Jepun akan memperkenalkan program ijazah sarjana muda dan sarjana bersepadu lima tahun mulai 2026

Laluan lebih pantas dari kampus ke kelayakan pascasiswazah

Jepun sedang mengubah landskap pendidikan tinggi dengan program ijazah sarjana muda dan sarjana bersepadu selama lima tahun yang boleh bermula seawal tahun akademik 2026. Pelan yang dikemukakan kementerian pendidikan menerusi sebuah majlis penasihat itu memendekkan tempoh biasa untuk memperoleh ijazah sarjana sebanyak setahun dan membolehkan mahasiswa memulakan pengajian peringkat pascasiswazah sebelum menamatkan ijazah sarjana muda. Pembuat dasar mahu meningkatkan penyertaan dalam pengajian pascasiswazah dan melatih lebih ramai pakar, ketika bilangan penduduk berusia untuk memasuki universiti semakin menyusut dan industri memerlukan kepakaran lebih mendalam.

Ketika ini, kebanyakan pelajar menamatkan pengajian ijazah sarjana muda selama empat tahun, diikuti ijazah sarjana selama dua tahun. Program bersepadu itu mewujudkan laluan 4+1. Universiti akan menggabungkan kerja kursus lanjutan, bimbingan dan penempatan awal di makmal atau studio pada tahun-tahun akhir pengajian sarjana muda, sebelum menganugerahkan ijazah sarjana selepas satu tahun tambahan.

Pihak berkuasa berpendapat laluan lebih pantas untuk memperoleh kelayakan lanjutan boleh membantu pelajar tempatan melanjutkan pengajian dan menjadikan kampus Jepun lebih menarik kepada pemohon antarabangsa. Anggota majlis penasihat turut menegaskan bahawa kepantasan tidak boleh menjejaskan standard. Pemantauan, kemasukan terpilih dan hasil pembelajaran yang jelas menjadi teras pelaksanaannya.

Cara program bersepadu lima tahun berfungsi

Model bersepadu itu mengekalkan tempoh standard empat tahun pengajian prasiswazah, kemudian memendekkan tempoh ijazah sarjana kepada setahun. Ia juga membolehkan pelajar mula mengumpul kredit pascasiswazah ketika masih berdaftar sebagai mahasiswa prasiswazah, tertakluk pada had dan prasyarat yang ketat.

Dua model utama

Universiti boleh memilih antara dua pendekatan. Pilihan pertama ialah laluan 4+1 biasa, iaitu pelajar melengkapkan semua syarat ijazah sarjana muda dalam masa empat tahun, kemudian menamatkan ijazah sarjana setahun mengikut jadual yang ditetapkan. Pilihan kedua ialah pemampatan kredit, apabila mahasiswa mengambil sejumlah terhad seminar pascasiswazah pada tahun ketiga dan keempat. Kredit yang dikumpulkan itu mengurangkan tempoh pengajian ijazah sarjana kepada setahun selepas tamat pengajian.

Peraturan kemasukan dan kredit

Program perlu menjalani saringan awal dan mendapat kelulusan menteri pendidikan. Setiap universiti akan mengemukakan pelan terperinci yang menetapkan kriteria kemasukan, jumlah kredit pascasiswazah yang boleh diperoleh lebih awal, jangkaan tesis atau projek akhir, serta langkah untuk mengesahkan pencapaian hasil pembelajaran peringkat sarjana. Semakan kualiti dan pensijilan dijangka dilakukan sebelum program bermula, diikuti audit berkala.

Mengapa perubahan ini berlaku sekarang

Penduduk Jepun semakin menua dengan pantas. Bilangan penduduk berusia 18 tahun, kumpulan utama yang memasuki universiti, telah menyusut selama bertahun-tahun. Unjuran kerajaan menunjukkan bahawa menjelang sekitar 2050, jumlah kemasukan ke universiti setiap tahun boleh merosot kepada kira-kira 520,000 hingga 530,000 orang, hampir 100,000 lebih rendah daripada jumlah tempat yang tersedia pada 2022. Universiti berdepan tekanan untuk mendapatkan pelajar dan perlu membuktikan nilai yang ditawarkan kepada pelajar serta masyarakat.

Pada masa yang sama, syarikat dalam bidang seperti semikonduktor, kecerdasan buatan, tenaga hijau dan bahan termaju mahukan graduan dengan latihan teknikal lebih mendalam serta kemahiran penyelidikan lebih mantap. Kerajaan melihat program bersepadu sebagai salah satu cara untuk melahirkan lebih ramai pakar, sambil memastikan tempoh pengajian kekal kompetitif berbanding negara lain.

