Subsidi Kelahiran Seluruh Negara China: Mampukah Insentif Tunai Membendung Krisis Demografi?

Dasar Subsidi Kelahiran Baharu China: Tindak Balas Nasional terhadap Cabaran Demografi

China, yang pernah terkenal dengan dasar satu anak yang ketat, kini berdepan krisis demografi yang mengancam masa depan ekonominya. Sebagai tindak balas, kerajaan sedang bersiap untuk melancarkan program subsidi kelahiran di seluruh negara pada 2025, dengan menawarkan 3,600 yuan (kira-kira $500) setahun bagi setiap anak yang dilahirkan pada atau selepas 1 Januari 2025, sehingga anak itu berusia tiga tahun. Langkah ini menandakan perubahan dasar yang ketara ketika negara itu bergelut dengan kadar kelahiran yang menurun, penduduk yang semakin menua dan risiko ekonomi akibat trend ini.

Dasar baharu ini sebahagian daripada usaha lebih luas untuk menggalakkan kelahiran dan menyokong keluarga, ketika penduduk China menyusut selama tiga tahun berturut-turut. Pada 2024, jumlah kelahiran baharu hanya 9.54 juta, separuh daripada 18.8 juta yang dicatatkan pada 2016, tahun China menamatkan dasar satu anaknya. Kerajaan berharap bantuan kewangan secara langsung dapat membantu membalikkan trend ini dan menjamin kestabilan ekonomi jangka panjang negara.

Mengapa China Berdepan Krisis Penduduk?

Cabaran demografi China berpunca daripada dasar kawalan penduduk selama beberapa dekad dan perubahan sosial yang pesat. Dasar satu anak, yang diperkenalkan pada 1979, dirangka untuk membendung pertumbuhan penduduk tetapi meninggalkan kesan berupa kadar kesuburan yang rendah dan masyarakat yang semakin menua dengan pantas. Walaupun dasar itu dilonggarkan pada 2016 untuk membolehkan pasangan mempunyai dua anak, kemudian sekali lagi pada 2021 untuk membenarkan tiga anak, kadar kelahiran terus merosot.

Beberapa faktor menyumbang kepada kemerosotan ini:

• Kos Membesarkan Anak yang Meningkat: Purata kos membesarkan seorang anak sehingga usia 18 tahun di China dianggarkan hampir tujuh kali ganda KDNK per kapita negara itu, menjadikan keibubapaan beban kewangan yang besar bagi banyak keluarga.
• Perubahan Nilai Sosial: Pembandaran, tahap pendidikan yang lebih tinggi dan peluang kerjaya yang semakin luas bagi wanita telah mengubah keutamaan, dengan ramai golongan muda menangguhkan atau memilih untuk tidak berkahwin dan mempunyai anak.
• Keseimbangan Kerja dan Kehidupan: Budaya kerja yang menuntut, khususnya di bandar-bandar besar, menyukarkan ibu bapa mengimbangi kerjaya dengan kehidupan berkeluarga.
• Jurang Serantau: Kawasan lebih kaya seperti Shanghai dan Beijing mempunyai antara kadar kelahiran terendah, manakala wilayah yang kurang membangun mengekalkan kadar kesuburan lebih tinggi, sering kali disebabkan tradisi budaya dan kos sara hidup yang lebih rendah.

Menurut unjuran Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, penduduk China boleh merosot kepada 1.3 bilion menjelang 2050 dan kurang daripada 800 juta menjelang 2100 jika trend semasa berterusan. Keadaan ini akan membawa kesan besar terhadap tenaga kerja, pertumbuhan ekonomi dan sistem kebajikan sosial negara itu.

Bagaimanakah Program Subsidi Baharu Ini Berfungsi?

Subsidi seluruh negara itu akan memberikan 3,600 yuan setahun bagi setiap anak yang dilahirkan mulai 2025, sehingga anak tersebut berusia tiga tahun. Langkah ini berbeza daripada dasar tempatan terdahulu yang lazimnya hanya menyasarkan anak kedua atau ketiga. Dengan merangkumi anak sulung, kerajaan berhasrat menjadikan insentif itu lebih menyeluruh dan berkesan.

