Platform Pembiayaan Ekuiti Bhutan Memacu Pertumbuhan Keusahawanan

Ekosistem Keusahawanan Bhutan Diperkukuh dengan Jabchor 2.0

Perjalanan Bhutan menuju ekosistem keusahawanan yang dinamik mencatat kemajuan besar dengan berakhirnya Jabchor 2.0, platform pembiayaan ekuiti terulung negara itu. Direka untuk menghubungkan usahawan Bhutan yang berpotensi tinggi dengan pelabur tempatan dan antarabangsa, Jabchor 2.0 semakin pantas menjadi tonggak inovasi, penciptaan pekerjaan dan kepelbagaian ekonomi di kerajaan Himalaya itu.

Dilancarkan oleh Jabatan Pekerjaan dan Keusahawanan (DoEE) di bawah Kementerian Industri, Perdagangan dan Pekerjaan, Jabchor 2.0 meneruskan kejayaan inisiatif terdahulu dan bertujuan menangani jurang kritikal: akses kepada modal bagi syarikat pemula niaga dan perniagaan yang sedang berkembang, yang sering tidak mempunyai cagaran yang diperlukan untuk mendapatkan pinjaman bank tradisional. Edisi kedua program itu berakhir dengan majlis berprofil tinggi bagi meraikan 10 perniagaan baharu terbaik, yang masing-masing dipilih berdasarkan inovasi, potensi untuk berkembang dan kesediaan menerima pelaburan.

Apakah Jabchor 2.0 dan Mengapa Ia Penting?

Jabchor 2.0 ialah platform pembiayaan ekuiti yang membolehkan usahawan Bhutan mendapatkan modal dengan menawarkan pegangan ekuiti dalam perniagaan mereka kepada pelabur. Tidak seperti pinjaman konvensional yang memerlukan cagaran dan sukar diperoleh oleh perniagaan baharu, pembiayaan ekuiti membolehkan pelabur menjadi pemilik bersama syarikat sebagai balasan kepada pembiayaan. Model ini bukan sahaja menyediakan modal yang amat diperlukan, malah turut memberikan bimbingan, rangkaian perniagaan dan panduan pematuhan kepada usahawan, sekali gus membantu mereka mengembangkan perniagaan secara mampan.

Platform ini terbuka kepada perniagaan pada pelbagai peringkat—peringkat idea, syarikat pemula niaga dan pertumbuhan—dengan tumpuan pada sektor seperti pertanian, pembuatan, IT dan perkhidmatan berasaskan IT, serta teknologi hijau. Yang penting, Jabchor 2.0 turut mengalu-alukan pelaburan langsung asing (FDI), mencerminkan keterbukaan Bhutan yang semakin meningkat terhadap perkongsian antarabangsa dan kerjasama rentas sempadan.

Bagaimana Program Ini Berfungsi: Daripada Permohonan kepada Pelaburan

Proses Jabchor 2.0 disusun untuk memastikan hanya perniagaan paling berpotensi dan bersedia menerima pelaburan mara ke peringkat akhir. Perjalanan bermula dengan panggilan permohonan di peringkat kebangsaan, selepas itu usahawan terpilih menyertai kem latihan intensif selama tiga hari. Kem latihan ini merangkumi topik penting seperti penilaian perniagaan, pematuhan undang-undang, pengesahan kewangan dan pembangunan pembentangan. Dalam tempoh tiga minggu berikutnya, peserta menerima bimbingan dan tunjuk ajar lanjut untuk memperhalus model perniagaan serta pembentangan kepada pelabur.

Peringkat akhir ialah hari pembentangan yang penuh taruhan, apabila usahawan membentangkan perniagaan mereka kepada panel pelabur tempatan dan antarabangsa. Tahun ini, 15 pelabur—13 pelabur domestik dan dua antarabangsa—menyertai sesi pembentangan akhir. Pelabur yang berminat dengan sesebuah perniagaan menandatangani Pernyataan Minat (EOI), yang kemudiannya membawa kepada rundingan rasmi dan, jika berjaya, perjanjian pelaburan. Keseluruhan proses, daripada EOI hingga pemuktamadan perjanjian, dirancang untuk diselesaikan dalam tempoh 90 hari bagi memastikan momentum dan akauntabiliti bagi usahawan serta pelabur.

