Bolehkah Pertahanan Peluru Berpandu Korea Selatan Menahan Serangan Korea Utara?

Mengapa Kejayaan Iron Dome Menghidupkan Semula Perdebatan di Seoul

Pertahanan udara berlapis Israel, yang menampilkan Iron Dome, baru-baru ini berdepan serangan besar-besaran peluru berpandu dan dron, namun jumlah korban kekal terhad, menurut pegawai Israel. Hasil itu, meskipun tidak sempurna, menajamkan persoalan di Korea Selatan. Mampukah pertahanan Seoul membendung hujan peluru berpandu, roket dan artileri jarak jauh Korea Utara yang datang secara mengejut tanpa mengorbankan ramai nyawa di wilayah ibu kota dan kawasan sekitarnya?

Jawapan Korea Selatan agak merisaukan. Negara itu telah membina rangkaian pemintas dan penderia yang luas bagi mengehadkan kerosakan akibat serangan. Penganalisis mengingatkan bahawa sistem itu tidak direka untuk menjamin keselamatan daripada serangan campuran berskala besar yang datang dari pelbagai arah dan pada kelajuan berbeza. Faktor geografi memburukkan lagi keadaan. Seoul Raya terletak kira-kira 40 kilometer dari zon bebas tentera. Artileri berkaliber besar dan peluru berpandu jarak dekat boleh menempuh jarak itu dalam beberapa minit, sekali gus meninggalkan masa yang sangat singkat untuk mengesan, membuat keputusan dan memintas.

Keupayaan dan Batasan KAMD

Pertahanan Udara dan Peluru Berpandu Korea (KAMD) ialah rangkaian radar dan pemintas kebangsaan yang bertujuan mengesan serta memusnahkan ancaman yang datang pada pelbagai peringkat penerbangan. Sebahagian komponennya dibekalkan Amerika Syarikat, manakala yang lain dibina di Korea Selatan. Konsepnya mudah. Susun beberapa lapisan, tetapkan julat altitud khusus bagi setiap lapisan dan wujudkan zon pemintasan yang bertindih supaya jika satu lapisan gagal, lapisan lain dapat mengambil alih dengan tembakan susulan ketika ancaman masih dalam penerbangan.

Sistem yang padat sekalipun mempunyai batasan. Jumlah pemintas terhad, masa untuk mengisi semula pelancar memang diperlukan, dan ancaman yang terbang rendah atau melakukan manuver boleh terselindung dalam gangguan radar. KAMD bertujuan mengurangkan kerosakan akibat serangan, melindungi aset penting dan mengekalkan keupayaan untuk berperang. Ia bukan kubah pelindung di atas bandar. Cabaran bagi Seoul ialah sejauh mana kerosakan dapat dicegah pada beberapa jam pertama krisis, ketika jumlah serangan yang datang paling tinggi.

Lapisan Pertahanan: Daripada Patriot kepada THAAD dan L-SAM

Pada lapisan bawah, bateri Patriot dengan pemintas PAC 2 dan PAC 3 mempertahankan kawasan terpilih daripada pesawat dan peluru berpandu balistik jarak dekat pada saat-saat akhir penerbangan. PAC 3 ialah pemintas yang memusnahkan sasaran melalui perlanggaran, direka untuk menghentam kepala peledak dan bukannya meletup berhampirannya. Bateri ini bergantung pada radar tatasusunan berperingkat yang berkuasa untuk menjejak banyak objek serentak dan mengarahkan pemintasan dalam masa beberapa saat.

Pemintas altitud sederhana

Korea Selatan mengoperasikan Cheongung II (juga dikenali sebagai M SAM Block II) sebagai lapisan seterusnya, dengan pemintas yang memusnahkan sasaran melalui perlanggaran dan dipandu oleh pencari radar aktif. Huraian umum meletakkan altitud pemintasannya antara kira-kira 20 hingga 40 kilometer. Sistem ini boleh menyerang beberapa sasaran serentak dan telah dinaik taraf agar lebih berkesan terhadap trajektori balistik, bukan sekadar pesawat. Sistem susulan, Cheongung III, sedang dibangunkan dan dijangka memperluas jarak serta kawasan liputan. Sesetengah perbandingan mengaitkannya dengan Iron Dome Israel. Namun, misi kedua-duanya tidak sama. Cheongung menumpukan pada sasaran balistik dan aerodinamik ketika dalam penerbangan, manakala Iron Dome direka khusus untuk memintas roket jarak dekat yang menyasarkan bandar.

