Thailand Melancarkan Bantuan Kecemasan Kos Sara Hidup Ketika Perang Timur Tengah Cetus Krisis Ekonomi Serantau

Thailand Umum Bantuan Kecemasan Ketika Perang Timur Tengah Cetus Krisis Ekonomi

Kementerian Perdagangan Thailand melancarkan pelbagai langkah kecemasan berskala besar bagi melindungi pengguna dan petani daripada peningkatan kos sara hidup susulan perang yang semakin memuncak di Timur Tengah. Dengan harga minyak global melonjak melebihi $100 setong dan Selat Hormuz secara efektif disekat, kerajaan itu bergegas melaksanakan skim diskaun, kawalan harga dan subsidi pertanian sebelum tekanan ekonomi mencetuskan gangguan sosial yang meluas.

Inisiatif yang diumumkan oleh timbalan ketua pengarah Jabatan Perdagangan Dalam Negeri, Chanthapat Panjamanond, itu merupakan campur tangan domestik paling agresif Bangkok sejak konflik bermula pada 28 Februari. Terasnya ialah skim Thai Help Thai yang dijadualkan bermula 1 April, menawarkan diskaun sehingga 50% bagi lebih 1,000 produk jenama alternatif menerusi kerjasama dengan peruncit dan pengilang utama. Pada masa sama, kementerian memperluas program harga rendah Blue Flag kepada lebih 500 lokasi di seluruh negara serta mengerahkan trak bergerak ke kawasan terpencil.

Langkah ini dilaksanakan ketika Thailand berdepan tekanan ekonomi yang bertimpa-timpa. Perang AS-Israel dengan Iran telah menyekat kira-kira 20% penghantaran minyak global dengan menutup Selat Hormuz, laluan air sempit yang biasanya dilalui kira-kira 80% minyak mentah dan gas asli cecair yang menuju ke Asia. Harga minyak mentah Dubai mencecah $158 setong, meningkat 122% sejak awal Mac, sekali gus mencetuskan kejutan kepada ekonomi Asia yang bergantung pada import.

Daripada Minyak Sawit hingga Stesen Minyak: Kesan Perang terhadap Kehidupan Harian

Kesan terhadap pengguna Thailand berlaku serta-merta dan begitu ketara. Harga minyak sawit botol melonjak 17% kepada 53 baht ($1.62) seliter, manakala harga borong air botol meningkat daripada 20 kepada 25 baht bagi pek bajet 500 mililiter apabila kos resin plastik dan pengangkutan melambung. Lima pengilang utama, termasuk Unilever, Nestle dan Saha Pathanapibul (pengeluar mi segera Mama), secara rasmi memberi amaran kepada rakan dagangan bahawa harga dijangka meningkat mulai April berikutan kenaikan kos bahan mentah dan logistik.

Pasaran bahan api mengalami ketidaktentuan yang ketara. Walaupun kerajaan pada awalnya mengehadkan harga diesel pada 29.94 baht seliter menggunakan Tabung Minyak Bahan Api negara, kos subsidi terbukti amat tinggi, dengan tabung itu kehilangan lebih 1 bilion baht ($32 juta) sehari. Dalam tempoh dua minggu, tabung itu beralih daripada lebihan 2.5 bilion baht kepada defisit melebihi 12 bilion baht. Apabila had harga dinaikkan kepada 33 baht seliter pada 18 Mac, pembelian panik berlaku dan penggunaan bahan api harian meningkat daripada 67 juta liter kepada 84 juta liter, melebihi kapasiti pengeluaran negara sebanyak 77 juta liter.

Perdana Menteri Anutin Charnvirakul memohon maaf secara terbuka atas kekecohan itu, sambil mengakui anggaran kerajaan bahawa perang akan berlangsung singkat ternyata tidak tepat. Kos subsidi mencecah 20 bilion baht dalam tiga minggu pertama sahaja, dengan perbelanjaan harian mencapai 2 bilion baht sebelum kerajaan memansuhkan had harga tersebut.

Respons Pelbagai Pendekatan Kerajaan

Selain inisiatif Thai Help Thai dan Blue Flag, Kementerian Perdagangan melaksanakan langkah bersasar untuk menstabilkan harga barangan keperluan. Kementerian itu memantau 59 barangan terkawal dan memperoleh persetujuan daripada sembilan pengeluar utama, termasuk Procter & Gamble, untuk mengekalkan harga barangan pengguna sekurang-kurangnya sehingga April. Bagi makanan siap, pegawai membekalkan beras, minyak masak, telur dan gula terus dari sumber kepada penjual makanan bagi mengelakkan kenaikan harga runcit yang tidak munasabah.

