Vietnam bakal merintis pendidikan AI untuk murid Tahun 1 hingga Tingkatan 6

Mengapa AI mula diperkenalkan di bilik darjah Vietnam sekarang

Vietnam akan memulakan projek rintis pendidikan kecerdasan buatan (AI) merentas Tahun 1 hingga Tingkatan 6 pada Disember 2025. Kementerian Pendidikan dan Latihan mengaitkan langkah ini dengan usaha transformasi digital yang lebih luas, bertujuan membina literasi digital dan kemahiran moden secara menyeluruh. Resolusi 71 yang dikeluarkan Politburo menetapkan hala tuju untuk memperkukuh penggunaan teknologi digital dan AI dalam pengurusan pendidikan di seluruh negara. Projek rintis di sekolah menjadi bahagian utama agenda itu.

AI sudah pun hadir dalam kehidupan seharian, daripada terjemahan dan pengecaman imej kepada sistem pengesyoran. Memperkenalkan pelajar kepada konsep di sebalik alat ini, serta penggunaan yang selamat dan bertanggungjawab, boleh meningkatkan keyakinan dan membantu mereka belajar dengan lebih berkesan. Pendedahan awal tidak bermaksud murid Tahun 1 perlu terus mempelajari pengaturcaraan lanjutan. Sebaliknya, ia merangkumi aktiviti bersesuaian dengan usia yang berkaitan dengan perkara yang sudah dilakukan kanak-kanak di dalam kelas, sambil meningkatkan kesedaran tentang privasi, keadilan dan peranan manusia dalam membimbing teknologi.

Skop projek rintis dan tarikh mula

Projek rintis akan berlangsung dari Disember 2025 hingga Mei 2026 di sekolah terpilih. Ia akan meliputi keseluruhan laluan pendidikan umum, daripada sekolah rendah hingga menengah atas. Selepas projek rintis itu, kementerian merancang membuat semakan pada Jun 2026 untuk menambah baik rangka kerja dan menyediakan saranan bagi pelaksanaan yang lebih meluas pada tahun persekolahan akan datang. Sekolah akan mengintegrasikan pembelajaran AI ke dalam mata pelajaran sedia ada, projek dan kelab, bukannya menambah satu mata pelajaran baharu yang membebankan. Kementerian menyatakan bahawa kandungan baharu perlu sejajar dengan hasil pembelajaran semasa dan tidak seharusnya membebankan jadual waktu.

Garis masa dan skop

• Disember 2025 hingga Mei 2026: projek rintis di sekolah terpilih
• Murid Tahun 1 hingga Tingkatan 6 mengambil bahagian dalam dua peringkat, iaitu pendidikan asas dan orientasi kerjaya
• Jun 2026: semakan dan penambahbaikan rangka kerja untuk peluasan pada masa hadapan
• Integrasi ke dalam sains komputer dan STEM, topik elektif, projek dan kelab kokurikulum

Perkara yang akan dipelajari murid pada setiap peringkat

Rangka kerja ini berasaskan empat bidang yang merentas semua peringkat: pemikiran berteraskan manusia, etika AI, teknik dan aplikasi AI serta reka bentuk sistem AI. Bidang-bidang ini dirangka untuk membantu kanak-kanak memahami AI sebagai himpunan alat yang dicipta dan dibimbing manusia, dengan manfaat serta batasannya. Ia juga membantu murid mengasah kemahiran asas seperti literasi data, penyelesaian masalah dan kerja berpasukan.

Matlamat pembelajaran bersesuaian dengan usia

Di peringkat sekolah rendah, kanak-kanak akan mengenali AI melalui contoh mudah seperti pengecaman imej dan suara. Mereka akan belajar bahawa AI dicipta manusia dan data peribadi perlu dilindungi. Di peringkat menengah rendah (Tahun 6 hingga Tingkatan 3), murid mula mempelajari konsep data dan algoritma. Mereka mencuba alat AI untuk membantu menyiapkan tugasan serta belajar mengenal pasti risiko, kesilapan dan bias. Di peringkat menengah atas, murid beralih kepada mereka bentuk sistem AI yang mudah, daripada model berasaskan peraturan hingga projek asas pembelajaran mesin. Mereka mengasah kemahiran penyelesaian masalah lanjutan dan mula meneroka pilihan kerjaya dalam bidang teknologi serta bidang berkaitan.

• Sekolah rendah dan menengah rendah membentuk peringkat pendidikan asas
• Sekolah menengah atas membentuk peringkat orientasi kerjaya

Bagaimana sekolah akan mengintegrasikan AI tanpa menambah tekanan

Sekolah digalakkan menghubungkan kandungan AI dengan matlamat sedia ada. Guru sains mungkin menggunakan alat AI visual untuk mengelaskan imej dalam eksperimen makmal biologi. Guru matematik mungkin meneroka pengecaman corak dengan membandingkan strategi manusia dengan model mudah. Guru sastera mungkin menggunakan alat pertuturan-ke-teks untuk membantu pembentangan lisan dan maklum balas. Pembelajaran berasaskan projek dan minggu bertema boleh menggabungkan beberapa mata pelajaran untuk menangani masalah sebenar, seperti membina pengesan papan tanda lalu lintas yang mudah atau merangka dasar privasi kelas.

