Carlo Ratti dari MIT: Korea sebagai Makmal Hidup untuk Bandar Pintar

Mengapa Seoul menjadi medan ujian dunia sebenar bagi AI dan urbanisme berasaskan data

Arkitek kelahiran Itali dan penyelidik MIT Carlo Ratti berpendapat bandar perlu dilahirkan semula secara berterusan melalui data dan reka bentuk, bukannya dibina sekali lalu dibiarkan menua. Ketika berucap di Kongres Dunia Ekspo Bandar Pintar di Barcelona, beliau mengetengahkan Korea Selatan, khususnya Seoul, sebagai tempat yang jarang ditemui untuk menguji idea pada skala besar dan memperhalusinya dengan pantas. Bandar itu padat dan terhubung secara digital. Penduduknya cepat menerima perkhidmatan baharu. Agensi awam pula berpengalaman mengendalikan infrastruktur berprestasi tinggi. Gabungan ciri ini menjadikan Seoul makmal hidup bagi inovasi bandar.

Ratti mengetuai Makmal Bandar Boleh Rasa MIT dan bekerjasama dengan bandar-bandar di pelbagai benua. Beliau melihat gelombang transformasi bandar seterusnya sebagai kebangkitan infrastruktur pembelajaran. Jalan, bangunan dan utiliti boleh mengesan keadaan, menyesuaikan diri dalam masa nyata dan berkembang bersama penduduk. Peralihan itu bergantung pada sensor terbina dalam, gentian optik dan sistem kawalan berangkaian. Ia juga bergantung pada peraturan tentang siapa yang memiliki perkakasan dan data, siapa yang boleh mengakses maklumat dan bagaimana keputusan dibuat. Teknologi boleh digunakan di mana-mana. Bahagian yang sukar ialah tadbir urus.

Perubahan demografi menjadikan perkara ini semakin mendesak. Populasi di Korea, Itali, Jepun dan China dijangka merosot dalam beberapa dekad akan datang. Pemimpin bandar perlu menyediakan lebih banyak keselesaan, keselamatan dan kemudahan dengan tenaga kerja yang lebih kecil serta belanjawan yang lebih ketat. Pilihan bijak ialah menaik taraf apa yang sedia ada, bukannya membina daerah baharu dari awal. Jika infrastruktur boleh belajar, bandar dapat bertindak balas dengan lebih pantas terhadap gelombang haba, banjir, kesesakan lalu lintas dan keperluan kesihatan awam. Itulah inti hujah Ratti yang menjadikan Seoul medan ujian global.

Infrastruktur pembelajaran: maksudnya dan kepentingannya

Pendekatan tradisional terhadap infrastruktur ialah membina, mentauliahkan dan menyelenggarakannya. Tetapan ditetapkan dalam manual. Naik taraf pula dilakukan setiap beberapa dekad. Infrastruktur pembelajaran berfungsi secara berbeza. Ia mengesan aktiviti dan keadaan, menjalankan analisis untuk meramalkan perkara yang bakal berlaku, kemudian melaraskan operasi serta-merta. Isyarat trafik dilaraskan dalam beberapa minit, bukan bulan. Pengudaraan bangunan menyesuaikan diri mengikut jumlah penghuni dan kualiti udara luar. Sistem saliran dibuka dan ditutup untuk menampung ribut mendadak. Intinya bukan gajet, tetapi keupayaan untuk bertindak balas.

Daripada paip statik kepada rangkaian responsif

Di bawah jalan raya, gentian optik dan kabel kuasa membawa data daripada kamera, sensor akustik, pemantau kualiti udara dan pengesan lalu lintas. Di permukaan, lidar, Bluetooth dan suar kenderaan terhubung menambah satu lagi lapisan maklumat. Dalam bangunan, meter pintar, termostat dan rangkaian pencahayaan mewujudkan gelung maklum balas terperinci. Kesemuanya membentuk sistem saraf digital. Jika disusun menggunakan piawaian terbuka, jaringan ini boleh memberikan manfaat nyata, seperti perjalanan bas yang lebih pantas, kos tenaga sekolah yang lebih rendah, lintasan pejalan kaki yang lebih selamat dan pengurangan kejadian ruang bawah tanah ditenggelami air ketika hujan lebat.