Siapa yang Menyertai? Sorotan Finalis

Edisi kedua Jabchor menerima 28 penyertaan perniagaan, dengan 10 terbaik dipilih untuk pembentangan akhir. Kumpulan peserta terdiri daripada:

• Satu perniagaan di peringkat idea (belum berlesen tetapi mempunyai jualan percubaan)
• Lima syarikat pemula niaga yang menjana pendapatan (berlesen dan beroperasi lebih setahun)
• Empat perniagaan di peringkat pertumbuhan (berlesen dan beroperasi lebih lima tahun)

Perniagaan ini mewakili pelbagai cabang landskap inovasi baharu Bhutan, daripada penyelesaian digital dan pertanian mampan kepada perkhidmatan penting serta produk kesihatan.

Kisah Kejayaan: Usahawan dan Perniagaan Mereka

Antara peserta yang mencuri perhatian ialah Ugyen Phuntsho, pengasas UP Sewage Services. Syarikatnya yang beroperasi hampir sedekad menyediakan perkhidmatan kumbahan mesra alam di seluruh Bhutan. Ugyen menggariskan nilai platform itu:

Kami telah beroperasi hampir sedekad, tetapi struktur bangunan baharu memerlukan jentera moden, yang saya harap akan disokong oleh pelabur. Setakat ini, saya menjalankan perniagaan ini dengan pinjaman.

Beliau turut memuji latihan kem intensif itu kerana pengajaran praktikalnya tentang cara menarik pelabur, pengauditan dan perakaunan.

Bishal Dhakal, pengasas Light WebX, membentangkan BillsToTrack.com—platform SaaS berasaskan awan yang menggantikan resit kertas dengan versi digital yang dihantar melalui e-mel atau WhatsApp. Bishal berhasrat mengintegrasikan perisian itu dengan perkakasan, sekali gus memudahkan urus niaga digital bagi perniagaan dan pelanggan. Beliau berkongsi pengalamannya:

Melalui platform ini, saya bukan sahaja mendapat pelabur, malah turut mempelajari aspek teknikal untuk mendapatkan dana bagi perniagaan saya.

Perniagaan lain yang turut menonjol termasuk Kingdom Essences Private Limited, yang menghasilkan minyak pati dan produk kesihatan daripada kawasan tanah tinggi Bhutan yang masih terpelihara, serta AgroNest Centre, sebuah perusahaan pertanian bersepadu mampan yang membekalkan ikan trout segar dan salai kepada hotel serta restoran tempatan. Kedua-duanya berjaya menarik minat pelabur dan merancang untuk mengembangkan operasi, dengan menyasarkan pasaran eksport.

Mengapa Pembiayaan Ekuiti? Konteks Bhutan

Bagi ramai usahawan Bhutan, akses kepada modal sekian lama menjadi batu penghalang. Pinjaman bank tradisional memerlukan cagaran—sesuatu yang biasanya tidak dimiliki syarikat pemula niaga dan perniagaan peringkat awal. Keadaan ini membantutkan inovasi dan mengehadkan pertumbuhan perniagaan yang berpotensi membawa perubahan besar.

Pembiayaan ekuiti yang disediakan melalui Jabchor 2.0 menawarkan penyelesaian. Dengan membolehkan usahawan menukar pegangan pemilikan dengan modal, platform ini membuka peluang yang sebelum ini tidak dapat dicapai. Pelabur pula mendapat akses kepada sektor berpertumbuhan tinggi yang berteraskan impak serta peluang untuk menyumbang kepada pembangunan ekonomi dan Kebahagiaan Negara Kasar Bhutan.

Platform ini turut menyediakan perlindungan undang-undang kepada kedua-dua pihak, dengan pemerbadanan perniagaan disokong oleh Pihak Berkuasa Pengawalseliaan Korporat (CRA) dan pematuhan kepada Akta Syarikat Bhutan. Pelabur mendapat manfaat daripada mitigasi risiko, perniagaan yang telah ditapis dan strategi keluar yang jelas, termasuk kemungkinan untuk disenaraikan di Lembaga Pasaran Pelaburan Alternatif (AIM) Bursa Sekuriti Diraja Bhutan.

