Kerajaan Bali Perjelas Akses Pantai Resort, Hak Orang Ramai Ditegaskan

Penjelasan tentang pantai awam dan pajakan resort di Bali

Para pegawai Bali di Kabupaten Badung menangani kebimbangan orang ramai selepas timbul persoalan tentang sebuah resort yang mendakwa mempunyai akses persendirian ke pasir pantai di Tanjung Benoa. Mereka menegaskan semula peraturan asas di Indonesia: kawasan pesisir pantai adalah milik awam, dan orang ramai boleh berjalan, duduk serta berenang di sepanjang pesisir. Hotel, resort dan kelab pantai hanya boleh beroperasi di kawasan tertentu di pantai melalui pajakan terhad yang diuruskan kerajaan tempatan. Perjanjian itu membolehkan kemudahan disediakan untuk tetamu, tetapi tidak boleh menghalang orang ramai daripada menggunakan pantai itu sendiri.

Dalam kes ini, The Sakala Resort Bali memegang pajakan yang diberikan oleh agensi Pengurusan Aset Wilayah. Kontrak itu meliputi kawasan seluas 2,600 meter persegi di Pantai Tanjung Benoa selama lima tahun, bernilai 1.3 bilion rupiah. Semua bayaran dibuat secara elektronik ke dalam perbendaharaan wilayah bagi meningkatkan ketelusan. Pajakan itu tidak membenarkan pembinaan bangunan kekal di atas pasir. Resort itu boleh menyediakan kerusi santai dan kerusi berpayung untuk tetamu, serta telah menanam pokok kelapa untuk menyokong persekitaran tempatan. Akses awam mesti kekal terbuka dan tidak terhalang di seluruh kawasan pajakan.

Bagi pengembara, kesimpulan praktikalnya mudah. Dakwaan bahawa pantai di Bali adalah persendirian tidak selaras dengan undang-undang. Resort boleh menyediakan perabot untuk tetamunya, tetapi orang ramai tetap berhak melintasi pesisir dan menikmati pantai.

Cara pajakan berfungsi

Pajakan pantai ialah satu bentuk penggunaan aset negara. Kerajaan tempatan mengeluarkan kebenaran terhad dari segi keluasan dan tempoh untuk beroperasi di atas tanah awam, dengan kewajipan memastikan kawasan itu bersih dan selamat. Pengusaha mesti menghormati amalan budaya, menyelenggara laluan dan mengelak daripada mengubah ciri semula jadi. Bayaran disalurkan melalui saluran digital rasmi. Pihak berkuasa berkata pajakan disemak dan dinilai bagi mengekalkan keseimbangan antara pelancongan, keperluan masyarakat dan alam sekitar.

Perkara yang tidak boleh dilakukan oleh resort

• Menutup atau memagar laluan akses awam ke pantai
• Membina bar, dek atau tembok kekal di atas pasir
• Mendirikan pintu pagar atau pusat pemeriksaan keselamatan di sepanjang pesisir
• Merosakkan bukit pasir atau tumbuh-tumbuhan dan membuang sisa
• Menghalang laluan kecemasan atau ruang yang diperlukan untuk upacara

Kes The Sakala Resort di Tanjung Benoa

The Sakala Resort Bali menjadi perhatian selepas penduduk tempatan dan pengunjung mempersoalkan sama ada resort itu telah mengambil alih sebahagian Pantai Tanjung Benoa untuk kegunaan persendirian. Pegawai berkata resort itu memang mendapat kebenaran menggunakan bahagian tertentu pantai awam bagi menyediakan kemudahan untuk tetamu. Mereka menjelaskan bahawa pajakan itu melarang pembinaan bangunan kekal dan tidak membenarkan akses awam ditutup atau dihadkan. Perjanjian itu turut merangkumi kewajipan membantu mengekalkan keindahan semula jadi kawasan pesisir, termasuk dengan menanam pokok dan melakukan pembersihan berkala.

Pihak berkuasa menekankan aspek akauntabiliti. Hasil pajakan disalurkan secara elektronik ke perbendaharaan wilayah, manakala penggunaan aset awam diaudit. Pegawai berkata matlamatnya adalah untuk mengelakkan konflik dengan kepentingan masyarakat sambil menyokong perkhidmatan berkualiti kepada pengunjung di kawasan popular untuk sukan air dan percutian keluarga.