Talian hotline 1569 yang beroperasi 24 jam dan platform pesanan Line @mr.DIT kini menjadi saluran untuk melaporkan pencatutan harga, dan kementerian bertindak segera terhadap aduan. Dalam satu kes penting, pegawai menyerbu sebuah peruncit baja kimia utama di Ayutthaya susulan aduan petani mengenai harga melampau, memanggil pengendali untuk memberi penjelasan serta memperluas siasatan bagi meneliti dokumen kos pembelian.

Langkah tenaga termasuk mengubah nisbah biodiesel daripada B5 kepada B7 dan menetapkan harga Gasohol E20 sebanyak 5 baht seliter lebih rendah berbanding E10 bagi menggalakkan penggunaan tenaga alternatif. Kerajaan turut menyelaras dengan Kementerian Luar untuk membawa keluar kapal Thailand yang terkandas dan membawa bahan mentah dari Selat Hormuz, selain mencari sumber baja baharu bagi menjamin bekalan pertanian.

Petani dalam Tekanan: Kos Baja dan Green Flag Plus

Pengeluar pertanian berdepan ancaman berganda daripada kos bahan api dan kenaikan harga baja. Menyedari kerentanan ini, kementerian melancarkan projek Green Flag Plus sebagai tambahan kepada program sokongan sedia ada. Petani yang memiliki kad Din Dee keluaran Jabatan Pembangunan Tanah, mereka yang mendapat pensijilan Amalan Pertanian Baik, atau ahli pusat pengurusan tanah dan baja komuniti akan menerima manfaat tambahan sebanyak 200 baht ($7.80) serta kupon 200 baht untuk pembelian baja organik.

Dengan bantuan sedia ada, setiap petani berpotensi menerima jumlah sokongan sehingga 1,400 baht. Skim itu pada peringkat awal akan meliputi 50 wilayah, bermula di Kamphaeng Phet pada akhir April sebelum diperluas ke seluruh negara. Pihak berkuasa menyasarkan pengagihan sejuta guni baja bersubsidi, selain bekerjasama dengan 26 pengilang untuk menjual produk diskaun terus dari kilang, dengan jumlah keseluruhan melebihi 10 juta guni.

Tumpuan terhadap pertanian ini menangani kelemahan kritikal dalam rantaian keselamatan makanan Thailand. Dengan rantaian bekalan global terganggu, memastikan input pertanian mampu milik bagi sektor pertanian negara itu menjadi keutamaan untuk mengelakkan kenaikan harga makanan menambah tekanan kos tenaga.

Tekanan Subsidi: Beban Fiskal Mengehadkan Harga Bahan Api

Pengiraan kewangan bagi respons Thailand terhadap krisis ini memperlihatkan tekanan luar biasa terhadap sumber negara. Menurut analisis Wood Mackenzie, lapan negara Asia, termasuk Thailand, Indonesia, Vietnam dan India, memerlukan subsidi bersama melebihi $80 bilion jika harga minyak kekal pada $100 setong selama hanya empat bulan. Tabung Minyak Bahan Api Thailand yang sudah mengalami defisit merupakan hanya satu komponen tekanan fiskal serantau ini.

Perdana Menteri Anutin menjelaskan bahawa penamatan had harga ketat tidak bermakna harga akan diapungkan sepenuhnya, sebaliknya kadar subsidi dikurangkan daripada 24 baht seliter kepada 16 baht agar lebih mencerminkan keadaan global dan mencegah penyeludupan ke negara jiran yang menetapkan harga lebih tinggi. Thailand kini berada di kedudukan keenam dalam ASEAN bagi harga petrol dan kelapan bagi diesel, dengan harga bahan api kekal jauh lebih murah berbanding Malaysia, Vietnam dan Laos.

Saya memohon maaf kepada rakyat atas kekecohan yang berlaku akibat pengurusan keadaan bahan api. Kini keadaan sudah berubah dan krisis ini berkemungkinan tidak berakhir dalam masa terdekat, maka kerajaan telah menyesuaikan langkahnya dengan memberi tumpuan kepada golongan rentan seperti pekerja berpendapatan rendah, petani dan pengusaha pengangkutan.

Kerajaan melancarkan kempen penjimatan yang menggesa 10 juta isi rumah Thailand mengurangkan penggunaan bahan api sebanyak satu liter sehari. Langkah ini berpotensi mengurangkan import sebanyak 10 juta liter sehari dan menjimatkan perbelanjaan isi rumah sebanyak 400 juta baht, selain mengurangkan beban tabung minyak sebanyak 200 juta baht sehari.

