PDP 2026 Thailand Mempertembungkan Tenaga Bersih, Permintaan Pusat Data dan Bil Elektrik

Pelan tenaga dengan tanda harga untuk isi rumah

Thailand sedang menilai permohonan bekalan elektrik daripada pusat data berjumlah 35,000 megawatt, sedangkan perancangannya berasaskan angka yang jauh lebih kecil, iaitu 8,800 megawatt. Jurang itu mencerminkan cabaran utama yang dihadapi Pelan Pembangunan Tenaga 2026: membina bekalan elektrik yang mencukupi untuk industri baharu tanpa menyebabkan isi rumah membayar kos loji janakuasa yang mungkin tidak diperlukan.

Pelan draf yang dikenali sebagai PDP 2026 itu meliputi tempoh hingga 2050. Menteri Tenaga Akanat Promphan menggariskan peningkatan tenaga boleh baharu daripada kurang 20% pada masa ini kepada 50% dalam dekad pertama, diikuti 65% dan berpotensi mencapai setinggi 89% dalam 15 tahun berikutnya. Seiring dengan sasaran itu, terdapat cadangan untuk menambah penjanaan gas, meluaskan akses kepada kontrak elektrik swasta dan membuat pelaburan besar dalam grid.

Dalam satu meja bulat pada 21 Oktober 2026 yang dianjurkan Vriens & Partners bersama Kementerian Tenaga, pegawai dan wakil industri menumpukan perhatian kepada pelaksanaan perubahan tersebut. Kebimbangan mereka merangkumi permintaan elektrik yang dijana kecerdasan buatan hingga kos bateri serta waktu kenderaan elektrik patut dicas.

Bagi isi rumah, hasilnya boleh menentukan sama ada panel bumbung menjadi sumber pendapatan dan sama ada peluasan industri menambah beban bil mereka. Bagi kilang, pengeluar semikonduktor dan pelabur pusat data, pelan itu boleh menentukan sama ada Thailand mampu menyediakan bekalan elektrik bersih yang boleh diharap pada harga yang kompetitif.

Keputusan masih dalam proses. Pegawai menyifatkan PDP 2026 sebagai belum dimuktamadkan pada akhir Oktober, manakala pelancarannya dijangka pada November 2026. Kelulusan akhir, peraturan perdagangan elektrik dan caj rangkaian akan menentukan sejauh mana perubahan yang dicadangkan itu memberi kesan kepada pengguna.

Perkara yang dicadangkan kementerian

Kenyataan Kementerian Tenaga pada 9 September menetapkan tiga keutamaan: elektrik yang lebih bersih, keselamatan bekalan dan pengagihan manfaat yang lebih saksama. Kementerian mencadangkan kuota pembelian 10,000 megawatt elektrik daripada panel bumbung kediaman, kontrak langsung antara pengeluar dan pembeli elektrik, serta pelaburan oleh Pihak Berkuasa Penjanaan Elektrik Thailand (EGAT) dalam rangkaian pintar dan penyimpanan tenaga.

Kementerian turut mencadangkan agar reaktor nuklear modular kecil, penangkapan, penggunaan dan penyimpanan karbon, serta tenaga geoterma dipertimbangkan. Teknologi ini mempunyai kegunaan yang berbeza: loji nuklear dan geoterma boleh membekalkan penjanaan stabil, manakala penangkapan karbon bertujuan mengumpulkan karbon dioksida daripada proses industri atau penjanaan kuasa untuk digunakan atau disimpan di bawah tanah.

Beberapa keputusan dan perbincangan telah membentuk pelan itu:

• Julai 2026: Resolusi Majlis Dasar Tenaga Kebangsaan meluaskan skim Direct PPA yang dicadangkan, melangkaui projek rintis yang terhad kepada pusat data dan dihadkan kepada 2,000 megawatt.
• 9 September: Akanat menggariskan sasaran tenaga boleh baharu dalam draf itu dan berkata tempoh akhir konsultasi awam berbaki seminggu.
• 21 Oktober: Meja bulat di Bangkok meneliti permintaan pusat data, solar bumbung, penetapan harga elektrik dan pembaharuan rangkaian.
• 27 Oktober: Penasihat kementerian alam sekitar Darika Sarunyagate berkata PDP 2026 masih dalam pembangunan semasa Minggu Tenaga Antarabangsa Singapura.
• Awal November: Pegawai membincangkan caj akses rangkaian dan kategori pelanggan elektrik berasingan untuk pusat data, dengan pelan itu dijangka berkuat kuasa pada bulan tersebut.