Keperluan undang-undang Indonesia dan peraturan anjakan bangunan di Bali

Undang-undang Indonesia menganggap kawasan pesisir sebagai ruang awam. Pantai ialah sumber bersama. Kerajaan tempatan boleh memberikan kebenaran penggunaan kawasan pantai yang ditetapkan kepada perniagaan pelancongan, tetapi hak itu tidak menjadikan pantai awam sebagai harta persendirian. Orang ramai kekal berhak mengakses kawasan pesisir.

Di Bali, peraturan anjakan bangunan mengehadkan pembinaan berhampiran garis air pasang tertinggi. Struktur kekal dilarang dalam jarak tertentu dari garis pantai di banyak kawasan, lazimnya 100 meter dari garis air pasang tertinggi. Agensi tempatan menyiasat dan mengambil tindakan apabila perniagaan membina dalam zon larangan bina itu atau mengambil alih rizab jalan awam.

Peraturan ini mempunyai beberapa tujuan. Ia melindungi ekosistem pesisir seperti bukit pasir dan tumbuh-tumbuhan. Ia mengurangkan risiko bencana ketika ribut dan air pasang. Ia memastikan ruang kekal terbuka untuk upacara Hindu Bali, seperti Melasti, yang memerlukan akses ke laut. Peraturan itu juga memastikan semua penduduk dan pengunjung boleh menggunakan pantai dengan selamat.

Ketua Pejabat Pelancongan Wilayah Bali, Tjok Bagus Pemayun, merumuskan prinsip yang menjadi panduan penguatkuasaan.

Pantai adalah milik masyarakat Bali dan merupakan harta awam. Walaupun perniagaan mungkin mempunyai permit untuk beroperasi, mereka tidak boleh mendakwa hak penggunaan eksklusif atau menghalang akses awam.

Tindakan penguatkuasaan dan kontroversi di seluruh pulau

Penguatkuasaan tempatan semakin dipergiat. Agensi Kerja Raya dan Perumahan Awam Badung telah mengenal pasti sekurang-kurangnya 21 perniagaan di sepanjang Pantai Balangan yang dibina di atas tanah awam atau rizab jalan. Siasatan turut mengesan pelanggaran peraturan anjakan bangunan di Pantai Melasti, Pantai Ungasan dan Pantai Kuta Selatan. Pegawai telah mengeluarkan amaran berulang kali sebagai sebahagian daripada proses berperingkat sebelum arahan merobohkan dikeluarkan. Beberapa kelab pantai terkenal telah menerima notis, manakala sesetengah pengusaha berkata mereka mempunyai pajakan atau perjanjian dengan pihak berkuasa tempatan atau desa adat. Pegawai menegaskan bahawa permit rasmi dan pemilihan lokasi yang betul diperlukan untuk menjalankan kegiatan komersial di atas tanah awam.

Dalam kes paling ketara, lebih 40 perniagaan di Pantai Bingin sedang dirobohkan selepas pihak berkuasa memutuskan bahawa banyak struktur melanggar peraturan perancangan ruang dan menceroboh tanah negara. Kerja-kerja itu mengganggu rancangan perjalanan dan menimbulkan kebimbangan tentang cara orang ramai akan sampai ke pantai, yang hanya boleh diakses melalui tangga curam di celah bangunan di lereng tebing. Pemilik perniagaan telah mendapatkan khidmat peguam dan berkata mereka cuba merundingkan perubahan. Pegawai pula berkata notis telah dipaparkan dan proses itu mematuhi undang-undang.

Tokoh terkenal dalam dunia luncur ombak turut menyertai perdebatan. Juara dunia 11 kali, Kelly Slater, meluahkan kebimbangan di Instagram tentang kehilangan perniagaan tempatan yang sudah lama bertapak serta kesan budaya daripada pembangunan baharu.

Menyedihkan mendengar dan melihat kawasan pesisir di Bingin, Bali dibeli dan semua kedai makan tempatan serta perniagaan lain akan dirobohkan untuk memberi ruang kepada semacam kelab pantai, dan saya tidak pasti apa lagi?

