Filipina Mengurangkan Kemiskinan Dua Pertiga, Namun Jurang Pendapatan Mengancam Matlamat 2040

Pertumbuhan meningkatkan taraf hidup jutaan orang, sementara pendapatan kekal tertumpu

Filipina mengurangkan kadar kemiskinan daripada 49.2% pada 1985 kepada 16.7% pada 2018, namun 1% golongan berpendapatan tertinggi menerima 17% daripada pendapatan negara, lebih banyak berbanding 14% yang dikongsi oleh separuh penduduk termiskin, menurut kajian Bank Dunia yang dikeluarkan pada 24 November 2022.

Dapatan itu mencerminkan dua realiti: pertumbuhan selama beberapa dekad dan pekerjaan di luar sektor pertanian membantu jutaan orang meningkatkan taraf hidup, sementara manfaat kegiatan ekonomi kekal tertumpu dengan ketara. Menjelang 2018, golongan kelas menengah berkembang kepada hampir 12 juta orang, manakala penduduk yang disifatkan sebagai terjamin dari segi ekonomi mencecah 44 juta.

Laporan kemiskinan dan ketidaksamaan Bank Dunia bertajuk Mengatasi Kemiskinan dan Ketidaksamaan di Filipina: Masa Lalu, Kini dan Prospek Masa Depan, meneliti sebab kemajuan itu masih meninggalkan jurang besar dalam peluang. Rekod penerbitannya bertarikh 23 November 2022, sehari sebelum ia dikeluarkan kepada umum.

Pandemik kemudian menjejaskan kemajuan itu. Kemiskinan nasional meningkat kepada 18.1% pada 2021, meskipun terdapat bantuan kerajaan. Ketika laporan itu dikeluarkan, Bank Dunia berkata isi rumah termiskin masih belum pulih sepenuhnya dari segi pendapatan, walaupun pertumbuhan ekonomi dan pekerjaan kembali meningkat.

Ndiamé Diop, yang ketika itu merupakan pengarah negara Bank Dunia bagi Brunei, Malaysia, Filipina dan Thailand, mengaitkan dapatan itu dengan cita-cita negara tersebut menjelang 2040:

Filipina berhasrat menjadi sebuah masyarakat kelas menengah yang bebas daripada kemiskinan menjelang 2040, tetapi pengalaman global menunjukkan tiada negara yang berjaya melakukan peralihan ini sambil mengekalkan tahap ketidaksamaan yang tinggi.

Maksud angka pendapatan

1% golongan teratas menerima bahagian pendapatan negara yang tiga mata peratusan lebih besar berbanding 50% golongan terbawah, walaupun kumpulan terakhir itu mempunyai 50 kali ganda lebih ramai orang. Perbandingan ini menunjukkan betapa banyak pendapatan tertumpu dalam kalangan kumpulan kecil.

Pendapatan ialah wang yang diterima dalam suatu tempoh, seperti gaji, hasil perniagaan atau pulangan pelaburan. Kekayaan ialah nilai aset yang dimiliki seseorang, seperti tanah, rumah dan simpanan, selepas ditolak hutang. Angka utama laporan itu mengukur agihan pendapatan.

Filipina mencatat pekali Gini pendapatan sebanyak 42.3 pada 2018, pada skala sifar hingga 100. Sifar menggambarkan kesaksamaan sepenuhnya, iaitu semua orang menerima pendapatan yang sama. Angka yang lebih tinggi bermakna pendapatan diagihkan dengan lebih tidak sekata.

Negara itu berada di kedudukan ke-15 bagi ketidaksamaan pendapatan dalam kalangan 65 negara dalam perbandingan yang dipetik bersama kajian itu. Dalam kalangan ekonomi Asia Timur dan Pasifik yang mempunyai angka bagi tempoh 2014 hingga 2019, hanya Thailand mencatat ketidaksamaan pendapatan yang lebih tinggi. Perbandingan itu meliputi negara dan tahun yang datanya tersedia.