Pegawai Korea Selatan menyatakan bahawa kepekaan radar, masa tindak balas dan keupayaan menjejak pelbagai sasaran pada lapisan ini terus dipertingkat. Tujuannya adalah untuk menambah peluang memintas peluru berpandu yang menurun dengan curam dan meningkatkan kebarangkalian memusnahkannya dengan beberapa tembakan jika perlu.

Pemintasan lapisan atas dan pertindihan

Pada altitud tinggi, bateri Pertahanan Kawasan Altitud Tinggi Terminal (THAAD) yang dikendalikan pasukan Amerika Syarikat di Seongju menyediakan peluang pemintasan jauh di atas lapisan atmosfera yang padat, sehingga kira-kira 150 kilometer. THAAD menawarkan peluang tembakan awal pada fasa terminal terhadap peluru berpandu balistik yang mungkin perlu dipintas Patriot dan Cheongung pada altitud lebih rendah. Penempatannya turut mencetuskan ketegangan politik dengan China dan Rusia, yang membantah liputan radar itu serta kemungkinan kesannya terhadap keupayaan pengawasan strategik mereka sendiri.

Korea Selatan juga sedang membangunkan Peluru Berpandu Permukaan ke Udara Jarak Jauh, atau L-SAM, yang direka untuk melengkapi THAAD dan menyerang sasaran di atmosfera atas. Peringkat seterusnya, yang dikenali sebagai L-SAM II, mula dibangunkan untuk memintas sasaran pada altitud lebih tinggi dan jarak lebih jauh. Pegawai pertahanan berkata matlamatnya adalah untuk mendapatkan peluang tembakan lebih awal terhadap peluru berpandu yang pantas dan bermanuver, termasuk sistem baharu yang sedang diuji Korea Utara. Pentadbiran Program Pemerolehan Pertahanan telah menggariskan usaha berbilang tahun untuk mematangkan keupayaan ini, dengan pelaburan yang bertujuan menyediakan lebih banyak ruang untuk pertahanan.

Strategi Tiga Paksi Melangkaui Pemintasan Peluru Berpandu

Pertahanan peluru berpandu hanyalah satu bahagian daripada strategi Korea Selatan. Kerajaan negara itu menerangkan pendekatan tiga paksi yang menghubungkan pilihan serangan awal, pertahanan aktif terhadap peluru berpandu dan tindakan balas berbentuk hukuman. Paksi pertama ialah Kill Chain, yang menyediakan serangan tepat terhadap pelancar dan kemudahan Korea Utara jika serangan musuh kelihatan hampir berlaku. Paksi kedua ialah KAMD, iaitu perisai pemintas. Paksi ketiga ialah Hukuman dan Tindakan Balas Besar-besaran Korea (KMPR), iaitu kempen untuk memusnahkan pusat pemerintahan dan sasaran kepimpinan jika Korea Utara menyerang.

Dilema Kill Chain

Kill Chain bergantung pada pengesanan, pengenalpastian, keputusan dan serangan yang pantas. Kementerian Pertahanan Negara pernah membincangkan sasaran untuk memendekkan kitaran ini kepada tempoh jauh di bawah sejam. Hal itu memerlukan risikan yang lebih baik dari angkasa dan udara. Korea Selatan telah mula melancarkan satelit pengawasan bersama rakan komersial dan masih banyak bergantung pada aset Amerika Syarikat. Perdebatan undang-undang juga timbul. Serangan awal mesti berasas pada petunjuk jelas bahawa serangan bakal berlaku dan memenuhi prinsip perkadaran di bawah undang-undang antarabangsa. Menilai perkadaran dalam tempoh masa yang singkat bukan mudah. Taktik Korea Utara melancarkan beberapa peluru berpandu serentak dari lokasi berbeza turut merumitkan keadaan dan membebankan sistem amaran awal.

Risiko KMPR

KMPR bertujuan mencegah serangan melalui hukuman. Strategi ini memberi isyarat bahawa sebarang serangan Korea Utara boleh dibalas dengan tindakan keras terhadap kepimpinan dan infrastruktur pemerintahan. Namun, persoalan undang-undang dan strategik masih belum terjawab. Menyerang individu yang tidak terlibat secara langsung dalam pertempuran berisiko melanggar prinsip pembezaan. Risiko peningkatan konflik juga wujud. Tindakan balas besar-besaran terhadap sasaran kepimpinan boleh mengubah krisis daripada perang konvensional kepada pertukaran serangan nuklear sekiranya pemimpin Korea Utara bimbang mereka akan kehilangan keupayaan untuk bertindak balas.