Cadangan kuota pembelian solar bumbung sebanyak 10,000 megawatt oleh kementerian melengkapi sasaran kerajaan yang lebih luas, iaitu 24.3 gigawatt, bagi solar bumbung yang disebut dalam perbahasan draf itu. Satu gigawatt bersamaan 1,000 megawatt. Kuota pembelian merujuk kepada elektrik yang dibeli daripada panel bumbung, manakala angka yang lebih besar merujuk kepada kapasiti terpasang yang dicadangkan.

Berapa banyak permintaan pusat data akan muncul?

Permohonan bekalan elektrik pusat data sebanyak 35,000 megawatt yang dibincangkan dalam meja bulat Oktober hampir empat kali ganda berbanding 8,800 megawatt yang digunakan untuk perancangan. Penilaian permohonan itu penting kerana pemaju mungkin memohon sambungan sebelum pelaburan, pembinaan atau komitmen pelanggan mereka dimuktamadkan.

Lembaga Pelaburan meluluskan 42 projek pusat data antara 2024 hingga 2026, mewakili pelaburan kira-kira 750 bilion baht dan jumlah beban teknologi maklumat sebanyak 3,400 megawatt. Beban IT merujuk kepada kuasa yang digunakan oleh peralatan pengkomputeran; sistem penyejukan dan sistem bangunan lain juga memerlukan elektrik. Oleh itu, perancang perlu menilai tahap kematangan projek serta jumlah keperluan elektriknya.

EGAT telah menambah kapasiti bekalan sebanyak 550 megawatt di Koridor Ekonomi Timur dan menyasarkan jumlah hampir 1,000 megawatt. Pelaburan tambahan dalam penghantaran sedang dipertimbangkan pada skala ratusan bilion baht, yang mungkin dibiayai melalui modal EGAT, dana infrastruktur dan bon yang dikaitkan dengan matlamat kemampanan.

Kementerian Tenaga merancang kumpulan pelanggan elektrik Kategori 9 yang berasingan untuk pusat data. Tujuannya ialah mengenakan kos gas asli cecair import yang diperlukan bagi memenuhi permintaan mereka kepada pengendali pusat data, dan bukannya menyebarkan kos bahan api itu melalui kumpulan gas sedia ada yang digunakan isi rumah dan industri umum. Kaedah akhir untuk menangani harga bahan api yang tidak menentu dan kos rangkaian bersama masih belum dimuktamadkan.

Siapa yang meraih manfaat daripada pelaburan digital?

Wakil industri Thailand mahukan bekalan elektrik yang memenuhi tiga syarat serentak: bekalan berterusan, harga kompetitif dan akses kepada penjanaan bersih. Operasi elektronik, cakera keras, semikonduktor dan AI memerlukan bekalan kuasa yang stabil, manakala pembekal semakin berdepan tuntutan pelanggan untuk mengurangkan pelepasan.

Dalam meja bulat Oktober, peserta industri menyatakan tekanan daripada pelanggan Eropah dan AS supaya rantaian bekalan beralih kepada tenaga bersih dalam tempoh tiga hingga lima tahun. Mereka turut mengetengahkan jejak karbon, Mekanisme Pelarasan Sempadan Karbon Kesatuan Eropah dan Pasport Produk Digital. Ketiga-tiganya mempunyai tuntutan yang berbeza, namun masing-masing meningkatkan nilai komersial maklumat tentang cara produk dihasilkan dan jumlah karbon yang dilepaskan dalam pengeluarannya.

Somkiat Tangkitvanich, presiden Institut Penyelidikan Pembangunan Thailand, berhujah dalam perbahasan tenaga pada November bahawa Thailand patut mengutamakan penggunaan AI untuk meningkatkan produktiviti dan menarik rantaian bekalan perkakasan yang mewujudkan pekerjaan berkemahiran tinggi. Ketua pegawai kewangan GULF, Smith Banomyong, berhujah bahawa pusat data patut dianggap sebagai infrastruktur pemangkin, setanding jalan raya atau kilang penapisan.

Smith berkata Thailand membayar sekitar AS$1 bilion, atau lebih 33 bilion baht, setiap bulan untuk perkhidmatan digital dari luar negara. Eksekutif B.Grimm Power, Nopadej Karnasuta, mencadangkan syarat kandungan tempatan minimum sebanyak 30%, dengan tujuan membawa lebih banyak peralatan, bahan dan kemahiran tempatan ke dalam pelaburan pusat data. Cadangan itu akan menjadikan manfaat kepada perniagaan dan pekerja Thailand sebahagian daripada perbincangan pelaburan, di samping permintaan elektrik.