Peratusan mahasiswa prasiswazah yang melanjutkan pengajian ke peringkat pascasiswazah masih rendah mengikut piawaian antarabangsa. Pada tahun akademik 2024, kira-kira 12.6 peratus graduan ijazah sarjana muda melanjutkan pengajian ke program ijazah sarjana atau setaraf. Angka itu berbeza mengikut bidang. Kira-kira 40 peratus mahasiswa prasiswazah dalam bidang sains dan kejuruteraan meneruskan pengajian pascasiswazah, manakala kadar dalam bidang kemanusiaan dan sains sosial jauh lebih rendah. Data kementerian bagi 2023 menunjukkan kira-kira 4.5 peratus dalam bidang kemanusiaan dan 2.8 peratus dalam sains sosial melanjutkan pengajian ke program pascasiswazah.

Kualiti dan pemantauan

Perbahasan majlis penasihat tertumpu pada cara mengekalkan kedalaman akademik apabila tempoh pengajian dipendekkan. Menyiapkan tesis sarjana muda dan tesis sarjana dalam tempoh lima tahun boleh membebankan pelajar dan tenaga pengajar jika tidak dirancang dengan baik. Peserta menggesa program menjelaskan hasil projek akhir yang diperlukan serta keadaan yang membolehkan satu projek bersepadu diterima bagi kedua-dua ijazah.

Akreditasi bergantung pada bukti bahawa program sarjana setahun benar-benar menawarkan perkembangan pembelajaran peringkat pascasiswazah. Ini merangkumi metodologi lanjutan, penyelidikan kendiri atau kerja reka bentuk lanjutan, serta penglibatan dengan karya ilmiah utama dalam bidang berkenaan. Pemeriksa luar, rubrik yang selaras dengan standard ijazah kebangsaan dan pelan penyeliaan tesis yang jelas berkemungkinan menjadi sebahagian daripada proses kelulusan.

Pihak berkuasa turut membincangkan kemungkinan menyediakan lebih banyak kelonggaran pada masa depan, termasuk sama ada tempoh ijazah sarjana muda yang lebih singkat boleh diuji dalam beberapa bidang sebaik sahaja program bersepadu itu matang. Sebarang perubahan bergantung pada hasil pembelajaran, keupayaan menyediakan sokongan kepada pelajar dan kesan terhadap pasaran buruh.

Langkah universiti yang sudah bermula

Walaupun sistem seluruh negara ini masih baharu, beberapa universiti sudah menawarkan program dipercepat. Universiti Keio mempunyai program gabungan yang membolehkan pelajar cemerlang menamatkan ijazah sarjana dalam tempoh lebih singkat. Universiti Hitotsubashi menawarkan program lima tahun dalam disiplin terpilih. Universiti Tokyo mengumumkan laluan 4+1 di Kolej Reka Bentuknya, yang dijadualkan dibuka pada 2027.

Perubahan yang lebih luas sedang membentuk semula kampus. Institusi bergabung untuk memperkukuh penyelidikan dan jangkauan antarabangsa, seperti yang ditunjukkan oleh penubuhan Institut Sains Tokyo hasil penggabungan dua universiti kebangsaan. Pemodenan memerlukan pelaburan dalam kemudahan, infrastruktur digital dan perkhidmatan pelajar, sesuatu yang sukar dilakukan ketika belanjawan terhad.

Dasar yuran pengajian juga sedang berubah. Beberapa universiti kebangsaan mula menyelaraskan yuran dalam had yang ditetapkan kementerian bagi menangani peningkatan kos. Biasiswa dan bantuan berdasarkan pendapatan akan memainkan peranan lebih besar jika lebih ramai pelajar mempertimbangkan tahun tambahan untuk memperoleh ijazah sarjana, walaupun melalui laluan dipercepat. Jumlah pelajar yang memasuki program ijazah sarjana pada tahun fiskal 2024 adalah kira-kira 79,000 orang. Dalam tempoh dua dekad, jumlah itu meningkat dalam bidang kejuruteraan dan pertanian, tetapi merosot dalam bidang kemanusiaan dan sains sosial.

Implikasi terhadap pengambilan pekerja dan kerjaya

Majikan memainkan peranan penting dalam reformasi ini. Jika syarikat terus mengambil pekerja terutamanya berdasarkan ijazah sarjana muda dan melatih pekerja baharu secara dalaman, ramai pelajar mungkin tidak melihat sebab untuk menambah setahun pengajian, walaupun tempohnya dipendekkan. Anggota majlis penasihat menggesa syarikat menyatakan dengan lebih jelas nilai ijazah sarjana dalam proses pengambilan pekerja dan struktur gaji.