Arsenal dan Taktik Korea Utara Hari Ini

Korea Utara telah menghabiskan beberapa dekad untuk memperluas inventori peluru berpandunya. Negara itu memiliki peluru berpandu balistik jarak sangat dekat dan jarak dekat yang boleh terbang pada trajektori tinggi atau rendah, sistem jarak sederhana dan jarak pertengahan yang mengancam rantau ini, serta peluru berpandu antara benua termasuk siri Hwasong yang mampu mencapai Amerika Syarikat. Rejim itu sedang menguji peluru berpandu yang dilancarkan dari kapal selam dan beberapa jenis peluru berpandu kruis yang terbang pada altitud rendah. Peralihannya kepada reka bentuk bahan api pepejal telah memendekkan masa persediaan pelancaran dan menyukarkan pengesanan.

Pyongyang juga sedang membangunkan senjata hipersonik. Satu sistem yang dikenal pasti sebagai Hwasong 8 dalam media kerajaan menggabungkan penerbangan berkelajuan tinggi, trajektori altitud yang agak rendah dan keupayaan bermanuver pada fasa akhir penerbangan. Ciri-ciri ini bertujuan merumitkan ramalan dan mengurangkan masa yang dimiliki pihak pertahanan untuk menyediakan pemintasan. Dengan gabungan peluru berpandu kruis yang terbang rapat dengan permukaan bumi dan peluru berpandu balistik jarak dekat yang melakukan manuver menaik, Korea Utara cuba membanjiri pertahanan Korea Selatan dengan ancaman daripada pelbagai profil penerbangan.

Laporan terkini dari Seoul dan media asing menunjukkan Korea Utara sedang memodenkan barisan pengeluaran peluru berpandu dan meningkatkan pengeluaran. Media kerajaan telah memaparkan proses pemasangan automatik dan pemeriksaan oleh Kim Jong Un. Satu laporan pemantauan antarabangsa yang dipetik kerajaan Korea Selatan menyatakan Rusia membekalkan peralatan pertahanan udara dan sokongan lain kepada Korea Utara, sementara Pyongyang membekalkan sejumlah besar peluru kepada Rusia. Laporan itu turut mendakwa Rusia memberikan bantuan teknikal dalam panduan peluru berpandu dan memindahkan sejumlah besar bahan api kepada Korea Utara. Urus niaga ini, jika berterusan, boleh mempercepat program ketenteraan Korea Utara.

Mampukah Korea Selatan Menghentikan Serangan Bertubi-tubi?

Serangan bertubi-tubi dirancang untuk mengatasi keupayaan pihak pertahanan menjejak dan menyerang setiap objek yang mengancam. Penyerang boleh melancarkan pelbagai jenis peluru berpandu pada trajektori yang bersilang, menggabungkan dron dan peluru berpandu kruis, serta melepaskan roket atau artileri jarak jauh secara bertalu-talu untuk membanjiri radar dengan pantulan isyarat. Walaupun penderia dapat membezakan kepala peledak sebenar daripada umpan, bilangan saluran kawalan tembakan dan stok pemintas bagi setiap bateri tetap terhad. Mengisi semula pelancar ketika diserang juga satu cabaran. Pertukaran kos turut penting. Pemintas mahal. Penyerang boleh melepaskan banyak peluru yang lebih murah untuk memaksa pihak pertahanan menghabiskan bekalan mereka.

Geografi Korea Utara menambah tekanan terhadap sebarang sistem pertahanan. Artileri berkaliber besar dan pelancar roket berganda yang ditempatkan di utara sempadan boleh melepaskan ratusan tembakan ke arah kawasan metropolitan dalam masa singkat. Banyak daripadanya terbang pada altitud rendah melalui trajektori balistik atau hampir balistik, dengan masa penerbangan hanya beberapa minit. Tempoh untuk mengesan, menjejak, membuat keputusan dan menembak sangat singkat. Walaupun pemintas berfungsi dengan baik, sebahagian serangan berkemungkinan tetap menembusi pertahanan dalam serangan besar-besaran.