Kesan Serantau: Cabaran Bersama Asia Tenggara

Krisis Thailand berlaku dalam konteks Asia yang lebih luas, ketika ekonomi yang bergantung pada import tenaga berdepan kerentanan struktur yang serius. Sebelum perang, kira-kira 80% minyak mentah yang melalui Selat Hormuz menuju ke loji penapisan Asia. Jepun dan Korea Selatan masing-masing mendapatkan lebih 90% dan 70% import minyak mereka dari Teluk. Malah ekonomi utama seperti China dan India, meskipun mempelbagaikan sumber kepada Rusia dan AS, masih bergantung pada Timur Tengah bagi kira-kira separuh bekalan minyak mentah mereka.

Di seluruh rantau ini, kerajaan telah melaksanakan langkah campur tangan yang belum pernah berlaku sebelum ini. Filipina memperkenalkan minggu kerja empat hari bagi kakitangan kerajaan dan sedang mempercepat undang-undang untuk menggantung cukai eksais bahan api. Vietnam telah menghabiskan dana penstabilan bahan apinya selepas enam kali pengeluaran berturut-turut dan menggalakkan aturan bekerja dari rumah. Malaysia membelanjakan anggaran RM3.2 bilion ($810 juta) sebulan untuk mengekalkan harga petrol bersubsidi pada RM1.99 seliter, manakala harga diesel tanpa subsidi mencapai paras tertinggi dalam rekod.

Sri Lanka melaksanakan kuota bahan api mingguan yang mengehadkan pemandu kepada 15 liter untuk kereta dan 5 liter untuk motosikal, manakala Indonesia berisiko melanggar had defisit fiskal 3% yang ditetapkan undang-undang demi mengekalkan subsidi sepanjang tempoh cuti Aidilfitri. Singapura berdepan pendedahan risiko yang ketara kerana 92.2% tenaga elektriknya dijana daripada gas asli, dengan Qatar, yang bekalannya terganggu akibat perang, membekalkan 14.6% daripada import tersebut.

Rantaian Bekalan Global Dikepung

Selain minyak dan gas, sekatan Selat Hormuz mengancam rantaian bekalan penting bagi sektor teknologi dan penjagaan kesihatan. Penutupan loji utama gas asli cecair dan helium di Qatar telah mengganggu bekalan helium global, sekali gus mencetuskan kebimbangan terhadap sektor semikonduktor Taiwan dan pembuatan cip Korea Selatan. Kedua-duanya menggunakan helium untuk menyejukkan dan membersihkan cip semasa pengeluaran. Tidak seperti minyak, helium tidak dapat dihasilkan dengan cepat kerana gas itu terbentuk selama berbilion tahun di medan gas asli tertentu.

Kementerian Perdagangan Thailand memantau secara khusus pengangkutan kargo bagi menyelamatkan kapal-kapal yang terkandas dan membawa bahan mentah, manakala industri perikanan hampir terhenti akibat lonjakan harga diesel. Sektor pelancongan, yang menyumbang dengan ketara kepada ekonomi Thailand, mencatatkan penurunan ketibaan pelawat sebanyak 9% tahun ke tahun, mendorong hotel mewah menawarkan diskaun sehingga 70% untuk menarik pelancong domestik ketika pengembara antarabangsa membatalkan perjalanan.

Krisis itu turut mendedahkan kerentanan farmaseutikal, apabila rantaian bekalan perubatan berdepan kejatuhan 80% dalam kargo udara melalui lapangan terbang Teluk dan pengalihan laluan kapal mengelilingi Tanjung Harapan yang menambah 14 hari serta $750,000 kos bahan api bagi setiap pelayaran. Gangguan ini mengancam bekalan pelbagai produk, daripada ubat generik hingga rawatan kanser, di seluruh sistem penjagaan kesihatan Asia.

Sepintas Lalu

• Thailand melancarkan skim Thai Help Thai dan Blue Flag pada 1 April, menawarkan diskaun sehingga 50% bagi 1,000 produk di lebih 500 lokasi di seluruh negara
• Defisit Tabung Minyak melebihi 12 bilion baht selepas membelanjakan 20 bilion baht dalam tiga minggu untuk mengehadkan harga bahan api; had kemudian dinaikkan bagi mencegah penyeludupan
• Petani akan menerima bantuan gabungan sehingga 1,400 baht menerusi projek Green Flag Plus, yang menyasarkan pengagihan sejuta guni baja diskaun
• Harga minyak mentah global melonjak 122% sejak Mac, dengan minyak mentah Dubai mencecah $158 setong susulan sekatan Selat Hormuz
• Perdana Menteri Anutin Charnvirakul memohon maaf atas salah urus bahan api selepas pembelian panik menyebabkan kekurangan bekalan di wilayah utara
• Asia secara keseluruhan berdepan keperluan subsidi bahan api melebihi $80 bilion jika harga minyak kekal pada $100 setong selama empat bulan, menurut analisis Wood Mackenzie
• Ketibaan pelancong merosot 9% tahun ke tahun, dengan hotel mewah menurunkan harga sehingga 70% untuk menarik pengunjung domestik