Perbandingan serantau menunjukkan jurang yang berterusan

Angka Pangkalan Data Ketidaksamaan Dunia bagi tempoh 1980 hingga 2019 juga meletakkan Filipina hampir di kedudukan teratas dalam agihan serantau dari segi bahagian pendapatan yang diterima 1% golongan terkaya. Dalam kalangan negara setara yang diteliti, hanya 1% golongan teratas di Thailand menerima bahagian yang lebih besar. Menjelang 2020, Filipina berada di atas China, Malaysia dan Indonesia dari segi ukuran itu.

Angka penggunaan memberikan satu lagi gambaran tentang taraf hidup isi rumah. Penggunaan mengukur apa yang digunakan atau dibelanjakan oleh isi rumah untuk barangan dan perkhidmatan, termasuk makanan, perumahan dan pengangkutan. Pendapatan pula mengukur apa yang mereka terima.

Filipina berada di kedudukan ke-30 dalam kalangan 72 negara bagi ketidaksamaan penggunaan. Dalam perbandingan Asia Timur dan Pasifik, hanya Laos mencatat tahap yang lebih tinggi. Secara bersama, dapatan tentang pendapatan dan penggunaan menunjukkan jurang besar bukan sahaja dalam pendapatan, malah sumber yang dapat digunakan isi rumah dalam kehidupan seharian.

Bagaimana pekerjaan dan pendidikan mengurangkan kemiskinan

Penurunan kadar kemiskinan daripada 49.2% pada 1985 kepada 16.7% pada 2018 bersamaan 32.5 mata peratusan, atau kira-kira dua pertiga daripada kadar asal. Bank Dunia mengaitkan sebahagian besar kemajuan itu dengan pertumbuhan kukuh dan peralihan pekerja kepada pekerjaan di luar sektor pertanian.

Pekerja beransur-ansur beralih kepada kegiatan yang lebih produktif dan semakin bergantung pada gaji. Bagi sesebuah isi rumah, pekerjaan dengan gaji lebih baik boleh menyediakan lebih banyak wang untuk makanan, pengangkutan, perbelanjaan sekolah dan penjagaan kesihatan. Perubahan ini membantu mengurangkan kemiskinan dalam kalangan jutaan isi rumah.

Pendidikan menengah, akses kepada perkhidmatan asas dan bantuan sosial kerajaan turut membantu mengurangkan ketidaksamaan sejak pertengahan dekad 2000-an. Pendidikan meluaskan peluang seseorang mendapat pekerjaan yang lebih baik, sementara bantuan menyokong keluarga yang mempunyai sumber lebih sedikit.

Tarikh-tarikh utama menunjukkan skala kemajuan dan kemunduran akibat pandemik:

• 1985: Kadar kemiskinan nasional ialah 49.2%.
• Sejak pertengahan dekad 2000-an: Akses yang lebih luas kepada pendidikan menengah, pekerjaan lebih baik, perkhidmatan asas dan bantuan sosial membantu mengurangkan ketidaksamaan.
• 2018: Kadar kemiskinan mencecah 16.7%, manakala pekali Gini pendapatan ialah 42.3.
• 2020: COVID-19 menjejaskan pertumbuhan dan menyebabkan kehilangan pekerjaan yang ketara dalam pekerjaan yang memerlukan kehadiran fizikal.
• 2021: Kadar kemiskinan nasional meningkat kepada 18.1%.
• November 2022: Bank Dunia menerbitkan dan mengeluarkan penilaiannya.

Mengapa kemajuan tersekat di pintu masuk kolej dan tempat kerja

Isi rumah lebih miskin mendapat akses kepada pendidikan tertiari dengan lebih perlahan, sekali gus mengehadkan laluan ke pekerjaan yang memerlukan kelayakan kolej. Bank Dunia turut mengenal pasti pulangan pendidikan kolej yang tidak sama rata, iaitu manfaat kewangan daripada ijazah berbeza-beza antara graduan.

Tempat di kolej dan pekerjaan bergaji baik ialah dua langkah yang berasingan. Keluarga memerlukan sumber untuk menyokong pendidikan, sementara graduan perlu mendapat akses kepada pekerjaan yang menghargai kemahiran mereka. Peluang yang tidak sama rata pada mana-mana peringkat boleh mengekalkan jurang pendapatan meskipun lebih ramai orang menamatkan persekolahan.