Hong Min, penyelidik kanan di Institut Korea bagi Penyatuan Nasional, merumuskan pandangan yang dikongsi ramai pakar di kedua-dua belah Lautan Pasifik. Beliau berhujah bahawa perisai pertahanan sedia ada mampu membendung serangan, tetapi tidak dapat menahan sepenuhnya serangan campuran tanpa bantuan daripada elemen lain dalam pelan tiga paksi. Beliau turut menyatakan bahawa hasilnya bergantung pada cara para komander mengutamakan aset yang perlu dilindungi. Dalam satu temu bual, beliau berkata:

Walaupun pertahanan berlapis telah tersedia, ramai pakar termasuk saya percaya bahawa sistem itu sahaja akan sukar menahan serangan campuran serentak dari Korea Utara.

Siapa yang Dilindungi Apabila Setiap Saat Berharga

Persoalan utama bagi sebarang sistem pertahanan ialah penentuan keutamaan. Korea Selatan tidak menyenaraikan secara terbuka aset yang diberi perlindungan tertinggi. Pilihan mungkin termasuk pangkalan udara, pusat pemerintahan, loji janakuasa dan nuklear, pelabuhan serta pusat kependudukan utama. Merahsiakan susunan keutamaan itu bertujuan menghalang Korea Utara daripada mengetahui dengan jelas lokasi untuk menumpukan serangan.

Seorang pegawai Kementerian Pertahanan Korea Selatan, yang meminta namanya tidak didedahkan kerana peraturan melarang perbincangan terbuka mengenai penentuan sasaran, menjelaskan sebab butiran itu dirahsiakan. Pegawai tersebut berkata kerahsiaan itu bertujuan menghalang pihak lawan daripada merancang serangan untuk mengeksploitasi kelemahan. Pegawai itu menjelaskan perkara tersebut sebelum merumuskan:

Jika Korea Utara mengetahui susunan keutamaan itu, mereka boleh menyesuaikan strategi serangan untuk mengeksploitasi kelemahan.

Pertahanan awam tetap penting. Tempat perlindungan, amaran kepada orang ramai dan prosedur yang kerap dilatih mengurangkan korban apabila pemintasan gagal. Sistem amaran seluruh negara Korea Selatan boleh menghantar mesej ke telefon, televisyen dan radio. Orang ramai sudah lama biasa dengan latihan berkala. Langkah-langkah ini, meskipun kurang ketara berbanding pelancar pemintas, merupakan sebahagian daripada matlamat yang sama untuk menyelamatkan nyawa ketika serangan berlaku.

Rakan Sekutu, Penderia dan Naik Taraf Berterusan

Pertahanan Korea Selatan terhubung dengan rangkaian sekutu yang lebih besar. Washington dan Seoul berusaha memperkukuh pencegahan lanjutan melalui penempatan berkala aset strategik Amerika Syarikat dan rundingan lebih mendalam menerusi kumpulan perundingan nuklear dua hala. Amerika Syarikat, Jepun dan Korea Selatan turut mengaktifkan perkongsian data amaran peluru berpandu Korea Utara secara masa nyata pada penghujung 2023. Langkah ini membolehkan masa pelancaran dan trajektori disemak silang dengan lebih pantas merentas pelbagai radar dan satelit, sekali gus memperbaik panduan bagi pemintas serta penyebaran aset yang dirancang lebih awal.

Pesawat peninjau Amerika Syarikat membantu menjejak peluru berpandu semasa ujian dan krisis. RC 135S Cobra Ball, misalnya, dikonfigurasi untuk mengumpul tandatangan optik dan elektronik objek balistik ketika dalam penerbangan. Tentera Udara Amerika Syarikat telah menerangkan RC 135S dengan menekankan peranannya yang unik dalam pemantauan peluru berpandu. Sebelum ini, pihak tentera udara itu menjelaskan nilainya dan kemudian merumuskan peranannya seperti berikut:

RC 135S ialah aset negara yang mempunyai keupayaan unik untuk menyediakan maklumat penting kepada para pemimpin dan komuniti pertahanan Amerika yang tidak dapat diperoleh daripada sumber lain.