Namun, ada batasnya. Data tidak sentiasa kemas. Sensor boleh rosak akibat cuaca. Keselamatan siber tidak boleh diketepikan. Penyepaduan merentas agensi dan vendor juga sukar. Bandar perlu membuat pertimbangan, contohnya antara menggunakan data selengkap mungkin dengan melindungi privasi. Hujah Ratti ialah Seoul mempunyai skala, kemahiran dan tenaga sivik untuk menangani cabaran ini dengan pantas, sambil sentiasa mengutamakan manusia.

Kelebihan Seoul: kepadatan, keterhubungan dan keterbukaan warga

Seoul menghimpunkan ciri-ciri yang jarang ditemui serentak di satu tempat. Wilayah metropolitan ini besar, penggunaan transit awamnya tinggi, akses telefon pintar hampir menyeluruh dan masyarakatnya cepat mencuba perkhidmatan digital baharu. Bandar ini mempunyai ekosistem matang yang terdiri daripada pengeluar elektronik, firma perisian dan syarikat pemula. Ini bermakna projek perintis bandar boleh beralih daripada konsep kepada pelaksanaan tanpa rantaian bekalan yang panjang. Penduduk berinteraksi dengan bandar melalui aplikasi mudah alih dan kios digital. Ini mewujudkan banyak saluran untuk mendapatkan maklum balas, yang penting bagi penambahbaikan berulang.

Kelajuan semata-mata tidak menjamin hasil yang baik. Pengajaran daripada percubaan bandar pintar terdahulu ialah eksperimen perlu bersifat inklusif. Kebolehcapaian, kemampuan dan privasi mesti membentuk reka bentuk projek sejak awal. Jika projek perintis hanya berfungsi di daerah berpendapatan tinggi atau memerlukan peranti terkini, manfaatnya tidak akan sampai kepada mereka yang paling memerlukannya. Kekuatan Seoul ialah banyak perkhidmatan, daripada transit awam hingga pembayaran digital, sudah boleh digunakan oleh masyarakat luas. Ini menjadi asas kukuh bagi infrastruktur pembelajaran.

Tadbir urus dan pemilikan: inti kejayaan bandar pintar

Teknologi bandar pintar boleh ditiru merentas sempadan. Namun, tadbir urus sukar ditiru. Siapa yang memiliki sensor pada lampu jalan? Siapa yang menyimpan data dan untuk berapa lama? Bagaimana penduduk boleh mencabar keputusan algoritma yang memberi kesan kepada mereka? Bandar yang menjawab soalan ini dengan jelas akan dapat memperluas inovasi. Bandar yang gagal berbuat demikian berisiko menyaksikan projek perintis terbantut dan menerima bantahan awam. Pengalaman di beberapa bandar menunjukkan bahawa halangan terbesar lazimnya bersifat sosial dan institusi, bukannya teknikal.

Siapa memiliki data

Pemilikan data jarang sekali mudah. Data mentah mungkin dikumpulkan oleh vendor, diproses oleh penyedia awan dan dipaparkan melalui papan pemuka bandar. Setiap langkah mewujudkan hak dan tanggungjawab baharu. Tanpa kontrak yang teliti, bandar boleh kehilangan kawalan terhadap akses, format dan masa penggunaan data. Penyelesaiannya bersifat praktikal. Bandar boleh mewajibkan skema data terbuka, kebolehpindahan data, tempoh penyimpanan yang singkat bagi data peribadi mentah dan audit bebas. Bandar juga boleh melabur dalam pasukan teknikal untuk kepentingan awam yang mampu menilai platform. Proses perolehan pula boleh mengutamakan perkakasan modular dan antara muka terbuka agar komponen boleh diganti tanpa perlu melupuskan keseluruhan sistem.

Membina kepercayaan melalui ketelusan

Ratti menyokong ketelusan menyeluruh. Penduduk patut tahu data apa yang dikumpulkan, sebab ia dikumpulkan, cara ia dilindungi dan bila ia dipadamkan. Inventori data awam, jadual penyimpanan yang jelas dan penerangan dalam bahasa mudah sangat membantu. Peralatan yang diilhamkan oleh Peraturan Perlindungan Data Umum Kesatuan Eropah memberikan hak kepada orang ramai untuk mengakses, membetulkan dan memadam data peribadi mereka. Lembaga pemantau bebas dan penilaian impak privasi membantu memastikan sistem selaras dengan nilai masyarakat. Apabila orang ramai melihat perlindungan itu benar-benar dilaksanakan, mereka lebih cenderung menerima sensor di ruang awam dan menyumbangkan data sendiri demi kepentingan bersama.