Wanita berdepan satu lagi halangan: norma sosial meletakkan bahagian penjagaan anak yang lebih besar kepada mereka. Masa yang digunakan untuk menjaga anak boleh mengehadkan masa untuk kerja bergaji, latihan atau mengendalikan perniagaan. Laporan itu mengenal pasti beban yang tidak seimbang ini sebagai salah satu sebab jurang pendapatan mengecil dengan perlahan.

Oleh itu, Bank Dunia mengaitkan dasar pendidikan dengan pekerjaan dan penyertaan wanita dalam tenaga kerja. Saranannya termasuk menambah baik akses dan mutu pendidikan, membantu pekerja mempelajari kemahiran baharu, menyokong keusahawanan dan membolehkan lebih ramai wanita menyertai pekerjaan bergaji.

Pandemik paling menjejaskan pekerja dalam sektor tertentu

Pembinaan, penginapan dan pengangkutan mengalami kehilangan pekerjaan terbesar pada awal pandemik. Pekerja dalam kegiatan ini lazimnya perlu hadir secara fizikal: pekerja pembinaan perlu pergi ke tapak bina, manakala pengangkutan dan penginapan bergantung pada pergerakan dan perhimpunan orang ramai.

Isi rumah yang pekerjaannya tertumpu dalam sektor-sektor ini mengalami penurunan pendapatan terbesar pada separuh pertama 2020. Kejutan itu menjejaskan peningkatan pekerjaan yang sebelum ini membantu keluarga keluar daripada kemiskinan.

Kenaikan kadar kemiskinan daripada 16.7% pada 2018 kepada 18.1% pada 2021 ialah peningkatan sebanyak 1.4 mata peratusan. Bantuan kerajaan membantu isi rumah menghadapi krisis, namun kemiskinan tetap meningkat.

Kenyataan Bank Dunia pada November 2022 menggambarkan pemulihan yang tidak sekata antara kumpulan pendapatan. Dapatan bahawa isi rumah termiskin belum pulih sepenuhnya dari segi pendapatan merujuk kepada keadaan yang dinilai untuk keluaran kenyataan itu.

Harga makanan menghubungkan kesusahan hari ini dengan masa depan anak-anak

Kenaikan harga makanan menambah tekanan terhadap keluarga yang sedang pulih daripada kehilangan pendapatan. Sesetengah isi rumah bertindak balas dengan mengurangkan penggunaan, termasuk makan lebih sedikit. Bank Dunia memberi amaran bahawa keputusan sedemikian boleh membawa kesan serius terhadap kesihatan dan pemakanan kanak-kanak.

Keluarga yang membeli lebih sedikit makanan mungkin dapat meredakan kekurangan wang tunai buat sementara waktu, tetapi anak mereka mungkin mengalami pemakanan yang lebih buruk. Ini menghubungkan tempoh kesempitan kewangan yang singkat dengan keupayaan anak untuk membesar, kekal sihat dan belajar.

Laporan itu menjejaki ketidaksamaan peluang hingga ke peringkat lebih awal, iaitu pemakanan dan kesihatan ibu semasa kehamilan. Perbezaan kemudian berterusan sepanjang zaman kanak-kanak, dipengaruhi oleh akses kepada penjagaan kesihatan, makanan berkhasiat, air minuman yang selamat, sanitasi dan pendidikan berkualiti.

Nadia Belhaj Hassine Belghith, ahli ekonomi kanan Bank Dunia yang mengetuai kajian itu dan meliputi Thailand serta Filipina bagi Amalan Global Kemiskinan Asia Timur, menjelaskan bagaimana kemudaratan boleh berterusan antara generasi:

Ketidaksamaan membentuk hasil pada peringkat kehidupan kemudian, seperti peluang pekerjaan dan pendapatan, yang seterusnya mempengaruhi sejauh mana rakyat Filipina dewasa mampu menyokong anak-anak mereka bagi membantu memaksimumkan potensi mereka.