Urus niaga elektrik langsung bergantung pada caj grid

Perjanjian Pembelian Kuasa Langsung, atau Direct PPA, membolehkan pelanggan industri membuat kontrak dengan pengeluar elektrik, dan bukannya bergantung sepenuhnya pada saluran pembelian utiliti yang lazim. Akses Pihak Ketiga, atau TPA, bermaksud membenarkan elektrik itu disalurkan melalui rangkaian milik organisasi lain.

Grid masih memerlukan penyelenggaraan, bekalan simpanan dan pengimbangan berterusan. Caj wheeling ialah bayaran untuk menyalurkan elektrik melalui rangkaian itu. Suruhanjaya Kawal Selia Tenaga sedang meneliti caj awal kira-kira 1.40 baht seunit, berserta caj ketidakseimbangan apabila penggunaan elektrik sebenar menyimpang daripada jadual yang dipersetujui. Satu unit bersamaan satu kilowatt jam.

Nopadej Karnasuta, presiden B.Grimm Power bagi Thailand, Malaysia serta Penyelesaian Tenaga & Perindustrian, berhujah bahawa kos sejarah tidak patut dikira dua kali dalam penetapan caj itu. Beliau berkata caj wheeling:

tidak patut melebihi 1 baht seunit.

Perbezaan antara 1 baht dengan 1.40 baht ialah kenaikan 40% pada caj rangkaian sahaja. Bagi pembeli elektrik berskala besar, perbezaan itu boleh mengubah dengan ketara harga kontrak tenaga bersih langsung. Somkiat turut menggesa supaya caj ditetapkan berdasarkan kos rangkaian yang cekap, bukannya penambahan setiap perbelanjaan sejarah.

Wakil industri juga mahukan kadar Tarif Hijau Utiliti yang lebih jelas. Aturan itu menyediakan akses kepada elektrik hijau melalui utiliti. Kontrak langsung dan tarif utiliti memberikan laluan berbeza kepada pembeli untuk mendapatkan tenaga bersih, namun kedua-duanya bergantung pada penetapan harga yang telus dan bekalan yang boleh diharap.

Mengapa waktu penggunaan penting

Kenderaan elektrik dan pusat data mengubah waktu Thailand memerlukan elektrik. Perbincangan Oktober mengenal pasti peningkatan permintaan pada lewat malam, termasuk untuk mengecas kenderaan, sedangkan panel solar menghasilkan kebanyakan elektrik pada waktu siang. Oleh itu, penambahan kapasiti solar perlu disertai kaedah untuk memadankan penggunaan dengan pengeluaran.

Songwut Khandee, penolong gabenor Pihak Berkuasa Elektrik Wilayah (PEA), mencadangkan pelarasan tarif mengikut waktu penggunaan dan harga semasa tempoh permintaan luar biasa. Beliau mahu menggalakkan pengecasan kenderaan serta penggunaan elektrik berat lain antara 9 pagi hingga 3 petang, ketika pengeluaran solar tinggi.

Tarif mengikut waktu penggunaan mengenakan harga berbeza pada waktu yang berlainan. Jika elektrik pada waktu siang menjadi lebih menarik, sesetengah pemandu dan perniagaan boleh mengalihkan penggunaan yang fleksibel ke waktu cerah. Ini membolehkan penjanaan solar sedia ada digunakan secara langsung dan dapat mengurangkan jumlah elektrik yang perlu disimpan dalam bateri untuk digunakan kemudian.

PEA sedang menyediakan sistem grid yang lebih pintar, perubahan kepada peraturan teknikal sambungan bagi penyongsang isi rumah, serta percubaan perdagangan elektrik langsung dengan caj rangkaian yang dikira pada peringkat tempatan. Penyongsang menukarkan elektrik yang dihasilkan panel solar kepada bentuk yang digunakan oleh rumah dan grid.

Penolong gabenor EGAT, Supachai Khoonset, menyifatkan usaha berkaitan sebagai pelengkap: mengubah suai loji janakuasa sedia ada supaya pengeluarannya boleh dinaikkan atau diturunkan dengan lebih pantas, menambah baik penghantaran dan menggunakan AI bersama model cuaca untuk meramal penjanaan tenaga boleh baharu. Ramalan itu akan menyokong pusat kawalan kebangsaan yang mengimbangi bekalan dengan permintaan. EGAT turut meneliti penyimpanan bateri, penggunaan semula bateri kenderaan yang telah bersara dan kitar semula.