Kementerian menasihati pihak berkuasa tempatan supaya memanfaatkan sumber sedia ada dan mengelakkan pelaburan yang tidak tersusun. Ini bermakna menggunakan makmal dan peranti sedia ada jika boleh, menerima pakai bahan pembelajaran terbuka serta bekerjasama dengan rakan kongsi untuk menyediakan latihan dan aktiviti praktikal. Pendekatan ini mengutamakan fleksibiliti supaya setiap sekolah boleh memilih kaedah yang sesuai dengan konteksnya, daripada mengintegrasikan topik ke dalam pelajaran hinggalah menubuhkan kelab AI dan bengkel komuniti. Tujuannya jelas, iaitu menyokong pembelajaran, bukannya menambah tekanan kepada murid atau guru.

Jangkaan terhadap guru dan pemimpin sekolah

Guru akan memainkan peranan utama dalam projek rintis ini. Kementerian merancang melatih pasukan teras guru dan menguji alat AI yang boleh membantu perancangan pengajaran, pengurusan bilik darjah dan kaedah penilaian baharu. Ramai pendidik sudah berdepan persoalan tentang cara menangani penggunaan AI generatif dalam tugasan murid. Langkah praktikalnya ialah merangka tugasan yang menghargai pemikiran asli, sambil membenarkan penggunaan AI dengan bimbingan dan pendedahan yang jelas.

Penilaian dan integriti akademik

Pendidikan tinggi Vietnam telah menguji pendekatan berstruktur untuk menggunakan AI generatif dalam penilaian. Satu model menggunakan tahap penggunaan yang merangkumi larangan AI hingga penggunaan AI sepenuhnya, dengan tugasan yang direka supaya manusia terus terlibat. Walaupun kajian itu dijalankan di universiti, prinsipnya juga boleh diterapkan di sekolah. Guru boleh menetapkan tugasan yang memerlukan suara dan pandangan peribadi, pengumpulan data di dunia sebenar atau pembelaan lisan. AI boleh dibenarkan untuk sumbang saran atau pemformatan, tetapi murid perlu menjelaskan alat yang digunakan dan sebabnya. Rubrik mudah yang merangkumi langkah pendedahan boleh mengurangkan salah laku sambil membina pertimbangan digital.

Etika, keselamatan dan perlindungan data murid

AI membawa manfaat serta risiko. Murid dan guru perlu memahami privasi, persetujuan dan bias. Data peribadi merangkumi nama, foto, rakaman suara, markah ujian dan lokasi. Apabila murid menggunakan tutor AI, sistem itu mungkin merekodkan interaksi dan data prestasi mereka. Sekolah wajar memilih alat dengan dasar data yang jelas, mengelakkan pengumpulan data sensitif kecuali ada sebab yang kukuh, dan mengutamakan pilihan yang membolehkan maklumat dikawal secara setempat.

Bias boleh berlaku apabila model memberikan hasil berbeza kepada kumpulan berlainan atau mengulangi stereotaip. Pelajaran tentang bias membantu murid bertanya siapa yang membina model, data apa yang digunakan untuk melatihnya dan dalam keadaan apa model itu mungkin gagal. Kod tatakelakuan digital sekolah boleh menetapkan peraturan mudah tentang pendedahan, petikan sumber dan penggunaan yang berhemah. Pemantauan guru kekal penting. Kementerian juga merancang menguji AI dalam pengurusan sekolah, yang memerlukan langkah perlindungan rapi supaya automasi menyokong, bukannya menggantikan pertimbangan manusia.

Kesaksamaan dan keterangkuman dari bandar ke luar bandar

Akses menjadi keutamaan. Vietnam berhasrat menyediakan pembelajaran AI kepada semua murid, termasuk mereka yang tinggal di kawasan luar bandar dan pergunungan. Projek terkini yang melibatkan penyelidik Vietnam dan UK bekerjasama dengan sekolah di pelbagai wilayah untuk membangunkan amalan pengajaran bagi alat AI. Tumpuannya ialah keupayaan guru, keterangkuman gender dan sumber praktikal yang sesuai dengan keadaan setempat yang berbeza. Pendekatan ini selaras dengan garis panduan projek rintis yang menggalakkan model fleksibel dan penggunaan kemudahan sedia ada.