Saranan Bank Dunia untuk pemulihan

Bank Dunia membahagikan saranannya kepada tiga bidang: memulihkan kerosakan akibat pandemik dan membina daya tahan, mewujudkan pemulihan yang memberi manfaat kepada lebih ramai orang, serta meluaskan kesaksamaan peluang.

Bagi pemulihan daripada pandemik, Bank Dunia menyarankan peningkatan pengambilan dos penggalak vaksin, tindakan menangani pembelajaran yang tercicir semasa COVID-19, bantuan sosial yang lebih kukuh, insurans pengangguran untuk pekerja sektor tidak formal dan langkah mengawal inflasi.

Pekerja tidak formal lazimnya mencari nafkah di luar aturan pekerjaan biasa, yang boleh menyebabkan perlindungan mereka terhad apabila pekerjaan hilang. Insurans pengangguran akan menyediakan sokongan pendapatan ketika tiada pekerjaan, sekali gus menangani salah satu kelemahan yang terserlah akibat pandemik.

Pemulihan pembelajaran juga penting bagi jurang pendapatan. Kanak-kanak yang ketinggalan di sekolah memerlukan bantuan untuk mengejar semula pelajaran agar gangguan semasa krisis kesihatan kurang menjejaskan prospek pendidikan dan pekerjaan mereka kelak.

Keperluan untuk mencapai cita-cita 2040

Agenda pekerjaan Bank Dunia melangkaui usaha memulihkan pekerjaan yang hilang akibat COVID-19. Bank itu menggesa latihan pekerja, sokongan kepada keusahawanan, penyertaan lebih ramai wanita dalam tenaga kerja dan peningkatan produktiviti pertanian.

Meningkatkan produktiviti pertanian bermakna menghasilkan lebih banyak nilai daripada sumber dan tenaga kerja pertanian. Saranan itu selari dengan dapatan bahawa pekerjaan di luar sektor pertanian membantu mengurangkan kemiskinan: pendekatan yang dicadangkan akan memperbaik mata pencarian dalam sektor pertanian sambil meluaskan peluang di sektor lain.

Penjagaan kesihatan, pendidikan dan perumahan merupakan satu lagi bahagian agenda itu. Bank Dunia menggesa akses yang lebih baik kepada perkhidmatan berkualiti, dengan perhatian kepada wilayah yang ketinggalan dan mereka yang terpinggir akibat keadaan sejak lahir.

Saranan itu menghubungkan keperluan segera isi rumah dengan peluang jangka panjang. Sokongan makanan dan pendapatan boleh membantu keluarga menghadapi kejutan; pendidikan, perkhidmatan kesihatan dan pekerjaan yang lebih baik boleh meningkatkan prospek pendapatan mereka. Keluaran November 2022 itu tidak memberikan jadual terperinci bagi pelaksanaan keseluruhan pakej tersebut. Cita-cita nasional yang dinyatakan kekal untuk membentuk masyarakat bebas kemiskinan dengan kelas menengah yang luas menjelang 2040.

Perkara Utama

• Kemiskinan di Filipina menurun daripada 49.2% pada 1985 kepada 16.7% pada 2018, sebelum meningkat kepada 18.1% pada 2021.
• 1% golongan terkaya menerima 17% daripada pendapatan negara, berbanding 14% bagi separuh penduduk termiskin.
• Menjelang 2018, hampir 12 juta orang berada dalam golongan kelas menengah dan 44 juta disifatkan sebagai terjamin dari segi ekonomi.
• Pekerjaan di luar sektor pertanian, pendidikan menengah, perkhidmatan asas dan bantuan sosial membantu mengurangkan kemiskinan serta ketidaksamaan.
• Akses kolej yang tidak sama rata, perbezaan pendapatan selepas tamat kolej dan beban penjagaan anak yang lebih berat bagi wanita memperlahankan kemajuan.
• Bank Dunia menyarankan perlindungan pendapatan yang lebih kukuh, pemulihan pembelajaran, pekerjaan yang lebih baik serta akses lebih luas kepada penjagaan kesihatan, pendidikan dan perumahan.