Draf ESA Ghats Barat: Enam Negeri Berdepan Pertikaian Sempadan, Perlindungan Masih Belum Dimuktamadkan

Cadangan seluas 56,825.7 kilometer persegi berdepan satu lagi ujian

Cadangan draf ketujuh India untuk menetapkan 56,825.7 kilometer persegi kawasan Ghats Barat sebagai Kawasan Sensitif Ekologi (ESA) telah membawa pertikaian mengenai sempadan pemuliharaan kembali ke badan perundangan negeri dan komuniti kampung. Dikeluarkan pada 27 Julai 2026, cadangan itu meliputi Gujarat, Maharashtra, Goa, Karnataka, Kerala dan Tamil Nadu. Tempoh 60 hari untuk mengemukakan bantahan awam telah berakhir, manakala jawatankuasa pakar yang meneliti kebimbangan negeri-negeri berkenaan diberikan lanjutan sehingga Julai 2027.

Badan perundangan Karnataka sebulat suara menolak draf itu dalam bentuknya sekarang pada 22 September dan memohon tempoh setahun untuk menjalankan tinjauan fizikal. Kerala mahu kawasan berpenghuni, tanah pertanian dan ladang dikecualikan. Maharashtra telah mengemukakan cadangan yang disemak semula, manakala Goa mempertikaikan kemasukan beberapa kampung. Perselisihan itu menyentuh kawasan yang akan dikenakan sekatan serta pihak yang perlu menanggung kos ekonominya.

Peraturan yang dicadangkan menyasarkan perlombongan, pengkuarian, perlombongan pasir, projek janakuasa terma baharu, industri yang sangat mencemarkan dan projek pembinaan besar tertentu. Peraturan itu tidak mengarahkan pengambilan tanah persendirian, pengusiran atau larangan menyeluruh terhadap kegiatan pertanian. Perbezaan ini menjadi teras perdebatan, yang menyaksikan kebimbangan mengenai rumah dan mata pencarian sering hadir bersama bantahan komersial terhadap had pengekstrakan dan pembangunan.

Rekod rasmi juga perlu diteliti dengan cermat. Daftar pemberitahuan ESA Kementerian Alam Sekitar, Hutan dan Perubahan Iklim menyenaraikan draf keenam sebagai S.O. 3060(E), bertarikh 31 Julai 2024, bersama draf terdahulu dan dokumen jawatankuasa. Draf ketujuh Julai 2026 dan maklum balas negeri yang menyusul diterangkan dalam laporan kemudian, dan tidak dapat disahkan melalui daftar itu sahaja.

Apakah yang akan dilarang, dan apakah yang boleh diteruskan?

Draf itu dicadangkan di bawah Akta (Perlindungan) Alam Sekitar 1986. Penetapan ESA mewujudkan kawasan geografi yang kegiatan tertentu di dalamnya dikenakan sekatan kerana kesan terhadap alam sekitar. Penetapan itu sendiri bukan arahan untuk memindahkan hak milik tanah kepada kerajaan.

Perlombongan, pengkuarian dan perlombongan pasir baharu akan dilarang dalam kawasan yang diwartakan. Lombong sedia ada perlu ditutup dalam tempoh lima tahun selepas pemberitahuan muktamad atau apabila pajakannya tamat, mengikut mana-mana yang lebih awal. Oleh itu, tempoh lima tahun hanya bermula selepas pemberitahuan muktamad, bukan apabila draf diterbitkan.

Loji janakuasa terma baharu dan peluasan loji sedia ada juga akan dilarang. Sekatan yang sama akan dikenakan terhadap industri baharu dalam kategori merah dan peluasan industri sedia ada. Kategori merah ialah klasifikasi pencemaran bagi industri yang berpotensi tinggi mencemarkan, bukannya label yang merangkumi setiap perniagaan.

Bagi pembinaan, cadangan itu melarang projek baharu dan peluasan dengan keluasan binaan sekurang-kurangnya 20,000 meter persegi. Sekatan perbandaran menggunakan ambang 50 hektar dan keluasan binaan 150,000 meter persegi. Peruntukan ini berkaitan pembangunan besar tertentu, bukannya setiap pengubahsuaian rumah. Bangunan kediaman sedia ada boleh dibaiki dan diubah suai.

