Negara-negara Asia Beralih kepada LNG AS untuk Meredakan Tekanan Tarif Trump, Cetus Kebimbangan Iklim dan Keselamatan

Negara-negara Asia Beralih kepada LNG AS untuk Meredakan Tekanan Tarif Trump, Cetus Kebimbangan Iklim dan Keselamatan

Ekonomi utama Asia menandatangani perjanjian jangka panjang untuk membeli gas asli cecair AS bagi mengelakkan tarif tinggi, namun pakar memberi amaran bahawa langkah ini boleh menjejaskan matlamat iklim dan keselamatan tenaga.

Pada 2025, gelombang tarif baharu yang dikenakan oleh pentadbiran Trump mendorong beberapa negara Asia—termasuk Jepun, Korea Selatan, Vietnam, Taiwan, Thailand, Filipina dan India—untuk merundingkan perjanjian import gas asli cecair (LNG) berskala besar dengan Amerika Syarikat. Perjanjian ini bertujuan meredakan ketegangan perdagangan dan mengelakkan tarif yang membebankan eksport Asia, namun penganalisis memberi amaran bahawa strategi ini boleh membawa kesan negatif berpanjangan terhadap cita-cita iklim dan keselamatan tenaga serantau.

Peralihan ini berlaku ketika pentadbiran Presiden Trump menggunakan tarif dan pengaruh perdagangan untuk mempromosikan eksport bahan api fosil AS, terutamanya LNG, sebagai ciri utama perjanjian perdagangan baharu. Walaupun perjanjian ini mungkin memberikan kelegaan ekonomi jangka pendek kepada pengeksport Asia, ia berisiko mengikat negara-negara tersebut kepada kebergantungan terhadap bahan api fosil selama berdekad-dekad, ketika dunia berlumba-lumba beralih kepada sumber tenaga yang lebih bersih.

Mengapa Negara-negara Asia Membeli Lebih Banyak LNG AS?

Tarif menyeluruh Presiden Trump—yang memuncak dengan tarif “Hari Pembebasan” pada April 2025—menyasarkan berpuluh-puluh negara, dengan ekonomi Asia berdepan kadar antara yang tertinggi. Matlamat yang dinyatakan oleh pentadbiran itu adalah untuk mengurangkan defisit perdagangan AS dan membawa kembali pekerjaan sektor pembuatan ke Amerika, namun tarif juga menjadi alat tawar-menawar dalam rundingan perdagangan.

Untuk mengelakkan atau mengurangkan tarif ini, kerajaan Asia menawarkan untuk membeli lebih banyak LNG AS sebagai konsesi. LNG, atau gas asli cecair, ialah gas asli yang disejukkan sehingga menjadi cecair supaya lebih mudah disimpan dan dihantar. Ia digunakan untuk penjanaan elektrik, proses perindustrian serta pemanasan dan memasak di rumah. AS, yang kini merupakan antara pengeksport LNG terbesar di dunia, menjadikan peluasan eksport ini bahagian penting dalam strategi perdagangannya.

Antara contoh terbaharu termasuk:

• JERA Jepun, penjana elektrik terbesar negara itu, menandatangani kontrak selama 20 tahun untuk membeli sehingga 5.5 juta tan metrik LNG AS setahun bermula sekitar 2030.
• Vietnam menandatangani perjanjian pada Mei dengan sebuah syarikat Amerika untuk membangunkan hab import gas, dengan Perdana Menteri menekankan keperluan untuk mengimport lebih banyak LNG.
• Korea Selatan membincangkan kerjasama dalam projek LNG Alaska bernilai $44 bilion, dengan pegawai melawat tapak projek itu pada Jun.
• CPC Corp. Taiwan menandatangani surat hasrat untuk membeli LNG daripada projek Alaska dan melabur dalam pembangunannya.
• Thailand dan Filipina menunjukkan minat terhadap perjanjian LNG AS jangka panjang dan projek Alaska.
• India sedang mempertimbangkan untuk memansuhkan cukai import bagi penghantaran tenaga AS bagi membantu mengecilkan lebihan dagangannya dengan Washington, dan telah mengeluarkan tender untuk LNG AS.

