pula, tumpuan diberikan kepada usaha mempercepat inovasi, membina sara diri dan mengharungi landskap global yang semakin kompleks.

Akhirnya, persaingan antara pengeluar cip China dengan pengeluar asing berkemungkinan akan mendorong kemajuan teknologi selanjutnya, yang memberi manfaat kepada pengguna dan industri di seluruh dunia. Namun, risiko pemecahan dan pemisahan masih wujud, dengan kemungkinan kesan terhadap inovasi global dan pertumbuhan ekonomi.

Ringkasan

• Pengeluar cip China, diterajui SMIC, sedang pantas meningkatkan bahagian pasaran dan menggantikan pesaing asing dalam banyak sektor.
• Permintaan domestik terhadap cip di China melonjak, dengan sesetengah syarikat meningkatkan tempahan sehingga sepuluh kali ganda dalam tempoh dua tahun.
• China melabur besar-besaran untuk membangunkan keseluruhan rantaian bekalan semikonduktor dalam negara, daripada bahan hinggalah peralatan pembuatan.
• Walaupun mencapai kemajuan, syarikat China masih ketinggalan berbanding peneraju global dalam teknologi cip paling canggih.
• Ketegangan teknologi A.S.-China dan kawalan eksport mempercepat usaha China mencapai sara diri.
• Industri semikonduktor global sedang berubah apabila China menjadi pasaran utama dan juga pesaing.