Kerajaan tempatan telah pun mencuba pelbagai bentuk bantuan kewangan. Sebagai contoh, Hohhot, ibu kota Mongolia Dalam, baru-baru ini mengumumkan antara subsidi paling besar di negara itu: 10,000 yuan untuk anak pertama, 50,000 yuan untuk anak kedua dan 100,000 yuan untuk anak ketiga, dibayar secara ansuran tahunan. Bandar lain, seperti Tianmen di wilayah Hubei, mencatatkan peningkatan kelahiran sebanyak 17% selepas memperkenalkan langkah serupa.

Namun, skala program nasional itu masih sederhana berbanding keseluruhan kos membesarkan anak. Michelle Lam, ahli ekonomi Greater China di Societe Generale, menganggarkan subsidi itu hanya berjumlah 0.1% daripada KDNK China, langkah kecil tetapi penting dari segi simbolik.

Adakah Insentif Tunai Benar-benar Meningkatkan Kadar Kelahiran?

Keberkesanan insentif kewangan dalam meningkatkan kadar kelahiran masih menjadi perdebatan dalam kalangan pakar. Pengalaman antarabangsa menunjukkan bahawa walaupun subsidi tunai boleh membawa kesan positif, ia jarang mencukupi dengan sendirinya untuk membalikkan trend demografi jangka panjang.

Di Tianmen, pengenalan subsidi kelahiran membawa kepada peningkatan ketara dalam jumlah kelahiran, mengatasi purata nasional. Ahli demografi Huang Wenzheng mendapati bahawa pelaburan sebanyak 0.87% daripada hasil ekonomi bandar itu dalam insentif kelahiran menghasilkan peningkatan 0.1 mata peratusan pada kadar kesuburan tempatan. Dapatan ini sejajar dengan hasil kajian global: setiap 1% daripada KDNK yang dibelanjakan untuk insentif kelahiran lazimnya meningkatkan kadar kesuburan sebanyak 0.1 mata peratusan.

Namun, menurut Huang, China perlu melabur 30 hingga 50 kali ganda daripada paras semasa untuk mencapai kadar kesuburan penggantian sebanyak 2.1 anak bagi setiap wanita. Kadar kesuburan semasa berada sekitar 1.0, jauh di bawah paras yang diperlukan untuk mengekalkan penduduk yang stabil.

Pengajaran daripada Negara Lain

Negara-negara Asia Timur lain yang menghadapi cabaran demografi serupa turut beralih kepada pemberian subsidi. Korea Selatan meningkatkan bayaran penjagaan anak pada 2024, lalu mencatatkan kenaikan kelahiran sebanyak 3.1%, peningkatan pertama dalam tempoh sembilan tahun. Jepun pula mendapati bahawa memperluas kemudahan penjagaan anak dan bantuan bukan kewangan boleh sama berkesan dengan bayaran tunai langsung untuk menggalakkan keluarga mempunyai lebih ramai anak.

Contoh-contoh ini menunjukkan bahawa walaupun insentif kewangan membantu, dasar sosial yang lebih luas seperti penjagaan anak mampu milik, cuti ibu bapa yang lebih panjang dan aturan kerja fleksibel amat penting untuk menghasilkan kesan berpanjangan.

Selain Bantuan Tunai: Mewujudkan Masyarakat Mesra Kelahiran

Menyedari keterbatasan subsidi tunai, penggubal dasar China turut memberi tumpuan kepada usaha mewujudkan persekitaran yang lebih menyokong keluarga. Laporan kerja terkini kerajaan menekankan bukan sahaja bantuan kewangan, malah peluasan perkhidmatan penjagaan anak, penambahan tempat prasekolah awam dan pemanjangan cuti bersalin serta cuti bapa.

Misalnya, bandar seperti Suzhou telah membuka pusat penjagaan anak berasaskan komuniti yang menawarkan pilihan penjagaan fleksibel, manakala cuti bersalin dilanjutkan kepada lebih 158 hari di banyak wilayah. Sesetengah wilayah sedang mencuba baucar perkahwinan dan kupon penjagaan anak untuk meringankan lagi beban keluarga muda.

Langkah-langkah ini bertujuan menangani isu lebih mendalam yang menghalang pasangan daripada mempunyai anak, seperti kos penjagaan anak yang tinggi dan kemudahan yang terhad, cabaran mengimbangi kerja dan kehidupan serta tekanan untuk melabur besar dalam pendidikan dan pembesaran setiap anak.