Perjanjian ini sering digambarkan sebagai situasi saling menguntungkan: negara Asia mengelakkan tarif, manakala AS meningkatkan eksport tenaganya. Namun, realitinya lebih rumit.

Kebimbangan Iklim: Adakah Perjanjian LNG Menjejaskan Kemajuan Tenaga Bersih?

Banyak negara Asia menetapkan sasaran iklim yang bercita-cita tinggi, dengan matlamat mengurangkan pelepasan gas rumah hijau dan mengembangkan tenaga boleh baharu. Pakar memberi amaran bahawa komitmen terhadap kontrak LNG jangka panjang boleh memperlahankan atau malah membalikkan kemajuan ke arah matlamat ini.

Indra Overland, ketua Pusat Penyelidikan Tenaga di Institut Hal Ehwal Antarabangsa Norway, menjelaskan bahawa pembinaan saluran paip, terminal import dan loji janakuasa berasaskan gas mewujudkan prasarana mahal yang sukar digantikan. Ini boleh menyukarkan negara beralih kepada tenaga boleh baharu seperti solar dan angin, yang semakin murah dan pantas dipasang.

“Komitmen terhadap perjanjian LNG jangka panjang boleh menyebabkan negara terperangkap dengan prasarana lapuk ketika dunia beralih dengan pantas kepada sumber tenaga yang lebih bersih,” kata Overland. “Dengan itu, kemungkinan anda terperangkap lebih lama adalah lebih tinggi.”

LNG memang membakar dengan lebih bersih berbanding arang batu, dengan pelepasan karbon dioksida dan pencemaran udara yang lebih rendah. Namun, LNG tetap bahan api fosil yang menyumbang kepada perubahan iklim. Kebocoran metana semasa pengekstrakan dan pengangkutan boleh meningkatkan lagi kesannya terhadap iklim. Pentadbiran Trump telah menarik balik syarat yang mewajibkan pengeksport LNG memantau dan melaporkan pelepasan metana, sekali gus melemahkan pemantauan dan akauntabiliti.

Banyak kontrak LNG mengandungi klausa “ambil atau bayar”, yang mewajibkan kerajaan membayar gas walaupun mereka tidak lagi memerlukannya. Christopher Doleman dari Institut Ekonomi Tenaga dan Analisis Kewangan memberi amaran bahawa jika tenaga boleh baharu berkembang dengan pesat lalu mengurangkan permintaan LNG, negara mungkin terpaksa membayar bahan api yang tidak digunakan. Pengalaman Pakistan baru-baru ini menggambarkan risiko ini: apabila harga LNG melonjak, kos elektrik meningkat dan mendorong pengguna memasang panel solar di atas bumbung. Dengan permintaan yang merosot, Pakistan terpaksa menangguhkan penghantaran LNG dan cuba menjual semula lebihan bahan api.

Dasar tenaga pentadbiran Trump yang lebih luas juga mengalihkan keutamaan AS daripada tenaga boleh baharu. Pentadbirannya telah membatalkan inisiatif tenaga bersih, menghentikan subsidi hijau secara berperingkat dan mempromosikan eksport bahan api fosil sebagai tonggak dasar ekonomi dan perdagangan. Pakar memberi amaran bahawa langkah ini boleh memperlahankan inovasi, menaikkan harga kepada pengguna dan menjejaskan usaha global untuk menangani perubahan iklim.

Risiko Ekonomi dan Keselamatan daripada Komitmen LNG Jangka Panjang

Walaupun import LNG boleh membantu mempelbagaikan bekalan tenaga, penganalisis memberi amaran bahawa kebergantungan yang tinggi terhadap gas AS membawa risiko besar kepada negara Asia.