Bumbung dan ladang boleh membekalkan lebih banyak kuasa

Meja bulat Oktober membincangkan program yang meliputi satu juta bumbung kediaman, di samping cadangan untuk membeli lebihan elektrik solar daripada perniagaan serta perusahaan kecil dan sederhana. Kuota pembelian berasingan kementerian sebanyak 10,000 megawatt menetapkan sasaran kapasiti bagi pembelian elektrik daripada bumbung.

Bagi isi rumah atau syarikat kecil, perubahan praktikalnya ialah keupayaan menjual lebihan elektrik selepas memenuhi keperluan sendiri. Peraturan sambungan, harga belian dan kapasiti rangkaian akan menentukan pihak yang boleh menyertai program serta jumlah pendapatan yang boleh dijana oleh pemasangan solar.

Tenaga pertanian merupakan satu lagi bahagian pendekatan kerajaan. Jurucakap Kementerian Tenaga, Pongpol Yodmuangcharoen, mengetengahkan etanol daripada tebu dan ubi kayu, biodiesel daripada minyak sawit serta penggunaan sumber domestik yang lebih meluas. Peserta meja bulat mencadangkan penjanaan elektrik daripada daun tebu dan hampas tebu, iaitu bahan berserat yang tinggal selepas jus diekstrak.

Loji biojisim dan pemasangan solar boleh berkongsi infrastruktur penghantaran, dengan biojisim membantu membekalkan elektrik di luar waktu cerah. Kementerian juga melihat potensi pengurangan pembakaran sisa pertanian dan pencemaran zarah halus sekiranya sisa itu mempunyai nilai sebagai bahan api. Projek sedemikian masih memerlukan pengaturan pengumpulan, pengangkutan dan penjanaan kuasa yang boleh diharap.

Pelaburan rangkaian kekal penting. Peserta memberi amaran bahawa tambahan 10,000 megawatt kapasiti tenaga boleh baharu tidak boleh disambungkan serta-merta tanpa penambahbaikan. Penyelarasan panel solar pelanggan, bateri dan penggunaan elektrik fleksibel, yang disebut sebagai Sumber Tenaga Pelanggan, merupakan satu cara yang dicadangkan untuk memanfaatkan infrastruktur sedia ada dengan lebih baik.

Pertikaian mengenai gas dan teknologi mahal

Kebergantungan Thailand pada bahan api import menjadi isu utama dalam seluruh perbahasan. Pongpol berkata negara itu mengimport kira-kira 90% minyak mentahnya dan berdepan risiko harga akibat konflik di sekitar Selat Hormuz. Bekalan minyak menjejaskan kos pengangkutan dan Dana Bahan Api Minyak, manakala LNG import menjadi kebimbangan utama bagi penjanaan elektrik.

Kementerian Tenaga mahu mengurangkan kebergantungan pada LNG yang dibeli dalam masa singkat, dikenali sebagai LNG spot, dengan meningkatkan penggunaan gas dari Teluk Thailand, bekalan saluran paip dari Myanmar dan biojisim. Darika turut mengenal pasti kebergantungan pada gas saluran paip Myanmar sebagai risiko bekalan, menjadikan kepelbagaian sumber penting merentas beberapa laluan bekalan bahan api.

Darika Sarunyagate, penasihat kepada Menteri Sumber Asli dan Alam Sekitar Suchart Chomklin, mempertahankan peranan berterusan LNG di forum tenaga Singapura:

Bagi Thailand, LNG boleh menyokong peralihan tenaga, namun ia tidak melambatkan peralihan kepada tenaga yang lebih bersih.

Chalie Charoenlarpnopparut dari Institut Teknologi Antarabangsa Sirindhorn mengambil pendekatan berbeza. Bekerjasama dengan SDG Move Universiti Thammasat dan Agora Energiewende, beliau membangunkan PDP Resilien alternatif yang akan membatalkan loji gas baharu, memperluas solar bumbung sehingga 60 gigawatt dan menggunakan bateri yang mampu membekalkan elektrik selama enam atau lapan jam.

