Anwar Berkata Pelabur Global Rancang Pelaburan Teknologi AS$50 Bilion di Kuching dan Semenanjung Malaysia

Kuching dinamakan dalam cadangan besar AI dan pusat data

Seorang pelabur global telah memilih Kuching di Sarawak dan lokasi di Semenanjung Malaysia bagi cadangan pelaburan AS$50 bilion dalam kecerdasan buatan, teknologi baharu dan pusat data, kata Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim di Melaka. Jumlah itu, bersamaan kira-kira RM204.3 bilion, akan menjadikan cadangan tersebut lebih besar daripada keseluruhan RM144.4 bilion pelaburan pusat data yang diluluskan Malaysia antara 2021 hingga separuh pertama 2025.

Anwar mendedahkan rancangan itu pada program Sentuhan Kasih MADANI dan pelancaran Pelan Tindakan Kos Sara Hidup Negara 2030 di Kompleks Sukan Hang Jebat. Kenyataan itu bertarikh 24 Oktober. Menteri Perdagangan Dalam Negeri dan Kos Sara Hidup Datuk Armizan Mohd Ali turut hadir.

Perdana menteri berkata pelabur itu membentangkan cadangan tersebut dalam sidang video pada Selasa sebelumnya. Ketika menerangkan identiti pelabur dan lokasi yang dipilih, Anwar berkata:

Selasa lalu, salah seorang pelabur terbesar dunia mengadakan sidang video dengan saya. Pelabur itu berkata beliau telah memilih Kuching, Sarawak dan Semenanjung Malaysia untuk pelaburan bernilai AS$50 bilion, antara pelaburan terbesar di rantau ini.

Identiti pelabur, status pemuktamadan cadangan, pembiayaan dan jadual pembinaan, pembahagian perbelanjaan mengikut lokasi serta jumlah pekerjaan tidak didedahkan. Perkembangan setakat ini ialah hasrat pelaburan yang diumumkan perdana menteri, manakala butiran komersial dan pembinaan masih belum diketahui.

Bagi rakyat Malaysia, kepentingan praktikalnya merangkumi peluang mendapat pekerjaan teknologi bergaji lebih baik serta bekalan elektrik dan air yang diperlukan untuk mengendalikan kemudahan pengkomputeran berskala besar. Anwar mengaitkan pelaburan itu dengan peluang untuk golongan muda, manakala kajian Bank Negara Malaysia mengenal pasti manfaat ekonomi pusat data serta tekanan yang mengiringi perkembangan pesatnya.

Seberapa besar pelaburan yang dicadangkan?

Kajian pusat data Bank Negara Malaysia bertajuk Daripada Bait kepada Wang: Ekonomi Pusat Data di Malaysia merekodkan pelaburan diluluskan sebanyak RM144.4 bilion antara 2021 hingga separuh pertama 2025. Kajian itu juga menganggarkan pertumbuhan kompaun tahunan kapasiti pusat data beroperasi di Malaysia pada kadar 55.6% antara 2019 hingga suku ketiga 2025.

Pada nilai RM204.3 bilion, pakej yang dicadangkan pelabur itu RM59.9 bilion lebih besar, atau kira-kira 41% melebihi jumlah kelulusan terdahulu. Perbandingan itu menunjukkan skala pengumuman berkenaan, meskipun pakej yang dicadangkan meliputi AI dan teknologi lain selain pusat data, manakala angka bank pusat merangkumi pelaburan pusat data yang diluluskan.

Perbelanjaan pelaburan dan output ekonomi juga mengukur perkara yang berbeza. Perbelanjaan digunakan untuk membayar tanah, bangunan, jentera dan perkhidmatan. Keluaran Dalam Negara Kasar, atau KDNK, mengukur nilai yang diwujudkan dalam ekonomi. Peralatan yang dibeli dari luar negara menyumbang kurang kepada pengeluaran domestik berbanding peralatan yang dibuat di dalam negara.

Anggaran kakitangan bank pusat menunjukkan sumbangan langsung pusat data kepada KDNK sebanyak RM14.1 bilion pada 2025, berbanding RM0.9 bilion pada 2021. Anggaran itu merangkumi pembinaan, operasi dan perkhidmatan yang semakin banyak dibekalkan di dalam negara, dengan mengambil kira kos peralatan khusus yang diimport.