Pertanian, perladangan dan kegiatan mata pencarian komuniti biasa dinyatakan sebagai kegiatan yang boleh diteruskan. Tenaga hidro tidak dilarang secara menyeluruh, tetapi projeknya akan tertakluk pada penilaian alam sekitar dan syarat, termasuk aliran sungai minimum tanpa gangguan pada musim aliran rendah. Syarat itu bertujuan memastikan penjanaan elektrik tidak menyebabkan bahagian hilir sungai kekurangan air ketika aliran semula jadi berada pada tahap paling rendah.

Bahagian yang ditanggung enam negeri amat berbeza

Kawasan yang dicadangkan tidak diagihkan secara sama rata. Karnataka merangkumi 20,668 kilometer persegi, diikuti Maharashtra dengan 17,340 kilometer persegi. Kedua-dua negeri itu mengandungi 38,008 kilometer persegi, atau kira-kira 66.9% daripada ESA yang dicadangkan. Oleh itu, maklum balas mereka amat penting dalam menentukan sejauh mana sistem pergunungan itu akan menerima perlindungan ini.

• Karnataka: 20,668 kilometer persegi.
• Maharashtra: 17,340 kilometer persegi.
• Kerala: 9,993.7 kilometer persegi.
• Tamil Nadu: 6,914 kilometer persegi.
• Goa: 1,461 kilometer persegi.
• Gujarat: 449 kilometer persegi.

Bahagian Karnataka yang dicadangkan ialah kira-kira 36.4% daripada jumlah keseluruhan, manakala bahagian Gujarat kurang daripada 1%. Angka ini menunjukkan sebab proses rundingan yang seragam boleh mencetuskan reaksi politik yang amat berbeza: keluasan tanah yang terjejas dan kegiatan yang dijalankan di situ berbeza dengan ketara antara negeri.

Laporan berbeza-beza tentang sejauh mana sesetengah negeri hampir mencapai persetujuan. Satu laporan menyatakan Gujarat dan Goa pada umumnya telah bersetuju dengan kawasan yang dicadangkan untuk negeri masing-masing, sementara cadangan semakan Maharashtra masih dalam penilaian. Observer Research Foundation menyatakan Gujarat dan Maharashtra pada umumnya menerima cadangan itu. Penerimaan secara umum tidak harus disamakan dengan persetujuan mengenai senarai akhir kampung atau pemberitahuan undang-undang yang telah dimuktamadkan.

Karnataka mahukan tinjauan, Kerala mahukan pengecualian

Penolakan Karnataka tertumpu pada kebolehpercayaan peta. Badan perundangan negeri itu berhujah bahawa pemetaan satelit tidak membezakan hutan daripada ladang, kawasan pertanian, rumah dan infrastruktur awam dengan secukupnya. Negeri itu juga membangkitkan isu melibatkan pemberian tanah, hutan yang dianggap sebagai hutan dan tuntutan tertangguh di bawah Akta Hak Hutan 2006.

Pengesahan fizikal boleh membantu menentukan lokasi sempadan yang merentasi penempatan atau tersalah mengenal pasti guna tanah. Namun, langkah itu tidak dengan sendirinya memutuskan sama ada kawasan cerun berpenghuni perlu dikenakan sekatan terhadap pengkuarian atau pembinaan besar. Ketepatan pemetaan dan pemilihan peraturan alam sekitar saling berkaitan, tetapi merupakan keputusan yang berasingan.

Kawasan yang diminta Kerala dilaporkan secara berbeza. Satu laporan menyatakan kawasan itu dikurangkan daripada 9,993.7 kepada 8,590.69 kilometer persegi. Observer Research Foundation pula menyatakan kawasan yang dicadangkan ialah 8,711.98 kilometer persegi, dengan pengecualian 98 kampung di Wayanad, Idukki dan Malappuram. Kedua-dua jumlah yang dicadangkan itu berbeza sebanyak 121.29 kilometer persegi; laporan-laporan tersebut tidak menjelaskan sama ada angka itu mencerminkan semakan berturut-turut atau penyerahan yang berbeza.

Berdasarkan angka pertama, Kerala akan mengeluarkan 1,403.01 kilometer persegi, kira-kira 14% daripada peruntukan dalam drafnya. Berdasarkan angka kedua, pengurangannya ialah 1,281.72 kilometer persegi, kira-kira 12.8%. Kedua-duanya merupakan perubahan yang besar, menjadikan sempadan tepat sama pentingnya dengan jumlah keseluruhan yang menjadi tajuk utama.