Kepercayaan juga bergantung pada pilihan. Tidak semua perkhidmatan memerlukan penyertaan wajib. Program penyertaan sukarela, papan tanda yang jelas di kawasan bersensor dan saluran mudah untuk membuat aduan boleh mengurangkan kebimbangan. Bandar boleh menerbitkan daftar algoritma, membuka model untuk semakan luar dan menganjurkan latihan pasukan merah bagi mengenal pasti risiko sebelum ia memudaratkan sesiapa. Ini ialah alat tadbir urus, bukannya ciri teknikal, dan penting bagi kejayaan jangka panjang.

Perkara yang sudah dapat dikesan AI di bandar

Kecerdasan buatan kini membantu perancang membaca persekitaran bandar pada skala besar. AI boleh memetakan kanopi pokok, kawasan teduh dan permukaan berturap, menganggarkan kelajuan di kaki lima serta mengesan titik konflik apabila kenderaan dan orang ramai berada terlalu dekat. Ratti dan rakan kerjasamanya menerapkan kaedah ini di Korea menerusi projek yang dikenali sebagai Nature That Heals, Seoul. Tujuannya adalah untuk menghubungkan pengalaman orang ramai di taman dan jalan raya dengan ciri kehijauan serta reka bentuk yang boleh diukur. Jika bangku teduh berhampiran pancuran air menyebabkan orang ramai duduk lebih lama dan tahap tekanan mereka menurun, sistem patut mengesan corak itu dan membantu menyalurkan pelaburan bagi mewujudkan lebih banyak tempat sedemikian.

Daripada imej kepada maklumat tentang kesejahteraan

Penglihatan komputer boleh mengelaskan unsur seperti pokok, rumput, air, struktur teduhan dan tempat duduk daripada imej. Apabila digabungkan dengan sensor iklim mikro dan data mobiliti tanpa nama, teknologi ini dapat mendedahkan laluan yang selesa pada musim panas, dataran yang terlalu bising dan lokasi yang boleh menggalakkan lebih banyak aktiviti fizikal harian melalui perubahan mudah. Hasilnya bukan satu skor tunggal, tetapi peta peluang. Perancang boleh membandingkan keadaan dari satu blok ke blok yang lain dan menguji sama ada penanaman pokok, pemasangan stesen kabus air atau pembinaan penghadang bunyi meningkatkan keselesaan dan penggunaan ruang.

Etika penting. Sistem perlu mengelakkan pengecaman individu dan memproses rakaman sensitif pada peranti supaya video mentah tidak meninggalkan peranti itu. Pengagregatan dan penambahan hingar boleh melindungi privasi sambil mengekalkan corak umum. Pasukan perlu menyemak kemungkinan bias, contohnya jika imej dari daerah tertentu kurang diwakili. Projek berkaitan kesejahteraan tidak akan berjaya jika sebahagian besar bandar tidak kelihatan dalam data latihan.

Pengajaran daripada China dan medan uji kaji lain

Ratti sejak sekian lama berhujah bahawa model bandar pintar terbaik berkembang daripada keperluan manusia, bukannya senarai semak teknologi. Beliau menggunakan istilah bandar boleh rasa untuk menegaskan bahawa sensor dan perisian patut membantu orang ramai mengesan serta membentuk persekitaran mereka. China menawarkan pengajaran berguna tentang kepantasan dan skala. Di tempat seperti Shenzhen, gabungan pembandaran pesat, kapasiti pembuatan dan budaya keusahawanan telah mewujudkan bengkel hidup bagi teknologi bandar. Pasukan antarabangsa mengkaji bagaimana ruang awam, pengangkutan dan industri berkembang bersama di sana.

Mengelakkan hasil hambar akibat perancangan dari atas

Projek peragaan awal di pelbagai negara, termasuk bandar baharu yang dibina khas, memberikan pengajaran penting. Apabila rancangan terlalu tegar dan keputusan hanya dibuat oleh pihak atasan, kejiranan boleh terasa hambar. Inovasi akhirnya sekadar lapisan yang diterapkan pada ruang kosong. Bandar matang yang berkembang blok demi blok, dengan aras bawah yang aktif dan pelbagai fungsi, lazimnya menerima teknologi dengan lebih semula jadi. Pengajaran untuk Seoul ialah memastikan eksperimen dekat dengan kehidupan harian, diuji di jalan sebenar dan stesen yang sibuk, serta terbuka kepada maklum balas yang mencabar rancangan awal.

