Kerajaan Taiwan Pertahankan Projek Sambungan Rel Besar-besaran ke Yilan di Tengah Kritikan Hebat

Pelan Infrastruktur yang Menimbulkan Kontroversi

Kementerian Pengangkutan dan Komunikasi Taiwan (MOTC) tetap mempertahankan rancangannya untuk melanjutkan rangkaian kereta api berkelajuan tinggi (HSR) ke Daerah Yilan, meskipun dikritik bertubi-tubi oleh bekas pegawai kanan dan kesatuan pengangkutan. Projek yang menelan belanja lebih NT$350 bilion itu mencetuskan perdebatan hangat tentang keutamaan infrastruktur, tanggungjawab kewangan dan cara terbaik menghubungkan ibu kota dengan pantai timur. Kerajaan berpendapat sambungan itu perlu bagi menampung kapasiti pada masa depan dan menyepadukan ekonomi, manakala pihak yang menentang menganggapnya penyelesaian mewah kepada masalah yang boleh diatasi dengan kos lebih rendah.

Spesifikasi dan Skop Projek

Sambungan yang dicadangkan itu merupakan usaha kejuruteraan berskala besar yang dirancang untuk mengubah sistem pengangkutan di utara Taiwan. Pelan tersebut merangkumi koridor sepanjang 60.6 kilometer yang menghubungkan Stesen Nangang HSR di Taipei dengan Daerah Yilan. Laluan itu akan melalui daerah Xizhi, Pingxi, Shuangxi dan Gongliao di Bandar New Taipei sebelum tiba di Perbandaran Toucheng, Yilan. Daripada jumlah jarak itu, 59.6 kilometer melibatkan pembinaan baharu sepenuhnya. Projek ini merangkumi stesen baharu di tenggara kompleks kerajaan Daerah Yilan, serta depoh penyelenggaraan yang terletak lebih ke selatan. Jika mendapat kelulusan akhir, pihak berkuasa menjangkakan fasa pembinaan mengambil masa kira-kira 11 tahun. Biro Kereta Api menganggarkan kos keseluruhan sebanyak NT$352.18 bilion, termasuk mengambil kira inflasi dan unjuran kenaikan kos pembinaan.

Latar Belakang dan Asal Usul

Usaha memperbaik hubungan rel ke Yilan bukanlah perkara baharu. Selama bertahun-tahun, penduduk dan pengembara berdepan kesesakan teruk di lebuh raya menuju ke pantai timur, khususnya pada hujung minggu dan musim cuti. Seawal 2019, MOTC mengemukakan cadangan untuk melanjutkan HSR ke utara sebagai alternatif kepada projek Laluan Taipei-Yilan yang terbantut. Projek rel terus itu tersekat selama bertahun-tahun akibat kebimbangan alam sekitar berkaitan kawasan tadahan Air Empangan Feitsui. Kerajaan berhujah bahawa sambungan berkelajuan tinggi, meskipun berpotensi lebih mahal, boleh mengelakkan kawasan sensitif empangan itu dan mengimbangi laluan yang lebih panjang dengan kelajuan lebih tinggi. Bagaimanapun, HSR Corporation pada mulanya menyatakan kontrak Bina-Kendali-Pindah (BOT) hanya meliputi laluan antara Taipei dengan Kaohsiung, menunjukkan betapa rumitnya usaha memperluas mandat sistem itu.

Rasional Kerajaan dan Manfaat Strategik

Dalam mempertahankan pelan HSR itu, Biro Kereta Api menegaskan bahawa ia menawarkan keseimbangan terbaik dari segi kelajuan, kapasiti dan perlindungan alam sekitar. Biro itu menyatakan bahawa pilihan sambungan HSR dan pilihan TR terus telah dinilai dengan teliti sebelum pelan HSR dikemukakan untuk semakan Kabinet. Pilihan rel terus berdepan halangan besar. Laluan asal akan merentasi kawasan tadahan Empangan Feitsui, sekali gus mencetuskan bantahan keras kumpulan alam sekitar. Mengubah laluan rel terus itu agar menyusuri pantai timur laut pula dianggap tidak praktikal kerana penjimatan masa yang sedikit dan keperluan merobohkan banyak bangunan kediaman.