Permintaan lain juga khusus. Maharashtra meminta 378 kampung dikecualikan. Goa mahu 21 kampung dikeluarkan, selaras dengan perbezaan antara 108 kampung dalam draf dan 87 kampung yang dicadangkan negeri itu. Kerala memohon pengecualian yang melibatkan Cardamom Hills dan sebahagian Idukki. Isu tertunggak Tamil Nadu berkaitan sempadan, guna tanah setempat dan percanggahan maklumat.

Bagaimana draf berulang kali membawa perkara ini ke tahap sekarang

Pertikaian ini bermula sebelum pemberitahuan pertama. Panel Pakar Ekologi Ghats Barat, yang diketuai ahli ekologi Madhav Gadgil, mencadangkan perlindungan merentasi banjaran itu melalui tiga tahap kepekaan ekologi, dengan peranan penting bagi proses membuat keputusan di peringkat setempat. Kumpulan Kerja Peringkat Tinggi yang menyusul, diketuai bekas pengerusi Pertubuhan Penyelidikan Angkasa Lepas India, K Kasturirangan, ditubuhkan pada 2012 untuk meneliti pendekatan tersebut.

Kumpulan Kasturirangan mencadangkan kira-kira 59,940 kilometer persegi untuk dilindungi. Kerangka yang lebih sempit itu menjadi asas kerja bagi draf pemberitahuan mulai 2014. Jumlah kawasan yang dicadangkan sekarang ialah 3,114.3 kilometer persegi lebih rendah daripada cadangan tersebut, iaitu pengurangan kira-kira 5.2%.

• 2011: Panel Gadgil mencadangkan kerangka perlindungan berperingkat untuk Ghats Barat.
• 2012: Kumpulan kerja Kasturirangan ditubuhkan untuk meneliti cadangan terdahulu.
• 10 Mac 2014: Draf ESA pertama dikeluarkan sebagai S.O. 733(E).
• 4 September 2015: Draf kedua dikeluarkan sebagai S.O. 2435(E).
• 28 Februari 2017 dan 3 Oktober 2018: Draf-draf selanjutnya menyusul.
• 6 Julai 2022: Draf kelima dikeluarkan sebagai S.O. 3072(E).
• 31 Julai 2024: Draf keenam dikeluarkan sebagai S.O. 3060(E).
• 27 Julai 2026: Draf ketujuh dikeluarkan, menurut laporan kemudian.
• 22 September 2026: Badan perundangan Karnataka menolak draf terbaharu dalam bentuknya sekarang.

Terdapat percanggahan tatacara dalam kronologi yang dilaporkan. Observer Research Foundation menyatakan bahawa Peraturan (Perlindungan) Alam Sekitar 1986 menetapkan tempoh 545 hari sebelum sesuatu draf luput. Laporan lain menyatakan draf Julai 2024 luput pada penghujung Julai 2026, kira-kira dua tahun kemudian. Kedua-dua keterangan itu tidak selaras tanpa penjelasan lanjut tentang tarikh akhir yang terpakai atau lanjutan. Tarikh pemberitahuan draf keenam juga perlu dibezakan daripada 2 Ogos 2024, yang dinyatakan satu laporan sebagai tarikh penerbitannya.

Sempadan memisahkan landskap, bukan semestinya risiko

Kerangka Kasturirangan membezakan landskap semula jadi daripada landskap budaya. Klasifikasi 2013 meletakkan kira-kira 60% Ghats Barat dalam kategori budaya, termasuk penempatan, kawasan pertanian dan ladang, serta kira-kira 40% dalam kategori semula jadi, yang sebahagian besarnya terdiri daripada hutan yang relatif tidak terganggu. ESA yang dicadangkan dipilih daripada kategori terakhir.

Perbezaan ini mengurangkan peluasan sekatan ke kawasan berpenempatan. Namun, ia juga menimbulkan persoalan dasar yang sukar: landskap yang telah berubah masih boleh menjalankan fungsi ekologi dan mendedahkan penduduk kepada bahaya alam sekitar. Kebun rumah, ladang bernaung, sawah padi dan hutan keramat boleh membantu mengawal aliran air, mengekalkan tanah dan menyokong biodiversiti, meskipun bukan hutan yang tidak terganggu.

Pengecualian daripada ESA tidak bermakna sesuatu tempat itu selamat dari segi alam sekitar. Ia juga tidak bermakna semua undang-undang alam sekitar, perhutanan atau perancangan lain tidak lagi terpakai. Maksudnya, sekatan khusus yang dikaitkan dengan penetapan ini tidak akan berkuat kuasa di situ.