Syarikat swasta ialah rakan penting, namun bandar perlu mengelakkan kebergantungan kepada vendor dan penyeragaman yang mengekang ciri setempat. Pendekatan yang pelbagai dan dialog terbuka membantu memastikan sistem terhubung meningkatkan kehidupan awam tanpa menjadikan bandar sekadar templat.

Lampu jalan pintar serta potensi dan risiko infrastruktur terhubung

Lampu jalan ialah contoh berguna bagi infrastruktur pembelajaran. Apabila dinaik taraf dengan lampu LED cekap tenaga, ia menjimatkan wang serta-merta. Dengan tambahan sambungan rangkaian, lampu boleh dimalapkan apabila tiada orang, melaporkan kerosakan dan menempatkan sensor untuk mengesan pencemaran udara, kelajuan lalu lintas serta ketersediaan parkir. Tiang yang sama boleh membantu perkhidmatan kecemasan, melaraskan masa untuk pejalan kaki dan menyokong sel kecil 5G. Secara teori, semua ini memberi manfaat kepada keselamatan, iklim dan kemudahan.

Menjadikan perkakasan pelbagai guna bermanfaat untuk semua

Pelaksanaannya lebih sukar daripada teorinya. Jabatan tradisional disusun mengikut fungsi. Pasukan pencahayaan mengurus lampu. Pasukan pengangkutan mengurus isyarat. Jabatan kesihatan mengurus kualiti udara. Tiang pelbagai guna merentasi bidang-bidang ini. Tadbir urus yang jelas diperlukan supaya tanggungjawab dan belanjawan tidak terlepas pandang. Proses perolehan patut mengutamakan reka bentuk modular supaya bandar boleh menambah atau mengganti kartrij sensor tanpa mengubah keseluruhan kelengkapan. Dasar privasi mesti jelas. Jika kamera digunakan, penyamaran data pada peranti dan tempoh penyimpanan yang singkat patut menjadi amalan lalai. Banyak bandar mengehadkan pengumpulan kepada bilangan dan kelajuan, bukannya identiti. Ini mengurangkan risiko sambil tetap membantu menambah baik reka bentuk jalan.

Temu bual dengan pegawai bandar dan pemain industri menunjukkan satu corak. Vendor sering mempromosikan platform data proprietari. Pihak utiliti menumpukan pada lampu yang boleh diharap, iaitu misi mereka. Pengurus bandar mahu perkhidmatan disampaikan hari ini, manakala penyokong data terbuka mahukan platform yang menyokong aplikasi pada masa depan. Cara menangani ketegangan ini ialah menetapkan dasar terlebih dahulu, kemudian membeli perkakasan yang sesuai dengannya, bukannya sebaliknya. Apabila penduduk dilibatkan sejak awal dan hak data dilindungi, lampu jalan terhubung boleh menjadi tulang belakang kecerdasan bandar yang dipercayai.

Bagaimana kemerosotan populasi mengubah agenda bandar pintar

Populasi yang semakin mengecil mengubah persoalan yang diajukan oleh perancang. Matlamatnya bukan lagi memperluas bekalan, tetapi menggunakan dengan lebih baik apa yang sudah dibina. Lorong lalu lintas adaptif boleh bertukar fungsi mengikut waktu, daripada ruang memunggah barang kepada lorong keutamaan bas atau laluan berbasikal. Ruang pejabat yang tidak digunakan boleh dijadikan perpustakaan, klinik atau bilik belajar bersama. Sistem air dan tenaga boleh melaraskan operasi mengikut permintaan yang menurun, sekali gus mengurangkan kos tanpa menjejaskan kebolehpercayaan. Apabila infrastruktur belajar, tahap perkhidmatan boleh dilaraskan tanpa kelewatan panjang.