Merapatkan jurang melalui langkah praktikal

Sekolah boleh berkongsi penggunaan peranti secara bergilir, menjadualkan masa makmal dengan adil dan menggunakan kandungan yang boleh diakses tanpa talian. Rakan kongsi telekomunikasi tempatan boleh membantu menyediakan pelan sambungan kos rendah untuk platform pendidikan. Syarikat teknologi Vietnam boleh menyokong sekolah melalui pelan percuma dan latihan guru. Bahan pembelajaran perlu disediakan dalam bahasa Vietnam, dengan pilihan untuk menyokong bahasa etnik minoriti. Langkah-langkah ini memastikan projek rintis inklusif supaya sekolah di bandar dan pekan kecil dapat mengambil bahagian dengan yakin.

Pengajaran yang boleh dipelajari Vietnam dari luar negara

Negara lain menawarkan rujukan berguna. China mengintegrasikan kandungan AI ke dalam mata pelajaran sedia ada, membangunkan platform kebangsaan dan menyelaraskan dasar dari peringkat pusat. Amerika Syarikat menggunakan pendekatan terdesentralisasi yang bergantung pada pilihan negeri dan daerah serta penyertaan kukuh syarikat swasta. Vietnam boleh mengambil pendekatan yang sesuai dengan konteksnya. Mengintegrasikan AI ke dalam mata pelajaran semasa menjadikan program ini lebih mudah diurus. Rangka kerja kompetensi kebangsaan boleh menetapkan perkara yang perlu diketahui murid pada setiap peringkat. Kerjasama awam-swasta boleh menyediakan perkakasan, platform dan latihan guru, sementara kerajaan menetapkan piawaian keselamatan dan kualiti.

Pengajaran awal daripada projek rintis di Ho Chi Minh City

Projek rintis tempatan sudah menunjukkan bagaimana AI boleh menyokong sekolah. Ho Chi Minh City menggunakan sistem pendaftaran dalam talian merentas daerah, dengan sistem sembang yang menjawab pertanyaan ibu bapa dan memberikan panduan. Bandar itu menggunakan sistem berasaskan peta untuk membantu keluarga mencari sekolah berhampiran dan menyokong perancangan. Jabatan pendidikan turut menguji dua penyelesaian AI. Satu menganalisis cara murid berinteraksi dengan kandungan pembelajaran dan mencadangkan bahan serta jadual yang disesuaikan untuk setiap pelajar. Satu lagi menganalisis data sejarah untuk mengenal pasti topik yang sukar difahami murid supaya guru boleh merancang pelajaran bersasar. Usaha ini menunjukkan cara praktikal AI boleh meningkatkan perkhidmatan dan pengajaran secara meluas.

Bagaimana kemajuan akan dipantau sepanjang 2026

Kementerian merancang menyemak hasil projek rintis selepas Mei 2026. Kejayaan akan dinilai berdasarkan bukti. Ukuran yang berguna termasuk kemahiran murid mengikut peringkat tahun, keyakinan guru dan penyempurnaan latihan, peratus sekolah yang mampu menjalankan aktiviti menggunakan peranti sedia ada, serta jumlah pelajaran yang mengintegrasikan AI tanpa mengurangkan masa untuk mata pelajaran teras. Sekolah boleh mengumpulkan contoh hasil kerja murid, menjalankan tinjauan ringkas dan mengadakan kumpulan fokus. Data perlu dinyahnamakan dan dikendalikan dengan cermat.

Perkara yang boleh dilakukan keluarga sekarang

Ibu bapa boleh memberi sokongan dengan berbincang bersama anak tentang privasi dan keadilan, meminta mereka menjelaskan cara alat AI menghasilkan sesuatu cadangan, serta menggalakkan pemikiran kendiri. Aktiviti mudah juga membantu. Anak boleh membandingkan hasil daripada dua alat atau menyemak ringkasan AI dengan teks asal. Keluarga boleh mengetahui peraturan sekolah tentang pendedahan penggunaan AI dan membantu murid mematuhinya. Amalan ini menjadikan projek rintis lebih selamat dan berkesan.

Perkara yang perlu diketahui

• Projek rintis bermula pada Disember 2025 dan berlangsung hingga Mei 2026 di sekolah terpilih
• Murid Tahun 1 hingga Tingkatan 6 akan mengambil bahagian dengan kandungan bersesuaian mengikut usia dan peringkat
• Empat bidang membimbing pembelajaran: pemikiran berteraskan manusia, etika, aplikasi dan reka bentuk sistem
• AI diintegrasikan ke dalam pelajaran, projek dan kelab sedia ada bagi mengelakkan kurikulum terbeban
• Guru akan menerima latihan dan mungkin menggunakan AI untuk perancangan, pengurusan dan penilaian
• Hasil akan disemak pada Jun 2026 untuk membimbing peluasan pada masa hadapan
• Privasi, bias dan etika digital menjadi sebahagian daripada kurikulum dan peraturan sekolah
• Akses inklusif menjadi keutamaan supaya sekolah di bandar dan luar bandar dapat mengambil bahagian