Satu keputusan yang dilaporkan pada 2018 mengeluarkan kira-kira 3,115 kilometer persegi atas permintaan Kerala. Angka itu hampir sama dengan perbezaan yang dikira antara cadangan Kasturirangan dengan jumlah yang dicadangkan hari ini, walaupun persamaan angka itu sahaja tidak membuktikan keseluruhan sejarah setiap pelarasan sempadan.

Bagi penduduk, isu praktikalnya bukan sekadar sama ada sesebuah kampung berada di dalam atau di luar peta perlindungan. Persoalannya ialah sama ada peraturan membezakan penanaman dan pembaikan rumah daripada pengeluaran batuan, pemotongan cerun secara besar-besaran dan pembangunan berskala besar, serta sama ada kegiatan berbahaya di atas atau bersebelahan penempatan diteliti secukupnya.

Kebimbangan petani berbeza daripada kepentingan komersial

Kebimbangan terhadap nilai tanah ialah salah satu sebab bantahan tidak boleh diketepikan sebagai pertikaian pemetaan semata-mata. Alex Ozhukayil, pengerusi Persatuan Petani Bebas Kerala, berhujah bahawa sekatan boleh mengurangkan nilai hartanah pertanian:

Sekatan ini menjejaskan nilai tanah kami, dan bagi petani, tanah kami ialah kekayaan kami,

Kebimbangan itu boleh wujud walaupun kegiatan penanaman masih dibenarkan. Sekatan terhadap pembangunan pada masa depan boleh mempengaruhi cara pemilik melihat nilai aset mereka. Namun, laporan-laporan tersebut tidak memberikan anggaran terukur tentang perubahan harga tanah, maka penurunan harga tidak seharusnya dikemukakan sebagai kesan ekonomi yang telah terbukti.

Pengusaha kuari, pemaju dan perniagaan pelancongan berdepan persoalan yang berbeza: sama ada mereka boleh menjalankan kegiatan yang akan dilarang atau disekat oleh draf itu. Kepentingan mereka mungkin bertindih dengan kepentingan sesetengah pemilik tanah, tetapi tidak sama dengan keperluan keluarga yang mengusahakan tanaman kopi atau buah pelaga.

N Badusha, presiden Wayanad Prakruthi Samrakshana Samithy, melihat perlindungan sebagai soal keselamatan komuniti, bukannya pengusiran:

ESA tidak bermakna mengusir penduduk; ia bermakna menjadikan kehidupan mereka lebih selamat.

Ketiadaan peruntukan pengusiran dalam draf menyokong bahagian pertama perbezaan itu. Namun, keselamatan bergantung pada lebih daripada penetapan: penguatkuasaan, pengurusan saliran, pemantauan hujan dan keputusan pembinaan yang sesuai tetap penting. Dakwaan bahawa penduduk pasti akan dipindahkan dan janji bahawa mereka akan dilindungi sepenuhnya tidak menggambarkan cadangan itu dengan tepat.

Wayanad menunjukkan sebab peta sahaja tidak mencukupi

Tanah runtuh pada Julai 2024 di Mundakkai dan Chooralmala, Wayanad, mengorbankan ratusan nyawa dan memusnahkan penempatan. Wilayah Meppadi telah dikenal pasti sebagai kawasan sensitif ekologi oleh panel Gadgil pada 2011. Bencana itu menjadikan perdebatan sempadan lebih mendesak, tetapi tidak membuktikan bahawa satu pilihan dasar tertentu menyebabkan tanah runtuh tersebut atau pemberitahuan ESA akan menghalangnya.

Kegagalan cerun mempunyai pelbagai punca. Hujan melampau boleh mencetuskan pergerakan tanah, manakala keadaan tanah, bentuk cerun, saliran dan perubahan guna tanah mempengaruhi tahap kerentanan. Pengkuarian, pemotongan jalan dan pembinaan yang tidak dirancang dengan baik boleh menambah tekanan, tetapi laporan-laporan tersebut tidak memberikan dapatan yang menentukan sumbangan tepat setiap kegiatan terhadap bencana 2024.

Kebimbangan yang lebih luas ialah kesan terkumpul. Beberapa projek pembangunan di satu lereng bukit boleh mengubah pergerakan air dan keadaan cerun dengan cara yang tidak dapat difahami jika setiap projek dinilai secara berasingan. Oleh itu, penilaian alam sekitar perlu mengambil kira landskap sekeliling, termasuk penempatan di bawah kawasan aktiviti yang dicadangkan.