Ciri-ciri operasi pantai yang bertanggungjawab

Kebanyakan resort di tepi pantai di Bali meletakkan kerusi santai dan payung di atas pasir sambil memastikan pesisir terbuka kepada orang ramai. Kakitangan dilatih untuk membantu tetamu tanpa menghalang orang yang lalu-lalang. Laluan akses awam dikekalkan lapang berhampiran garis pasir basah supaya orang ramai boleh berjalan di sepanjang pantai. Peralatan yang mudah alih disimpan ketika ribut atau upacara berlangsung. Di Nusa Dua, laluan pantai berterusan sepanjang beberapa kilometer, menghubungkan beberapa resort dan pintu masuk awam. Di Kuta, beberapa hotel terletak di seberang jalan sehala dari pantai berpasir, yang kekal sebagai pantai awam dan boleh dikunjungi serta ditinggalkan oleh sesiapa sahaja.

Prinsipnya mudah. Kemudahan untuk tetamu berbayar dibenarkan jika bersifat sementara dan tidak menghalang orang lain. Kawalan eksklusif tidak dibenarkan. Resort dan kelab pantai yang mematuhi peraturan ini membantu mengelakkan konflik dan melindungi sifat pesisir Bali sebagai ruang bersama.

Kemudahan berbanding kawalan eksklusif

Menyediakan tempat berteduh, tempat duduk, tuala dan perkhidmatan ialah sebahagian daripada nilai sebuah resort. Mendakwa sebahagian pantai sebagai kawasan persendirian tidak dibenarkan. Perbezaannya dapat dilihat pada papan tanda, susun atur dan latihan kakitangan. Laluan awam yang jelas, perabot mudah alih dan sikap mengalu-alukan orang yang berjalan kaki menandakan amalan yang baik.

Senarai semak amalan baik untuk pengusaha

• Pastikan laluan awam ke air sentiasa lapang
• Gunakan perabot mudah alih sahaja di atas pasir
• Pamerkan papan tanda yang menunjukkan titik akses awam
• Lindungi tumbuh-tumbuhan dan elakkan daripada mengubah bentuk bukit pasir
• Latih kakitangan membantu tetamu tanpa menghalang laluan orang awam
• Bekerjasama dengan penyelamat pantai dan pasukan keselamatan desa untuk menentukan zon keselamatan

Pengurusan pantai yang sibuk, peniaga dan keselamatan

Peraturan terus berkembang bagi memastikan pantai selamat dan selesa apabila jumlah pengunjung meningkat. Di Pantai Kuta, jurugambar yang bekerja secara komersial kini mesti mendaftar dengan agensi pengurusan dan mematuhi protokol khusus. Kerja tanpa pendaftaran boleh dikenakan tindakan. Sistem baharu itu bertujuan mengurangkan kesesakan di sekitar kawasan ombak luncur dan lokasi melihat matahari terbenam, meningkatkan keselamatan dan mengurangkan sampah, sambil mengekalkan peluang mata pencarian penduduk tempatan. Pengunjung yang berasa terganggu dengan kegiatan menjual secara agresif atau tingkah laku tidak selamat boleh melaporkan perkara itu kepada pecalang tempatan (pasukan keselamatan desa) atau pejabat pengurusan pantai.

Perdebatan serupa turut berlaku di negara lain yang mempunyai pantai. Di Australia, penyelamat pantai dan pejuang pelancongan membangkitkan kebimbangan bahawa terlalu banyak kabana persendirian boleh menyempitkan kawasan yang sibuk dan menghalang pasukan penyelamat. Pengajaran yang sama ialah memastikan laluan akses terbuka, meletakkan peralatan dengan cermat dan mengimbangi keselesaan dengan keselamatan.

Perkara yang perlu dilakukan pengunjung jika akses kelihatan terhalang

Bertenang dan bersopan. Minta kakitangan menunjukkan laluan awam ke kawasan berpasir. Jika seseorang berkeras mengatakan bahawa pantai di Bali ialah kawasan persendirian, anda boleh meneruskan perjalanan di sepanjang pesisir. Jika anda dihalang daripada lalu, catat lokasi, masa dan apa yang dikatakan, kemudian laporkan kepada pecalang atau pejabat pengurusan pantai. Dalam kecemasan atau kes jenayah, hubungi polis atau unit polis pelancong tempatan.

Sekatan sementara mungkin dikenakan semasa upacara keagamaan. Hormati papan tanda dan arahan bagi acara seperti Melasti. Tetamu resort boleh menikmati kemudahan yang disediakan, tetapi elakkan daripada meletakkan peralatan peribadi di laluan awam dan sentiasa bawa keluar sampah anda.