Daripada panggilan video kepada pengumuman awam

Menurut penjelasan Anwar, pelabur itu memilih Malaysia sebelum beliau menyampaikan kenyataan awam di Melaka. Urutannya ringkas, namun membantu membezakan perbincangan dengan pelabur daripada pengumuman selepas itu:

• Selasa sebelumnya: pelabur mengadakan sidang video dengan Anwar dan berkata Kuching serta Semenanjung Malaysia telah dipilih.
• 24 Oktober: Anwar mendedahkan cadangan AS$50 bilion ketika berucap pada pelancaran pelan kos sara hidup di Melaka.

Kuching ialah satu-satunya bandar yang dikenal pasti secara khusus. Johor, yang sudah menjadi pusat utama infrastruktur pengkomputeran, turut menjadi sebahagian daripada gambaran lebih luas kerana pengalamannya menunjukkan betapa cepatnya permintaan elektrik boleh meningkat apabila projek bertambah. Pengumuman Anwar meletakkan pelaburan yang dicadangkan itu di Sarawak dan Semenanjung, tanpa mengenal pasti satu tapak pembangunan khusus.

Apakah manfaat yang boleh diperoleh golongan muda Malaysia?

Anwar berkata pelajar di sekolah dan universiti perlu menyedari peluang pekerjaan berkaitan pelaburan dalam AI, teknologi baharu dan pusat data. Beliau turut menyeru latihan tenaga kerja yang lebih mantap supaya Malaysia dapat beralih daripada menyokong aktiviti teknologi kepada pekerjaan yang menghasilkan nilai lebih tinggi.

Bank Negara Malaysia menyenaraikan pakar rangkaian, arkitek awan, saintis data, jurutera, juruteknik dan pengurus fasiliti sebagai antara pekerja pusat data. Arkitek awan mereka bentuk cara perkhidmatan pengkomputeran berfungsi bersama, manakala pakar rangkaian memastikan sambungan yang membawa data kekal andal dan selamat.

Bank pusat berkata pusat data lazimnya menggaji lebih sedikit pekerja berbanding industri pembuatan kerana sebahagian besar operasinya diautomasikan atau diurus dari jauh. Manfaat pekerjaan banyak bergantung pada jawatan khusus yang menawarkan gaji lebih tinggi, selain pekerjaan yang diwujudkan dalam kalangan pembekal dan penyedia perkhidmatan.

Oleh itu, latihan menghubungkan cita-cita pelaburan Anwar dengan prospek setiap pelajar. Bank pusat mengesyorkan kerjasama lebih erat antara industri dengan agensi awam, akses lebih mudah kepada latihan daripada penyedia perkhidmatan awan serta pendidikan teknikal dan vokasional yang diiktiraf. Kursus perlu menyediakan peserta dengan peralatan dan sistem yang benar-benar digunakan oleh majikan.

Manfaat boleh melangkaui bilik pelayan

Pusat data ialah bangunan yang menempatkan komputer untuk menyimpan maklumat, menjalankan aplikasi dan memproses data dalam jumlah besar. Sistem AI menggunakan kuasa pengkomputeran ini untuk mempelajari corak dan menghasilkan respons. Perkhidmatan awan membolehkan perniagaan menyewa kapasiti pengkomputeran tanpa perlu membeli dan menyelenggara setiap mesin sendiri.

Bank Negara Malaysia menjelaskan beberapa cara kegiatan ini dapat menyokong syarikat tempatan. Pembinaan mewujudkan permintaan terhadap simen, keluli dan kaca. Infrastruktur elektrik memerlukan transformer dan kabel. Permintaan yang meningkat terhadap kemudahan pengkomputeran juga boleh menarik pengeluar rak pelayan, peralatan modular dan sistem penyejukan.

Selepas kemudahan mula beroperasi, pembangun perisian, perunding IT dan penyedia latihan boleh menawarkan perkhidmatan berkaitan. Perniagaan kecil mungkin mendapat akses kepada kapasiti pengkomputeran dan alat analisis yang memerlukan perbelanjaan besar jika mereka mahu menyediakan peralatan sendiri.