Kitaran pengambilan pekerja Jepun mempunyai ciri tersendiri. Ramai pelajar memperoleh tawaran kerja pada tahun ketiga atau keempat melalui aktiviti mencari kerja yang tersusun, dikenali sebagai shukatsu. Program bersepadu perlu diselaraskan dengan teliti mengikut jadual ini atau menyediakan laluan alternatif, seperti latihan amali yang membawa kepada pekerjaan selepas tahun pengajian sarjana.

Sektor yang bergantung pada penyelidikan dan pembangunan, analisis data, reka bentuk, penilaian dasar atau perkhidmatan profesional berkemahiran tinggi lebih cenderung memberikan ganjaran kepada pemegang ijazah sarjana. Penglibatan industri yang lebih erat, pengajaran oleh pensyarah jemputan, projek dengan penyelia bersama dan tugasan projek akhir daripada syarikat boleh membantu memastikan graduan memiliki kemahiran yang boleh digunakan serta-merta dan setimpal dengan setahun pengajian tambahan.

Bidang yang mungkin memulakan program terlebih dahulu

Bidang sains dan kejuruteraan sudah menghantar sebahagian besar pelajarnya ke pengajian pascasiswazah, maka jabatan dalam bidang itu mungkin dapat memulakan program bersepadu dengan pantas. Penempatan makmal, peranan pembantu penyelidik dan projek reka bentuk akhir sesuai dengan jadual yang dipendekkan, khususnya apabila pelajar mula melaksanakannya lebih awal semasa pengajian prasiswazah.

Bidang kemanusiaan dan sains sosial berdepan pertimbangan yang berbeza. Kadar pelanjutan pengajian rendah dan ramai pelajar menceburi kerjaya yang tidak memerlukan ijazah sarjana. Namun, laluan bersepadu masih boleh memberi nilai dalam bidang seperti dasar awam, penyelidikan sosial berasaskan data, pengurusan warisan, pengajian kawasan dan penulisan profesional, yang membolehkan setahun tambahan memberikan pengkhususan praktikal serta portfolio profesional.

Bidang antara disiplin yang lebih baharu, termasuk reka bentuk, kemampanan, sains sosial pengkomputeran dan kemanusiaan digital, berpotensi menggunakan struktur 4+1. Rancangan penubuhan Kolej Reka Bentuk di Universiti Tokyo mencerminkan minat terhadap program yang menggabungkan teori, amalan kreatif dan pendedahan kepada industri dalam tempoh lima tahun.

Jangkauan antarabangsa dan persaingan

Pihak berkuasa mahu reformasi ini meningkatkan reputasi Jepun dalam kalangan pelajar antarabangsa. Sebelum pandemik, jumlah mereka meningkat secara konsisten, namun kemasukan belum pulih sepenuhnya. Anggaran daripada organisasi perkhidmatan pelajar kebangsaan menunjukkan jumlah pelajar antarabangsa dalam data terkini kurang sedikit daripada 185,000 orang, kira-kira 5 peratus daripada keseluruhan pelajar pendidikan tinggi. Angka itu jauh lebih rendah berbanding United Kingdom dan Australia.

Sasaran dasar menetapkan pelajar antarabangsa merangkumi kira-kira 30 peratus daripada jumlah enrolmen menjelang 2033. Program gabungan ijazah sarjana muda dan sarjana selama lima tahun boleh menarik minat pelajar yang mempertimbangkan tempoh dan kos pengajian. Nilai yen yang lemah juga menjadikan pengajian lebih mampu dibiayai bagi banyak keluarga. Program yang diajar dalam bahasa Inggeris, pemindahan kredit yang lebih jelas bagi tempoh pengajian di luar negara dan latihan amali di syarikat global boleh meningkatkan daya tarikan.

Universiti juga akan mempertimbangkan keselamatan penyelidikan. Kerajaan mahu kampus memperluas kerjasama global sambil melindungi penyelidikan sensitif. Semakan etika dan keselamatan yang jelas, ketelusan sumber pembiayaan dan panduan untuk kerjasama antarabangsa boleh dilaksanakan seiring dengan keterbukaan.

Model global dan pengajaran

Jepun bukan satu-satunya negara yang menawarkan ijazah gabungan. Banyak universiti di Amerika Syarikat menawarkan laluan pilihan untuk memperoleh ijazah BA atau BS bersama MA atau MS dalam tempoh lima tahun. Pelajar mula mengikuti seminar pascasiswazah pada tahun keempat dan mempertahankan tesis sarjana pada tahun kelima. Proses Bologna di Eropah menyeragamkan struktur ijazah sarjana muda tiga tahun dan ijazah sarjana dua tahun di banyak negara, manakala sesetengah disiplin menawarkan program sarjana bersepadu yang menganugerahkan kelayakan lanjutan pada penghujung tahun keempat atau kelima.