Penuaan penduduk juga membentuk keutamaan. Jalan dengan lintasan yang lebih pendek, lebih banyak bangku dan teduhan yang lebih baik membantu penduduk lebih berusia kekal aktif. Perkhidmatan kesihatan jarak jauh dan penjagaan sosial boleh menggunakan rangkaian sama yang mengurus tenaga dan pengangkutan. Dalam konteks ini, projek bandar pintar terbaik ialah projek yang memudahkan kehidupan harian penjaga, mempercepatkan tindak balas petugas kecemasan dan menjadikan keadaan lebih selesa untuk semua ketika cuaca panas melampau. Teknologi ialah alat. Hasil yang ingin dicapai ialah keselesaan dan maruah.

Gambaran kejayaan di Seoul

Kejayaan akan terlihat melalui penambahbaikan kecil yang terkumpul. Penumpang bas menikmati masa perjalanan lebih singkat kerana isyarat mengesan kenderaan yang menghampiri lalu memberikan laluan hijau berterusan. Blok yang kerap dilanda banjir mengalami lebih sedikit penutupan kedai kerana longkang ribut dipantau dan dikawal sebelum hujan lebat melanda. Jalan kaki pada musim panas menjadi lebih sejuk apabila bandar menyediakan teduhan di laluan yang memang digunakan orang ramai, kemudian memantau sama ada pokok baharu benar-benar menurunkan suhu seperti yang dijangka. Pihak utiliti menggunakan data permintaan untuk menjadualkan penyelenggaraan supaya gangguan bekalan lebih jarang dan singkat.

Kejayaan juga akan terlihat dalam tadbir urus. Sebuah laman web awam menyenaraikan setiap jenis sensor, lokasinya mengikut blok, tujuan setiap pemasangan, data yang dikumpulkan dan tempoh penyimpanannya. Daftar algoritma menerangkan cara model yang digunakan untuk menetapkan harga parkir atau memeriksa bangunan dilatih serta diuji bagi mengesan bias. Penduduk boleh memuat turun data mereka sendiri jika tersedia, membetulkannya dan memohon supaya ia dipadamkan. Lembaga bebas menyemak pematuhan dan menerbitkan laporan suku tahunan.

Akhir sekali, kejayaan akan terlihat dalam kehidupan ekonomi dan sosial. Antara muka terbuka membolehkan syarikat pemula membina perkhidmatan berasaskan sistem bandar, daripada panduan arah untuk mereka yang kurang penglihatan hingga penghalaan penghantaran yang mengurangkan bunyi pada waktu malam. Universiti dan kumpulan sivik menggunakan set data terbuka untuk menilai daya tahan iklim dan kesihatan awam. Kejiranan yang sebelum ini kurang mendapat perhatian menerima naik taraf lebih awal, bukan hanya kawasan pusat. Makmal hidup kemudian menjadi bandar hidup, tempat eksperimen menjadi kebiasaan dan manfaatnya dirasai masyarakat luas.

Kesimpulan

• Carlo Ratti mengetengahkan Seoul sebagai makmal dunia sebenar yang jarang ditemui, tempat idea bandar pintar boleh diuji pada skala besar dan diperhalus dengan pantas.
• Tumpuan diberikan kepada infrastruktur pembelajaran yang mengesan keadaan, menyesuaikan diri dan berkembang supaya bandar sedia ada dapat ditambah baik tanpa perlu membina bandar baharu dari awal.
• Tadbir urus, pemilikan dan privasi amat menentukan. Hak data yang jelas, ketelusan dan pemantauan warga membina kepercayaan.
• Projek AI, termasuk Nature That Heals, Seoul, menggunakan penglihatan komputer dan sensor untuk menghubungkan reka bentuk ruang hijau dengan hasil kesejahteraan.
• Pengajaran daripada China menekankan pendekatan yang mengutamakan manusia dan memberi amaran tentang perancangan tegar dari atas yang menghasilkan tempat hambar.
• Lampu jalan terhubung menunjukkan potensi dan risikonya. Halangan utama bersifat sosial dan institusi, bukannya teknologi.
• Kemerosotan populasi mengalihkan keutamaan kepada kerja naik taraf, operasi fleksibel dan perkhidmatan yang menyokong masyarakat menua.
• Kejayaan di Seoul akan terlihat melalui bas yang lebih pantas, laluan berjalan kaki yang lebih sejuk, banjir yang berkurangan dan ketelusan awam yang kukuh tentang cara sistem berfungsi.