Landskap yang sama membekalkan air jauh melampaui sempadannya. Ghats Barat membentuk kawasan tadahan bagi sistem Godavari, Krishna dan Kaveri. Ini mewujudkan agihan kos dan manfaat yang tidak seimbang: sekatan boleh mengurangkan peluang ekonomi setempat, sementara aliran air yang terjamin dan ekosistem yang berfungsi memberi manfaat kepada komuniti yang jauh.

Pengiktirafan banjaran itu sebagai Tapak Warisan Dunia tidak menyelesaikan pertikaian kawal selia ini. Tapak UNESCO yang diiktiraf pada 2012 terdiri daripada 39 komponen, bukannya satu penetapan tunggal yang meliputi setiap kawasan pertanian, kampung dan cerun di seluruh Ghats Barat. ESA yang dicadangkan ialah kerangka perlindungan domestik yang berasingan.

Apakah yang boleh diteruskan sebelum Julai 2027?

Jawatankuasa pakar yang dipengerusikan Sanjay Kumar, bekas Ketua Pengarah Hutan di kementerian alam sekitar, ditubuhkan pada April 2022. Tempoh perkhidmatannya yang dilanjutkan sehingga Julai 2027 memberi satu lagi tempoh untuk meneliti bantahan negeri, sempadan kampung dan keperluan pembangunan yang saling bersaing. Tarikh itu ialah tarikh akhir jawatankuasa, bukannya tarikh yang disahkan untuk mengeluarkan pemberitahuan muktamad.

Draf itu membenarkan pemuktamadan secara berperingkat, sama ada mengikut negeri atau melalui satu pemberitahuan gabungan. Peruntukan ini juga terdapat dalam draf terdahulu. Ia boleh membolehkan kawasan yang sempadannya telah dipersetujui diteruskan tanpa menunggu kesemua enam negeri, walaupun langkah itu akan meningkatkan keperluan penyelarasan merentasi sempadan negeri.

Dalam analisisnya mengenai kebuntuan itu, pelatih penyelidik Observer Research Foundation, Suneha Majumder, mencadangkan penubuhan jawatankuasa sempadan bersama yang melibatkan kerajaan pusat, negeri dan wakil kampung. Beliau turut mengesyorkan pengezonan berperingkat yang disokong tinjauan mekanik tanah, kestabilan cerun dan hidrologi. Ini ialah cadangan untuk menyelesaikan bantahan, bukannya langkah yang telah diterima pakai.

Satu lagi cadangan ialah Bayaran bagi Perkhidmatan Ekosistem, iaitu bantuan kewangan kepada komuniti atau kerajaan yang mengekalkan manfaat ekologi yang dinikmati pihak lain. Dana berpotensi boleh diperoleh melalui levi lembangan sungai atau pemindahan bajet. Tiada formula pembiayaan, kelayakan atau jadual pembayaran yang dipersetujui dikenal pasti.

Hak Sumber Hutan Komuniti di bawah Akta Hak Hutan 2006 menawarkan satu lagi cara untuk melibatkan gram sabha dalam perlindungan dan pengurusan hutan. Pengiktirafan hak tersebut masih tidak menyeluruh, khususnya di kawasan perladangan. Mengaitkan peraturan dengan hak itu memerlukan perhatian terhadap pihak yang memegang kuasa dan cara wang sampai kepada komuniti, bukannya menganggap setiap penduduk atau kampung sudah mempunyai hak yang diiktiraf.

Perkara utama

• Draf ketujuh mencadangkan ESA seluas 56,825.7 kilometer persegi merentasi enam negeri.
• Karnataka dan Maharashtra bersama-sama merangkumi kira-kira 66.9% daripada kawasan yang dicadangkan.
• Sekatan menyasarkan perlombongan, industri yang mencemarkan dan pembangunan besar tertentu, bukannya pengusiran menyeluruh atau larangan pertanian.
• Karnataka mahukan tinjauan fizikal; kawasan Kerala yang dikurangkan dilaporkan sama ada 8,590.69 atau 8,711.98 kilometer persegi.
• Draf membenarkan pemuktamadan berperingkat mengikut negeri atau melalui satu pemberitahuan gabungan.
• Jawatankuasa Sanjay Kumar menerima lanjutan sehingga Julai 2027, tetapi tiada tarikh pemberitahuan muktamad yang disahkan dikenal pasti.
• Sempadan yang tepat, hak komuniti dan kawal selia kegiatan berbahaya kekal sebagai isu utama yang belum selesai.