1. Daya Maju Ekonomi

Ramai pakar mempersoalkan sama ada LNG AS mampu bersaing dengan arang batu dan tenaga boleh baharu yang lebih murah di Asia. Projek LNG Alaska, misalnya, secara meluas dianggap tidak berdaya maju dari segi ekonomi. Untuk gas AS berdaya saing, harganya perlu jatuh kepada kurang daripada separuh paras semasa. Tarif ke atas keluli China boleh menjadikan pembinaan saluran paip dan terminal lebih mahal, manakala kelewatan dalam pembuatan turbin gas bermakna projek baharu mungkin hanya dapat beroperasi pada 2032.

Sementara itu, lebihan bekalan LNG global sedang menurunkan harga, sekali gus menyukarkan negara untuk mewajarkan komitmen terhadap perjanjian jangka panjang pada harga yang lebih tinggi seperti sekarang. Walaupun negara Asia bersetuju membeli lebih banyak LNG AS, jumlah yang diperlukan untuk mengurangkan defisit perdagangan AS dengan ketara adalah sangat besar. Korea Selatan perlu mengimport 121 juta tan metrik LNG dalam setahun—50 peratus lebih banyak daripada jumlah keseluruhan yang dieksport AS ke seluruh dunia tahun lalu dan tiga kali ganda jumlah import Korea Selatan. Vietnam pula perlu mengimport 181 juta tan metrik setahun, lebih dua kali ganda jumlah keseluruhan eksport AS.

2. Keselamatan Tenaga

Keselamatan tenaga bergantung pada bekalan yang boleh diharap dan mampu milik. Kebergantungan kepada LNG AS membawa ketidaktentuan baharu. Indra Overland berkata, “AS bukan entiti yang sangat boleh dijangka. Bergantung pada tenaga dari sana merupakan langkah yang berisiko.”

Peristiwa global baru-baru ini menunjukkan betapa pantas kargo LNG boleh dialihkan sebagai tindak balas terhadap perubahan pasaran. Semasa pencerobohan Rusia ke atas Ukraine, penghantaran LNG yang pada asalnya ditujukan ke Asia dialihkan ke Eropah, apabila pembeli di sana sanggup membayar harga lebih tinggi. Walaupun mempunyai kontrak, negara seperti Bangladesh dan Sri Lanka kalah dalam persaingan harga lalu tidak mendapat bekalan bahan api. Dario Kenner dari Zero Carbon Analytics berkata, “Peristiwa di Eropah, yang kelihatan sangat jauh, boleh menjejaskan ketersediaan dan harga di Asia.”

Pembinaan lebih banyak tenaga boleh baharu dapat meningkatkan keselamatan tenaga dan hasil iklim. Hanya kira-kira 1 peratus potensi tenaga solar dan angin Asia Tenggara digunakan pada masa ini, sekali gus meninggalkan ruang yang luas untuk pengembangan. Tenaga boleh baharu tidak terjejas oleh kejutan harga global dan boleh dipasang dengan pantas untuk memenuhi permintaan elektrik yang meningkat.

Bagaimana Tarif Trump Membentuk Semula Dasar Tenaga dan Iklim Global

Penggunaan tarif secara agresif oleh pentadbiran Trump bukan sekadar berkaitan perdagangan—ia juga membentuk semula dasar tenaga dan iklim global. Perjanjian perdagangan kini sering merangkumi syarat agar rakan dagang membeli sejumlah besar minyak dan gas AS. Pentadbiran itu mengancam untuk mengenakan tarif, sekatan visa dan fi pelabuhan terhadap negara yang menyokong perjanjian global untuk mengurangkan pelepasan gas rumah hijau daripada sektor perkapalan.

Menurut The New York Times, tekanan Trump terhadap negara lain supaya membeli bahan api fosil AS dan berundur daripada ikrar tenaga bersih membimbangkan para saintis dan pegawai Eropah. Mereka memberi amaran bahawa dunia perlu beralih daripada bahan api fosil dengan pantas bagi mengelakkan kesan terburuk perubahan iklim. Namun, pentadbiran Trump berhujah bahawa ekonomi dan keselamatan negara mesti diutamakan, walaupun ini bermakna tindakan iklim diperlahankan.