Sebaliknya, sambungan HSR itu sebahagian besarnya akan melalui bawah tanah. Pegawai mengunjurkan bahawa laluan HSR akan mengurangkan masa perjalanan antara Taipei dengan Yilan daripada 90 minit kepada hanya 28 minit. Lebih penting, kapasiti keseluruhan rel akan meningkat kepada lebih tiga kali ganda paras semasa, sekali gus memenuhi permintaan jangka panjang dan bukan sekadar mempercepat perjalanan dalam jangka pendek. Yang Cheng-chun, Timbalan Ketua Pengarah Biro Kereta Api, menegaskan bahawa sistem Taiwan High-Speed Rail dan Taiwan Railway Corp saling melengkapi, dengan sambungan HSR membolehkan perjalanan ulang-alik pada hari yang sama antara Taipei dengan Daerah Yilan.

Kritikan daripada Bekas Pegawai

Walaupun alasan itu dikemukakan, projek berkenaan mempunyai ramai penentang tegar dalam kalangan bekas pegawai kerajaan sendiri. Bekas Menteri tanpa Portfolio Chang Ching-sen dan bekas Menteri Pengangkutan Ho Chen Tan secara terbuka menggesa projek itu dihentikan. Chang mengkritik rasional membelanjakan kira-kira NT$400 bilion untuk infrastruktur berkelajuan tinggi bagi jarak yang agak pendek. Katanya, memandangkan jarak Yilan hanya 40 hingga 50 kilometer dari Taipei mengikut ukuran rel konvensional, perbelanjaan itu tidak boleh dibenarkan.

Ho Chen Tan sejak sekian lama menyokong projek rel terus TR, dengan menyatakan bahawa sambungan HSR tidak berbaloi dari segi kos dan boleh menjejaskan kemampanan kewangan rangkaian rel konvensional sedia ada. Beliau memberi amaran bahawa projek itu mungkin tidak mencapai pulang modal, sekali gus berpotensi membebankan generasi akan datang dengan hutang. Kritikan mereka menonjolkan perbezaan pandangan asas tentang sama ada penyelesaian memerlukan teknologi berkelajuan tinggi atau rangkaian konvensional yang dioptimumkan.

Kebimbangan Kesatuan Pekerja dan Risiko Kewangan

Perdebatan itu turut melibatkan sektor buruh, dengan Kesatuan Kereta Api Taiwan dan kumpulan masyarakat sivil menyuarakan bantahan keras. Wakil kesatuan berhujah bahawa sambungan HSR mengancam kelangsungan Taiwan Railway Corp (TRC). Mereka memberi amaran bahawa laluan berkelajuan tinggi itu, dengan kelajuannya yang lebih tinggi, akan menarik penumpang daripada TRC dan menyebabkan anggaran kehilangan hasil tahunan sebanyak NT$800 juta. Dalam tempoh 30 tahun, kekurangan itu boleh mencecah NT$58 bilion, sekali gus menjejaskan kesihatan kewangan syarikat dan jaminan pekerjaan pekerja kereta api.

Setiausaha Agung Kesatuan Kereta Api Taiwan, Chu Chih-yu, berkata, "Jika laluan HSR diluluskan, TRC boleh kehilangan sehingga NT$800 juta, dan kerugian dalam tempoh 30 tahun boleh melebihi NT$58 bilion."

Pengkritik turut mengetengahkan realiti logistik bagi penumpang. Walaupun HSR pantas, penumpang masih perlu bertukar kepada kereta api tempatan atau bas sebaik tiba di Yilan untuk ke destinasi tertentu. Pengarah Eksekutif kesatuan, Wu Shih-chao, berhujah bahawa oleh sebab penumpang HSR masih perlu bertukar pengangkutan, pilihan itu sebenarnya tidak lebih pantas bagi kebanyakan orang. Beliau berkata HSR hanya 20 minit lebih pantas berbanding laluan rel terus baharu, tetapi kosnya jauh lebih tinggi.