Cadangan 60 gigawatt itu kira-kira 2.47 kali ganda sasaran solar bumbung kerajaan sebanyak 24.3 gigawatt. Chalie berhujah bahawa cadangan draf kerajaan untuk membina loji gas kitaran gabungan baharu berkapasiti 9,100 megawatt antara 2026 hingga 2037 boleh menyebabkan penjanaan gas kekal sebahagian besarnya tidak berubah hingga 2050. Loji kitaran gabungan meningkatkan kecekapan dengan menggunakan haba daripada turbin gas untuk menggerakkan turbin stim, tetapi masih melepaskan karbon dioksida.

Chalie menganggarkan sasaran penangkapan karbon sebanyak 19 juta tan setahun boleh menambah kira-kira 1.20 baht bagi setiap unit elektrik, manakala penjanaan kuasa nuklear modular kecil boleh menelan kos sehingga 13 baht seunit. Angka itu ialah anggaran kos beliau. Pendekatan yang bersaing itu meletakkan kos berbeza sebagai pertimbangan utama: gas dan penangkapan karbon di satu pihak, serta penggunaan tenaga boleh baharu dengan lebih pantas dan penyimpanan berskala besar di pihak yang lain.

Sasaran iklim memberi tekanan kepada pilihan

Hasrat Thailand untuk mencapai sifar bersih menjelang 2050 menetapkan tarikh akhir bagi pelan elektrik, jauh melangkaui kitaran pelaburan segera. Komitmen iklim yang lebih hampir dihuraikan secara berbeza oleh peserta: Darika menyifatkan NDC 3.0 sebagai pengurangan 47% dalam pelepasan bersih gas rumah hijau daripada paras 2019 menjelang 2035, tertakluk pada sokongan antarabangsa; Chalie menyebut sasaran 152 juta tan setara karbon dioksida, turun daripada 379 juta tan pada 2019, yang bersamaan pengurangan kira-kira 60%.

NDC bermaksud Sumbangan yang Ditentukan Negara, iaitu komitmen iklim sesebuah negara di bawah Perjanjian Paris. Setara karbon dioksida menyatakan kesan pemanasan pelbagai gas rumah hijau menggunakan ukuran yang sama. Perbezaan cara sasaran 2035 itu dihuraikan menjadikan andaian pelepasan akhir yang digunakan dalam PDP 2026 amat penting.

Penyimpanan karbon sedang menuju ke projek awal di medan gas Arthit di Teluk Thailand. Projek itu dirancang untuk menyimpan sehingga satu juta tan karbon dioksida setahun, dengan PTTEP menjangkakan operasi bermula pada 2028. Satu lagi inisiatif dirancang untuk kawasan perindustrian di Rayong, dengan pemeriksaan lapangan dijadualkan pada suku keempat 2026.

Darika turut mengetengahkan geran Bank Dunia berjumlah AS$2.4 juta, atau 80.94 juta baht, untuk dua inisiatif iklim. Di forum Singapura, eksekutif tenaga menggesa kontrak bahan api yang lebih fleksibel serta pembiayaan yang membolehkan loji gas kekal tersedia walaupun tidak menjana elektrik. Aturan itu akan memberikan harga yang jelas kepada bekalan sokongan ketika pengeluaran tenaga boleh baharu meningkat.

Tugas segera Thailand ialah mengubah draf itu menjadi peraturan yang menghubungkan sasaran penjanaan dengan permintaan yang boleh dipercayai, akses rangkaian yang mampu dibayar dan pembahagian kos yang jelas. Isi rumah perlu dilindungi daripada pelaburan yang tidak diperlukan, manakala perniagaan memerlukan kontrak elektrik dan kapasiti sambungan yang boleh dijadikan asas perancangan.

Perkara Utama

• PDP 2026 meliputi tempoh hingga 2050 dan mencadangkan tenaga boleh baharu mencapai 50% dalam dekad pertamanya.
• Perancang menggunakan anggaran permintaan pusat data sebanyak 8,800 megawatt, berbanding permohonan sambungan berjumlah 35,000 megawatt.
• Kuota pembelian elektrik daripada bumbung yang dicadangkan meliputi 10,000 megawatt.
• Kontrak elektrik langsung bergantung pada peraturan akses rangkaian, dengan caj wheeling awal kira-kira 1.40 baht seunit masih dalam penelitian.
• Kategori pelanggan pusat data yang berasingan bertujuan mengenakan kos LNG import berkaitan kepada pengendali pusat data.
• PDP Resilien alternatif mencadangkan solar bumbung sehingga 60 gigawatt, penyimpanan bateri lebih lama dan tiada loji gas baharu.
• Projek penyimpanan karbon Arthit dijangka mula beroperasi pada 2028, dengan kapasiti sehingga satu juta tan setahun.