Perubahan Sikap dan Peralihan Budaya

Walaupun pelbagai usaha ini dilakukan, perubahan budaya dan gaya hidup menjadi cabaran besar. Di bandar-bandar, ramai golongan muda China memilih untuk menangguhkan atau langsung tidak berkahwin dan menjadi ibu bapa. Sebaliknya, ada yang menyalurkan naluri untuk menjaga kepada pemilikan haiwan peliharaan, sekali gus mendorong perkembangan pesat industri “anak bulu”. Trend ini mencerminkan perubahan nilai yang lebih luas, apabila kepuasan diri dan kebebasan sering diutamakan berbanding pembentukan keluarga tradisional.

Seiring dengan peningkatan kekayaan wilayah dan tahap pendidikan, pemikiran “kualiti mengatasi kuantiti” — yang mengutamakan pelaburan intensif terhadap bilangan anak yang lebih sedikit — semakin berakar umbi. Hal ini menyukarkan insentif kewangan semata-mata untuk mengubah tingkah laku, terutamanya di bandar makmur yang menyaksikan kos lepas menjadi ibu bapa begitu tinggi.

Implikasi Ekonomi: Mengapa Kadar Kelahiran Penting bagi Masa Depan China

Taruhannya tinggi dalam krisis demografi China. Penduduk yang semakin mengecil dan menua mengancam pertumbuhan ekonomi negara, membebankan sistem kebajikan sosial serta mengurangkan tenaga kerja yang diperlukan untuk memacu inovasi dan produktiviti.

China kehilangan statusnya sebagai negara paling ramai penduduk di dunia kepada India pada 2023, dan unjuran menunjukkan jumlah penduduknya boleh merosot ke bawah 800 juta menjelang akhir abad ini. Hal ini akan membawa kesan meluas terhadap penggunaan domestik, pelaburan dan kedudukan ekonomi global negara itu.

Oleh itu, meningkatkan kadar kelahiran bukan sekadar isu sosial, malah keutamaan ekonomi strategik. Kerajaan berharap dengan meringankan beban kewangan dan praktikal untuk membesarkan anak, lebih banyak keluarga akan terdorong untuk mempunyai anak dan masa depan negara dapat dijamin lebih stabil.

Tindak Balas Awam dan Langkah Seterusnya

Pengumuman subsidi seluruh negara itu mencetuskan perbincangan meluas di China. Ramai keluarga menyambut baik bantuan kewangan tersebut, khususnya di wilayah berpendapatan rendah yang menyaksikan subsidi itu mewakili bahagian besar daripada pendapatan isi rumah. Di Hohhot, misalnya, subsidi 100,000 yuan untuk anak ketiga kira-kira dua kali ganda purata pendapatan tahunan, menjadikannya insentif yang bermakna.

Namun, masih terdapat keraguan sama ada langkah-langkah ini mencukupi. Tinjauan menunjukkan bahawa walaupun subsidi boleh mempengaruhi keputusan sesetengah keluarga, ramai golongan muda masih keberatan disebabkan kebimbangan lebih luas mengenai prospek kerjaya, kos perumahan dan tuntutan keibubapaan moden.

Pakar berpendapat pendekatan menyeluruh diperlukan, yang menggabungkan insentif kewangan dengan sokongan sosial yang kukuh, dasar kerja fleksibel dan usaha mengubah sikap budaya terhadap keluarga dan keibubapaan.

Ringkasan

• China akan melancarkan subsidi kelahiran seluruh negara pada 2025, dengan menawarkan 3,600 yuan setahun bagi setiap anak yang dilahirkan pada atau selepas 1 Januari 2025, sehingga berusia tiga tahun.
• Dasar ini bertujuan menangani krisis demografi yang dicirikan oleh kadar kelahiran yang menurun, penduduk yang semakin menua dan tenaga kerja yang semakin mengecil.
• Kerajaan tempatan telah pun mencuba subsidi yang besar, dan beberapa bandar mencatatkan peningkatan ketara dalam jumlah kelahiran.
• Pakar berkata insentif tunai membantu tetapi tidak mencukupi; dasar sosial yang lebih luas dan perubahan budaya diperlukan untuk menghasilkan kesan berkekalan.
• Kerajaan turut memperluas perkhidmatan penjagaan anak, cuti ibu bapa dan langkah mesra keluarga yang lain.
• Masa depan demografi China bergantung pada gabungan bantuan kewangan, inovasi dasar sosial dan perubahan sikap terhadap keluarga dan keibubapaan.