Menyimpan data lebih dekat dengan pengguna juga boleh mengurangkan kependaman, iaitu kelewatan antara penghantaran permintaan dengan penerimaan respons. Sambungan lebih pantas boleh membantu peruncit dalam talian dan perniagaan yang menggunakan sistem yang perlu bertindak serta-merta. Bank pusat turut menyenaraikan pengawasan domestik yang lebih baik terhadap maklumat sensitif perbankan, penjagaan kesihatan dan kerajaan sebagai manfaat penyimpanan tempatan.

Bekalan elektrik dan air menetapkan had praktikal

Bank Negara Malaysia memberikan contoh konkrit tentang permintaan sumber: pusat data berkapasiti 50 megawatt boleh menggunakan elektrik bersamaan kira-kira 22,000 isi rumah dan air bersamaan kira-kira 2,200 isi rumah sehari. Pelayan memerlukan bekalan elektrik berterusan, manakala sistem penyejukan menghalang peralatan daripada menjadi terlalu panas.

Oleh itu, kelompok besar kemudahan boleh bersaing mendapatkan infrastruktur yang diperlukan untuk perumahan, taman perindustrian, kemudahan awam dan pertanian. Bank pusat memberi amaran bahawa pengembangan yang tidak diselaraskan dengan baik boleh membebankan grid elektrik, sistem air dan penggunaan tanah, sekali gus berpotensi meningkatkan kos bagi pengguna lain.

Bekalan elektrik yang lebih bersih juga menjadi perhatian. Malaysia menyasarkan pelepasan sifar bersih menjelang 2050. Bank pusat berkata penyejukan yang lebih cekap sahaja mungkin tidak mencukupi jika perkembangan industri terus banyak bergantung pada elektrik yang dijana daripada bahan api fosil.

Kerajaan telah memperkenalkan penanda aras Keberkesanan Penggunaan Kuasa dan Keberkesanan Penggunaan Air, iaitu ukuran kecekapan kemudahan menggunakan sumber tersebut. Penanda aras ini turut menjadi sebahagian daripada syarat kelayakan insentif di bawah Skim Percepatan Ekosistem Digital. Bank pusat menggesa penyelarasan dengan syarikat utiliti dan penggunaan tenaga boleh baharu yang lebih meluas.

Johor menunjukkan cabaran menyambungkan projek baharu

Firma penyelidikan BMI, sebahagian daripada Fitch Solutions, mengunjurkan pusat data di Johor mungkin memerlukan kira-kira 30 terawatt jam elektrik setahun menjelang 2031. Jumlah itu bersamaan 18% bekalan elektrik Semenanjung Malaysia, berbanding 6% pada 2026, iaitu tiga kali ganda bahagian yang diunjurkan.

BMI menganggarkan Johor mempunyai kapasiti pusat data beroperasi kira-kira 825 megawatt, dengan tambahan 3.9 gigawatt dijangka dalam tempoh tiga hingga lima tahun. Firma itu memberi amaran bahawa pusat data negeri itu boleh menyerap lebih 90% daripada tambahan penjanaan elektrik di Semenanjung dalam tempoh lima tahun akan datang.

Menurut BMI, penyambungan kemudahan kepada grid mungkin menjadi kekangan lebih besar berbanding penjanaan elektrik itu sendiri. Tenaga Nasional Bhd merancang naik taraf grid bernilai RM43 bilion, namun pembinaan infrastruktur elektrik utama boleh mengambil masa lima hingga 10 tahun. Pusat data boleh dibina dengan lebih pantas.

Justeru, projek yang sudah mendapat sambungan, mempunyai penyewa yang telah memberikan komitmen dan pembiayaan kukuh berada pada kedudukan lebih baik untuk mengikut jadual. Sekatan yang diperkenalkan pada Februari 2026 terhadap kelulusan kemudahan baharu selain AI turut menunjukkan bagaimana tekanan infrastruktur mempengaruhi perkembangan industri.

Peralatan import mempengaruhi nilai yang kekal di dalam negara

Malaysia mengimport sejumlah besar peralatan pusat data khusus kerana alternatif domestik masih terhad. Bank Negara Malaysia berkata perkembangan itu menyumbang kepada peningkatan import modal, sekali gus memberi tekanan kepada akaun semasa yang merekodkan perdagangan barangan dan perkhidmatan serta aliran pendapatan tertentu dengan negara lain.