Pengalaman di luar negara menunjukkan adanya pertukaran antara manfaat dan risiko. Program yang terlalu tegar boleh menyebabkan pelajar berasa terikat sejak awal. Jika tempoh pengajian tahun kelima bertembung dengan pasaran kerja yang kukuh, sesetengah pelajar mungkin berhenti sebelum menamatkan ijazah sarjana. Contoh dari India menunjukkan perkara itu. Institut kejuruteraan terkemuka beralih daripada format lima tahun yang lama kepada ijazah dua hala yang lebih fleksibel serta pilihan antara disiplin selepas pelajar mendapati laluan standard empat tahun lebih terus membawa kepada pekerjaan.

Model paling berjaya mempunyai ciri yang sama. Model itu memberi pelajar pilihan yang dimaklumkan dengan baik, menyediakan latihan amali atau penempatan makmal, memastikan tahun pengajian sarjana mengekalkan kedalaman dan kerja kendiri, serta diselaraskan dengan jadual industri. Bimbingan yang konsisten mulai tahun kedua amat penting, khususnya bagi pelajar generasi pertama dalam keluarga mereka yang memasuki universiti.

Jadual masa dan perkara yang perlu diperhatikan

Kementerian pendidikan merancang untuk menyemak standard dan mula menerima permohonan daripada universiti bagi program bersepadu untuk tahun akademik yang bermula pada April 2026. Kelulusan berkemungkinan diberikan secara berperingkat. Penerima awal dijangka terdiri daripada universiti yang giat menjalankan penyelidikan dan jabatan terpilih yang sudah menawarkan program pantas atau laluan berasaskan kepujian.

Pelajar yang mempertimbangkan laluan baharu ini perlu mendapatkan maklumat yang jelas tentang kelayakan, jumlah kredit pascasiswazah yang boleh diperoleh semasa pengajian prasiswazah, jangkaan tesis dan bantuan kewangan untuk tahun kelima. Antara soalan yang perlu ditanya ialah sama ada pelajar ijazah sarjana mengikuti program secara berkumpulan, cara penyelia ditetapkan, sama ada latihan amali disediakan dan bagaimana program itu diselaraskan dengan kitaran pengambilan pekerja.

Tenaga pengajar dan pentadbir akan memantau beban kerja serta kapasiti. Bimbingan, penyeliaan tesis dan ruang makmal akan menjadi lebih terhad apabila lebih ramai pelajar menjalankan penyelidikan pada tahun keempat. Institusi perlu memperluas bimbingan, sokongan penulisan dan perkhidmatan kesihatan mental bagi membantu pelajar mengharungi jadual yang dipadatkan.

Perkara Utama

• Program ijazah sarjana muda dan sarjana bersepadu lima tahun boleh bermula pada tahun akademik 2026
• Dua model dirancang, iaitu laluan biasa 4+1 tahun dan pilihan mengumpul kredit pascasiswazah semasa pengajian prasiswazah
• Matlamatnya adalah meningkatkan enrolmen pengajian pascasiswazah dan melahirkan lebih ramai pakar ketika populasi pelajar semakin merosot
• Hanya kira-kira 12.6 peratus mahasiswa prasiswazah melanjutkan pengajian ke peringkat pascasiswazah pada 2024, dengan kadar jauh lebih tinggi dalam bidang sains dan kejuruteraan berbanding bidang kemanusiaan dan sains sosial
• Program perlu mendapat kelulusan menteri, pensijilan dan semakan kualiti berterusan untuk melindungi standard
• Universiti yang sudah menawarkan program pantas termasuk Keio dan Hitotsubashi, manakala Universiti Tokyo merancang program reka bentuk 4+1 mulai 2027
• Pengiktirafan majikan terhadap ijazah sarjana penting agar pelajar melihat pulangan yang jelas bagi setahun pengajian tambahan
• Jangkauan antarabangsa menjadi keutamaan, dengan sasaran dasar untuk meningkatkan bahagian pelajar luar negara kepada kira-kira 30 peratus daripada enrolmen menjelang 2033
• Kelulusan mungkin diberikan secara berperingkat, dengan program rintis awal di jabatan yang giat menjalankan penyelidikan dan bidang yang lazimnya meneruskan pengajian pascasiswazah