Alam sekitar dan risiko iklim menjadi teras peraturan pantai

Banjir dan tanah runtuh baru-baru ini di Bali mendedahkan bagaimana pembangunan berlebihan dan sistem pengurusan sisa yang terbeban boleh menjadikan kesan ribut lebih buruk. Permukaan berturap dan pembinaan padat mengurangkan saliran semula jadi. Sisa menyumbat terusan dan pembetung. Pihak berkuasa berkata mereka sedang menyemak bangunan di sepanjang sungai, membanteras pembinaan haram di lereng bukit dan memperkukuh penguatkuasaan pengezonan. Peraturan anjakan bangunan dari pantai dan perlindungan kawasan pasir terbuka ialah sebahagian daripada langkah keselamatan. Mengekalkan keadaan semula jadi pesisir membantu menyerap tenaga ombak dan lonjakan ribut serta memelihara ruang saliran dan akses kecemasan.

Pegawai juga sedang menggalakkan penambahbaikan dalam kutipan dan pelupusan sisa. Para penyelidik memberi amaran bahawa hujan lebat lebih berkemungkinan berlaku dalam iklim yang semakin panas. Laluan air yang lebih bersih, perancangan ruang yang lebih kukuh dan akses awam yang jelas bukan sekadar soal keselesaan. Semua ini menyokong keselamatan masyarakat dan daya tahan pelancongan pesisir.

Langkah seterusnya bagi tadbir urus pantai Bali

Pemimpin Kabupaten Badung berkata penggunaan aset pantai akan dinilai secara berkala. Pembayaran digital ke perbendaharaan wilayah dirancang untuk meningkatkan pemantauan. Pengusaha yang mematuhi peraturan boleh terus menawarkan perkhidmatan kepada tetamu. Mereka yang membina dalam zon larangan bina atau menghalang rizab jalan awam berdepan hukuman, termasuk arahan merobohkan bangunan selepas amaran dikeluarkan. Papan tanda yang lebih jelas, titik akses awam yang ditandakan dengan lebih baik dan penyelarasan lebih rapat antara resort, pihak berkuasa desa dan penyelamat pantai boleh mengurangkan ketegangan pada hari yang sibuk.

Rangka kerja dasar wilayah yang baharu bertujuan menghentikan penswastaan pantai dan memastikan perniagaan bertanggungjawab jika menghalang orang awam. Pengunjung boleh menjangkakan pantai terkenal Bali akan kekal terbuka. Kemudahan akan terus disediakan mengikut peraturan yang ditetapkan, manakala pihak berkuasa akan terus mengambil tindakan terhadap struktur yang mengabaikan peraturan anjakan bangunan atau mengehadkan akses.

Perkara utama

• Semua pantai di Indonesia ialah milik awam. Resort boleh memajak ruang untuk menyediakan kemudahan tetapi tidak boleh menghalang akses.
• The Sakala Resort Bali memegang pajakan lima tahun bagi kawasan seluas 2,600 meter persegi di Tanjung Benoa bernilai IDR 1.3 bilion. Pajakan itu melarang pembinaan kekal dan mensyaratkan akses kekal terbuka.
• Bayaran pajakan disalurkan secara elektronik ke perbendaharaan wilayah bagi meningkatkan ketelusan dan memudahkan audit.
• Peraturan anjakan bangunan di Bali menetapkan jarak pembinaan kekal dari garis air pasang tertinggi di banyak kawasan demi melindungi alam sekitar dan keselamatan.
• Agensi Badung telah mengeluarkan amaran dan, dalam sesetengah kes, merobohkan perniagaan yang melanggar peraturan anjakan bangunan atau mengambil alih rizab jalan awam di Balangan, Melasti dan pantai lain.
• Lebih 40 perniagaan di Pantai Bingin sedang dirobohkan, sekali gus mengganggu rancangan perjalanan dan mencetuskan cabaran undang-undang serta perdebatan awam.
• Pantai Kuta kini mewajibkan jurugambar profesional mendaftar dan mematuhi peraturan bagi mengurangkan kesesakan serta meningkatkan keselamatan.
• Pengunjung harus menggunakan titik akses awam yang ditandakan, menghormati upacara keagamaan dan melaporkan sebarang cubaan menghalang laluan di pesisir.
• Pegawai merancang untuk meneruskan audit, memperkukuh penguatkuasaan dan melaksanakan dasar yang menghalang penswastaan pantai sambil menyokong pelancongan bertanggungjawab.