Tarif juga mengganggu perdagangan teknologi bersih global. Kos keluli, aluminium dan bahan lain yang lebih tinggi menjadikan pembinaan turbin angin, kenderaan elektrik dan panel solar lebih mahal. Ini boleh memperlahankan penyebaran tenaga bersih dan menyukarkan negara mencapai sasaran iklim masing-masing. AS sangat bergantung pada import bagi banyak mineral penting yang diperlukan untuk teknologi bersih, dan ketegangan perdagangan meningkatkan risiko gangguan rantaian bekalan.

Sesetengah pakar melihat kemungkinan ada kesan positif: tarif mungkin memperlahankan pengembangan eksport LNG AS dengan menjadikannya kurang berdaya saing. Namun, kesan keseluruhannya ialah peningkatan kos, ketidaktentuan dan kesukaran bagi negara untuk melabur dalam peralihan kepada tenaga bersih.

Kajian Kes: Projek LNG Alaska dan Kerjasama dengan Asia

Projek LNG Alaska bernilai $44 bilion menjadi tumpuan kerjasama tenaga antara AS dengan Asia. Projek itu bertujuan membina saluran paip sepanjang 800 batu dari Lereng Utara Alaska ke loji pencairan gas di Nikiski, dengan matlamat mengeksport gas ke Asia tanpa melalui Terusan Panama. Presiden Trump mempromosikan projek itu sebagai cara membekalkan pasaran Asia dan mewujudkan pekerjaan di Amerika.

Beberapa negara Asia telah menyatakan minat:

• CPC Corp. Taiwan menandatangani surat hasrat untuk membeli LNG daripada projek itu dan melabur dalam pembangunannya. Gabenor Alaska Mike Dunleavy dan Menteri Hal Ehwal Ekonomi Taiwan menghadiri majlis menandatangani perjanjian itu di Taipei.
• Jepun dan Korea Selatan turut menunjukkan minat, dengan rundingan berterusan mengenai kemungkinan pelaburan dan perjanjian bekalan.
• Thailand menawarkan komitmen terhadap perjanjian jangka panjang untuk membeli bahan api Amerika dan berminat dengan saluran paip Alaska.

Walaupun pengumuman berprofil tinggi ini dibuat, projek tersebut berdepan halangan besar. Suruhanjaya Kawal Selia Tenaga Persekutuan meluluskannya pada 2020, tetapi pembinaan masih belum bermula. Pakar industri mempersoalkan kemampanan ekonominya memandangkan persaingan daripada arang batu dan tenaga boleh baharu yang lebih murah di Asia. Tarif ke atas keluli China boleh meningkatkan kos lagi, manakala lelongan pajakan terdahulu bagi penggerudian minyak dan gas di Alaska kurang mendapat sambutan industri.

Kebimbangan alam sekitar juga ketara. Projek itu akan membuka kawasan baharu untuk penggerudian, termasuk sebahagian daripada Perlindungan Hidupan Liar Kebangsaan Artik (ANWR) dan Rizab Petroleum Kebangsaan Alaska (NPRA). Langkah ini mencetuskan kontroversi, dengan kumpulan alam sekitar dan masyarakat Orang Asal menentang penggerudian kerana kesannya terhadap hidupan liar dan tanah tradisi.

Konteks Ekonomi dan Geopolitik yang Lebih Luas

Perjanjian LNG ini sebahagian daripada penjajaran semula hubungan ekonomi AS-Asia yang lebih luas. Pada sidang kemuncak Ogos 2025 antara Presiden Korea Selatan Lee Jae-myung dengan Presiden Trump, Korea bersetuju untuk melabur $350 bilion di AS dan membeli produk tenaga AS bernilai $100 bilion. Perjanjian serupa dimeterai dengan Jepun dan Kesatuan Eropah. Sebagai balasan, AS mengurangkan beberapa tarif, meskipun kadarnya kekal lebih tinggi berbanding perjanjian perdagangan terdahulu.