Kesan Program: Membina Ekosistem Keusahawanan yang Mampan

Sejak diperkenalkan, Jabchor telah merangsang pelaburan swasta melebihi Nu 36 juta dan menyokong 19 usahawan, mengubah idea peringkat awal menjadi perniagaan yang bersedia memasuki pasaran. Kesan program ini melangkaui pembiayaan, dengan menyediakan:

• Pembangunan keupayaan melalui kem latihan intensif dan bimbingan
• Akses kepada rangkaian pelabur tempatan dan global
• Bimbingan selepas pelaburan sehingga setahun, merangkumi sumber manusia, audit dan strategi eksport
• Sokongan bagi pemerbadanan perniagaan dan pematuhan undang-undang

Jigme Tenzin, pengarah Innovest (rakan teknikal program itu), menekankan fleksibiliti dan sokongan yang disediakan kepada peserta:

Terpulang kepada usahawan sama ada mereka mahu mendapatkan beberapa pelabur atau tidak. Jika peserta tidak menerima EoI daripada pelabur, mereka boleh memilih pembiayaan ramai atau lembaga Perusahaan Kecil dan Sederhana (PKS) melalui Bursa Sekuriti Diraja Bhutan (RSEBL).

Pendekatan ini memastikan mereka yang tidak memperoleh pelaburan serta-merta tetap mempunyai laluan alternatif untuk berkembang dan mencapai kemampanan.

Sokongan Institusi dan Perancangan Masa Depan

Jabchor 2.0 bukan projek sekali sahaja, sebaliknya sebahagian daripada strategi lebih luas untuk menginstitusikan pembiayaan ekuiti di Bhutan. Inisiatif ini disokong lembaga penasihat yang terdiri daripada DoEE, Pihak Berkuasa Monetari Diraja (RMA), Bursa Sekuriti Diraja Bhutan (RSEB), Dewan Perniagaan dan Industri Bhutan (BCCI), Pihak Berkuasa Pengawalseliaan Korporat (CRA) dan Jabatan Industri (DoI). Pembiayaan disediakan menerusi Program Rangsangan Ekonomi, dengan sokongan tambahan daripada Kerajaan India.

Kunzang Lhamu, Ketua Pengarah DoEE, menjelaskan visi jabatan itu:

Matlamat kami adalah untuk menginstitusikan Jabchor sebagai program pembiayaan ekuiti kebangsaan, dengan capaian yang diperluas, sokongan tersusun dan pelaksanaan berkala.

Reka bentuk program ini mencerminkan amalan terbaik antarabangsa, dengan tumpuan pada ketelusan, perlindungan pelabur dan kemampanan jangka panjang. Dengan memupuk budaya keusahawanan dan inovasi, Jabchor 2.0 berhasrat mewujudkan peluang pekerjaan baharu dan memacu transformasi ekonomi Bhutan.

Cabaran dan Peluang Mendatang

Walaupun Jabchor 2.0 mencatat kemajuan besar, cabaran masih wujud. Ramai usahawan Bhutan masih belum biasa dengan pembiayaan ekuiti dan tanggungjawab yang datang bersama penglibatan pelabur. Kesedaran dan pendidikan tentang penilaian perniagaan, pematuhan undang-undang serta strategi peluasan pasaran juga perlu dipertingkat.

Namun, kisah kejayaan program ini menunjukkan potensi kemajuan pesat. Dengan menyediakan sokongan tersusun, bimbingan dan akses kepada modal, Jabchor 2.0 membantu membina generasi baharu pemimpin perniagaan Bhutan yang mampu bersaing di peringkat serantau dan global.

Ringkasan

• Jabchor 2.0 ialah platform pembiayaan ekuiti terkemuka Bhutan yang menghubungkan usahawan dengan pelabur tempatan dan antarabangsa.
• Program ini menyasarkan perniagaan berpotensi tinggi dalam sektor seperti pertanian, pembuatan, IT dan teknologi hijau.
• Peserta mendapat manfaat daripada kem latihan intensif, bimbingan, sokongan undang-undang dan bimbingan selepas pelaburan.
• Pembiayaan ekuiti menawarkan alternatif kepada pinjaman tradisional, sekali gus membolehkan syarikat pemula niaga berkembang tanpa cagaran.
• Edisi kedua menyaksikan 10 finalis membentangkan perniagaan mereka kepada 15 pelabur, dengan beberapa Pernyataan Minat ditandatangani.
• Jabchor 2.0 ialah sebahagian daripada usaha lebih luas untuk menginstitusikan keusahawanan dan inovasi di Bhutan, dengan sokongan kukuh kerajaan dan pihak berkepentingan.
• Cabaran masih ada, namun platform ini merangsang pelaburan, penciptaan pekerjaan dan kepelbagaian ekonomi di negara itu.