Syarat Alam Sekitar dan Pengambilan Tanah

Projek itu telah mengharungi proses kawal selia yang rumit hingga ke peringkat sekarang. Tahun lalu, ia lulus penilaian impak alam sekitar yang penting, namun dengan syarat ketat. Jawatankuasa penilaian Kementerian Alam Sekitar meluluskan projek itu dengan syarat Biro Kereta Api memperhalus pendekatan pengambilan tanahnya. Jawatankuasa menghendaki biro itu mendapatkan hak penggunaan tanah bagi stesen dan zon komersial serta kediaman di sekitarnya melalui pengambilan tanah secara wajib dan pewartaan zon rasmi. Arahan itu bertujuan mengelakkan pengambilan tanah secara tidak terancang yang boleh mengganggu pelan pembangunan bandar Daerah Yilan.

Selain itu, jawatankuasa mewajibkan pelan pengambilan tanah yang lebih terperinci serta mekanisme untuk menilai prestasi kontraktor. Sesetengah anggota jawatankuasa turut mencadangkan agar biro itu memperjelas mekanisme penilaian prestasi pengendali dan kontraktor, serta menjalankan kajian kewangan terhadap Taiwan Railway Corp. Sebagai langkah memastikan ketelitian alam sekitar, jawatankuasa menetapkan bahawa pokok yang ditanam sebagai sebahagian usaha penghijauan projek itu tidak akan dikira sebagai kredit karbon bagi mengelakkan pengiraan berganda manfaat alam sekitar.

Masa Depan Operasi dan Penyepaduan Teknologi

Pada masa depan, penyepaduan sambungan Yilan ke dalam rangkaian yang lebih luas memerlukan peningkatan teknologi yang besar. Taiwan High-Speed Rail Corp, yang dijangka mengendalikan laluan baharu itu dan bukannya sebuah entiti berasingan, sedang bersiap sedia untuk memperkenalkan kereta api generasi baharu. Model N700ST, berasaskan Shinkansen N700S Jepun, dijadual mula tiba di Taiwan tahun depan dan beroperasi pada 2027. Kereta api ini akan menampilkan reka bentuk putih cerah dengan aksen jingga dan hitam, serta direka untuk menawarkan kapasiti dan keselesaan yang lebih tinggi.

Ketibaan kereta api ini selaras dengan visi kerajaan untuk mewujudkan sistem saling melengkapi, dengan HSR mengendalikan perjalanan jarak jauh dan berjumlah tinggi, manakala TRC menumpukan pada kemudahan akses serantau. Biro itu terus bekerjasama dengan Taiwan Railway Corp dalam projek lain untuk memasang elektrifikasi dan landasan kedua bagi laluan Hualien-Taitung serta menambah baik Laluan South Link di selatan Taiwan. Pendekatan menyeluruh terhadap infrastruktur ini menunjukkan kerajaan melihat sambungan Yilan sebagai satu bahagian daripada usaha lebih besar untuk memodenkan rangkaian pengangkutan pulau itu.

Langkah Seterusnya

Ketika cadangan itu dikemukakan kepada Yuan Eksekutif untuk semakan akhir, kerajaan berdepan keputusan yang sukar. Kementerian menegaskan bahawa projek itu merupakan inisiatif nasional utama yang penting untuk pembangunan masa depan dan pandangan orang ramai akan dipertimbangkan. Namun, gelombang bantahan daripada penggubal dasar berpengalaman dan kesatuan pekerja menonjolkan risiko yang terlibat. Beberapa bulan akan datang akan menentukan sama ada kerajaan meneruskan sambungan berkelajuan tinggi itu atau beralih menyokong pilihan rel terus yang disukai pengkritik. Keputusan itu akan membentuk pengangkutan di timur Taiwan untuk beberapa dekad akan datang.

Perkara Utama

• MOTC mencadangkan sambungan HSR sepanjang 60.6 kilometer dari Nangang, Taipei ke Toucheng, Yilan.
• Kos dianggarkan sebanyak NT$352.18 bilion dengan tempoh pembinaan 11 tahun.
• Masa perjalanan akan berkurang daripada 90 minit kepada kira-kira 28 minit.
• Pengkritik berpendapat kosnya terlalu tinggi bagi jarak 50 kilometer dan menyokong laluan rel terus.
• Kesatuan Kereta Api Taiwan memberi amaran tentang kehilangan hasil tahunan sebanyak NT$800 juta bagi perkhidmatan rel konvensional.
• Projek itu lulus penilaian impak alam sekitar dengan syarat berkaitan pengambilan tanah.
• Kereta api N700ST generasi baharu dijangka mula beroperasi pada 2027.