Kerjasama ini bertujuan mengukuhkan hubungan ekonomi dan keselamatan, namun ia turut mencerminkan penggunaan tenaga yang semakin meluas sebagai alat pengaruh geopolitik. Bagi negara seperti India, peningkatan import LNG AS dilihat sebagai cara mempelbagaikan sumber tenaga dan mengurangkan kebergantungan kepada pesaing seperti Rusia dan China. AS pula menggunakan eksport tenaga untuk mengukuhkan pakatan dan mengimbangi pengaruh China di rantau ini.

Namun, tumpuan kepada bahan api fosil berbanding tenaga boleh baharu boleh menyebabkan ekonomi Asia terdedah kepada kejutan harga pada masa depan, aset terbiar dan peluang yang terlepas dalam sektor tenaga bersih yang berkembang pesat. Wayne Gray, seorang profesor ekonomi, memberi amaran bahawa syarikat AS berisiko ketinggalan daripada pesaing global dalam inovasi tenaga bersih jika dasar semasa berterusan.

Apakah Alternatifnya? Hujah Memihak kepada Tenaga Boleh Baharu

Walaupun usaha mendorong penggunaan LNG sedang giat dijalankan, pakar menegaskan bahawa negara Asia mempunyai alternatif yang nyata. Asia Tenggara, misalnya, hanya menggunakan kira-kira 1 peratus potensi tenaga solar dan anginnya. Pengembangan tenaga boleh baharu dapat memenuhi permintaan elektrik yang meningkat, mengurangkan pelepasan dan meningkatkan keselamatan tenaga dengan melindungi negara daripada turun naik harga bahan api fosil global.

Tenaga boleh baharu boleh dipasang dengan pantas dan pada skala besar. Ia tidak terdedah kepada risiko geopolitik yang sama seperti bahan api fosil yang diimport. Jon Elkind dari Pusat Dasar Tenaga Global berkata, “Semua teknologi, khususnya tenaga angin, solar dan bateri, diperlukan untuk memenuhi permintaan elektrik yang semakin meningkat.”

Sesetengah kerajaan dan syarikat swasta Asia sudah pun melabur dalam tenaga bersih, walaupun dasar rasmi beralih kepada LNG. Sebagai contoh, Ford dan syarikat lain terus membangunkan kenderaan elektrik dan projek tenaga boleh baharu walaupun sokongan kerajaan dikurangkan. Cabarannya adalah untuk memastikan kontrak LNG jangka panjang tidak mengetepikan pelaburan ini atau mewujudkan halangan kepada pertumbuhan tenaga bersih pada masa depan.

Perkara Penting

• Negara-negara Asia menandatangani perjanjian LNG AS jangka panjang untuk mengelakkan tarif tinggi yang dikenakan oleh pentadbiran Trump.
• Pakar memberi amaran bahawa perjanjian ini boleh memperlahankan peralihan kepada tenaga boleh baharu dan menjejaskan sasaran iklim.
• Kontrak LNG jangka panjang berisiko mengikat negara kepada kebergantungan terhadap bahan api fosil serta mewujudkan prasarana mahal yang sukar digantikan.
• LNG AS mungkin tidak berdaya saing dari segi ekonomi berbanding arang batu dan tenaga boleh baharu yang lebih murah di Asia, sekali gus menimbulkan kebimbangan tentang aset terbiar.
• Keselamatan tenaga terancam kerana kebergantungan pada LNG AS mendedahkan negara kepada ketidaktentuan pasaran global dan gangguan bekalan.
• Tarif Trump turut menjadikan teknologi bersih lebih mahal, sekali gus berpotensi memperlahankan kemajuan iklim global.
• Pengembangan tenaga boleh baharu kekal sebagai alternatif yang berdaya maju dan berpotensi lebih terjamin untuk memenuhi keperluan tenaga Asia yang semakin meningkat.