Seoul juga berusaha meningkatkan keupayaan dalam negara. Kementerian Pertahanan mencadangkan belanjawan AS$47.6 bilion, peningkatan 8.2 peratus, dengan kira-kira AS$15 bilion untuk penyelidikan, pembangunan dan pemerolehan yang menyasarkan ancaman peluru berpandu Korea Utara. Perancangan termasuk pelaburan dalam sistem berasaskan kecerdasan buatan, latihan tambahan dan naik taraf rangkaian pemintas. Sistem baharu sedang dibangunkan. L-SAM II bertujuan memintas sasaran pada altitud lebih tinggi dan jarak lebih jauh bagi menyediakan peluang tembakan lebih awal. Cheongung III pula bertujuan memperluas kawasan perlindungan. Korea Selatan juga mendedahkan imej ujian Hycore, peluru berpandu kruis hipersonik dengan enjin scramjet yang boleh menyediakan pilihan serangan jarak jauh yang peka pada masa, dari darat, laut atau udara. Penambahan ini bertujuan merumitkan perancangan Korea Utara dan memperkukuh pencegahan.

Perdebatan tentang Pilihan Nuklear dan Pencegahan Lanjutan

Perikatan dengan Amerika Syarikat sejak sekian lama menyediakan payung nuklear. Namun begitu, perubahan politik di Washington mencetuskan keraguan berkala di Korea Selatan tentang kebolehpercayaan pencegahan lanjutan. Perdebatan awam mengenai pilihan lain semakin meluas ketika arsenal nuklear dan sistem penghantaran Korea Utara terus berkembang.

Satu idea yang diketengahkan sesetengah penganalisis ialah keupayaan nuklear terpendam. Istilah itu merujuk kepada kedudukan sesebuah negara yang membangunkan keupayaan teknikal untuk menghasilkan senjata nuklear dalam masa singkat, sambil kekal dalam kerangka Perjanjian Pengawalan Senjata Nuklear dan tidak sampai ke tahap menghasilkan senjata sebenar. Penyokongnya berhujah bahawa keupayaan terpendam akan menyediakan pilihan dan memperkukuh pencegahan sekiranya kepercayaan terhadap perikatan merosot. Pengkritik pula berkata langkah itu boleh mencetuskan sekatan, merenggangkan hubungan dengan rakan utama dan mendorong perlumbaan senjata lebih hebat di rantau ini. Buat masa ini, Seoul kekal dalam kerangka perikatan, menambah lapisan baharu pada KAMD dan melabur dalam risikan, pengawasan serta pilihan serangan yang bertujuan meningkatkan risiko bagi sebarang serangan Korea Utara.

Perkara Utama

• KAMD ialah rangkaian berlapis yang menggunakan Patriot, Cheongung, THAAD dan L-SAM untuk menyerang peluru berpandu pada altitud serta peringkat penerbangan berbeza.
• Penganalisis berkata KAMD dibina untuk mengehadkan kerosakan dan akan sukar menghentikan serangan campuran berskala besar tanpa sokongan daripada elemen lain dalam pelan tiga paksi.
• Kedudukan Seoul yang dekat dengan sempadan menyebabkan masa tindak balas bagi serangan artileri dan peluru berpandu jarak dekat hanya beberapa minit.
• Cheongung III dan L-SAM II sedang dibangunkan untuk memperluas kawasan perlindungan dan menyediakan peluang pemintasan lebih awal.
• Strategi tiga paksi Korea Selatan menghubungkan Kill Chain, pertahanan aktif terhadap peluru berpandu dan tindakan balas KMPR, yang masing-masing membawa risiko undang-undang dan peningkatan konflik serta menjadi bahan perdebatan meluas.
• Korea Utara terus menguji sistem hipersonik dan bahan api pepejal serta dilaporkan sedang memperluas kapasiti pengeluaran peluru berpandu.
• Laporan pemantau sekutu menyatakan Rusia memindahkan peralatan pertahanan udara dan memberikan sokongan teknikal kepada Korea Utara, manakala Pyongyang membekalkan peluru kepada Rusia.
• Amerika Syarikat, Jepun dan Korea Selatan mengaktifkan perkongsian data amaran peluru berpandu secara masa nyata pada 2023 untuk memperbaik pengesanan dan penjejakan.
• Misi RC 135S Cobra Ball Amerika Syarikat mengumpul data penerbangan peluru berpandu yang menyokong perancangan pertahanan dan analisis ujian.
• Korea Selatan mencadangkan belanjawan pertahanan yang lebih besar dengan peruntukan tambahan untuk penyelidikan, pembangunan dan naik taraf pemintas, termasuk sistem hipersonik dan lapisan atas.