Pendapatan eksport dapat membantu mengimbangi perbelanjaan itu apabila kemudahan berkenaan menyediakan perkhidmatan kepada pelanggan di luar negara. Eksport perkhidmatan ICT Malaysia mencecah RM16.8 bilion antara Januari hingga September 2025, meningkat 9% daripada RM15.5 bilion dalam tempoh sama setahun sebelumnya. Bank pusat mengenal pasti petanda awal bahawa pusat data menyumbang kepada pertumbuhan ini.

Masa juga penting bagi ekonomi. Pembelian peralatan berlaku ketika kemudahan sedang dibina, manakala hasil perkhidmatan hanya diterima selepas operasi bermula. Bank pusat berkata pembinaan boleh mengambil masa sehingga tiga tahun, mewujudkan jurang antara perbelanjaan import yang besar dengan pendapatan eksport yang terhasil.

Pembuatan dan perkhidmatan tempatan dapat membantu Malaysia mengekalkan lebih banyak nilai pelaburan. Bank pusat mengesyorkan pemetaan pembekal domestik dan keupayaan mereka supaya pengendali dapat mencari rakan niaga tempatan dan pembuat dasar mengenal pasti kekurangan. Keuntungan yang dihantar pulang oleh pengendali asing juga akan mempengaruhi aliran pendapatan dari semasa ke semasa.

Anwar kaitkan keyakinan pelabur dengan manfaat kepada isi rumah

Anwar berkata kestabilan politik, kepimpinan berkesan dan hubungan aman antara masyarakat berbilang kaum dan agama di Malaysia membantu menarik pelabur. Beliau memberi amaran bahawa pertelingkahan dalam kalangan pemimpin politik boleh menjejaskan keyakinan terhadap negara. Menjelaskan kebimbangan itu, perdana menteri berkata:

Jika rakyat tidak yakin terhadap kerajaan ini dan kepimpinan sentiasa bertelagah, pelabur tidak akan berminat untuk datang ke sini.

Pengumuman itu mengaitkan cadangan pelaburan dengan agenda kos sara hidup kerajaan. Anwar berkata pertumbuhan ekonomi dan pelaburan mesti menghasilkan manfaat nyata, termasuk pekerjaan lebih baik dan taraf hidup lebih tinggi. Beliau turut memuji program yang dijalankan Kementerian Perdagangan Dalam Negeri dan Kos Sara Hidup bagi menyokong penduduk di kawasan bandar, luar bandar dan pedalaman.

Bagi Kuching dan Semenanjung, manfaat itu bergantung pada beberapa hubungan konkrit: rakyat Malaysia memperoleh kemahiran untuk mengisi pekerjaan khusus, firma tempatan memenangi kontrak pembekalan, perniagaan menggunakan kapasiti pengkomputeran baharu dan syarikat utiliti bersedia apabila kemudahan mula beroperasi. Kajian bank pusat meletakkan hubungan ini sebagai teras untuk menukar perbelanjaan pelaburan kepada manfaat ekonomi yang lebih meluas.

Perkara Utama

• Anwar berkata seorang pelabur global yang tidak dinamakan merancang pelaburan AS$50 bilion dalam AI, teknologi baharu dan pusat data di Kuching serta Semenanjung Malaysia.
• Pakej yang dicadangkan bernilai RM204.3 bilion, melebihi RM144.4 bilion pelaburan pusat data yang diluluskan antara 2021 hingga separuh pertama 2025.
• Bank Negara Malaysia mengenal pasti pekerjaan khusus, pembekal tempatan dan penggunaan perkhidmatan awan yang lebih meluas oleh perniagaan sebagai saluran utama manfaat ekonomi.
• Sambungan elektrik, permintaan air, peralatan import dan latihan tenaga kerja merupakan cabaran utama.
• BMI mengunjurkan pusat data Johor boleh menggunakan 18% bekalan elektrik Semenanjung Malaysia menjelang 2031, meningkat daripada 6% pada 2026.
• Anwar berkata pelaburan mesti membawa kepada pekerjaan lebih baik dan taraf hidup lebih tinggi.