Uzbekistan Akan Menyekat Bayaran Elektrik Kerana Bil Air Tertunggak Mulai Januari 2027

Hutang air boleh menyebabkan pengguna tidak dapat menambah nilai elektrik

Uzbekistan akan membenarkan bayaran elektrik disekat mulai 1 Januari 2027 jika pengguna gagal menjelaskan hutang bekalan air minuman dan pembetungan selepas proses kutipan rasmi. Perubahan itu dibuat ketika Uzsuvtaminot, syarikat air negara, melaporkan bil tertunggak di seluruh sistemnya berjumlah 542.6 bilion soum setakat 1 Oktober 2026.

Islom Abdullayev, timbalan pengerusi pertama Uzsuvtaminot, mengumumkan langkah itu pada sidang media di Tashkent pada 30 Oktober. Isi rumah menyumbang 430.7 bilion soum daripada tunggakan, kira-kira 79% daripada jumlah keseluruhan, manakala perniagaan dan entiti undang-undang lain berhutang 111.8 bilion soum.

Pengguna akan terlebih dahulu menerima amaran bertulis dan diberi lima hari bekerja untuk membayar. Hutang yang masih belum dibayar kemudian perlu melalui notari atau mahkamah, diikuti Biro Penguatkuasaan Wajib. Bayaran elektrik hanya boleh disekat selepas pengguna turut gagal mematuhi tarikh akhir sukarela bagi melaksanakan dokumen penguatkuasaan.

Sekatan itu menyasarkan keupayaan untuk menambah wang ke akaun elektrik. Bagi isi rumah yang menggunakan meter prabayar, kesan praktikalnya tetap boleh berupa bekalan elektrik terputus apabila baki sedia ada pada meter habis.

Keluarga yang tersenarai dalam Daftar Perlindungan Sosial Bersepadu akan dikecualikan. Prosedur itu sebahagian daripada Dekri Presiden No. UP-140 bertarikh 24 Julai 2026, yang turut mengubah cara tarif air diluluskan dan cara syarikat air menangani kenaikan kos.

Bagaimana kutipan akan dilaksanakan

Uzsuvtaminot menyifatkan sekatan bayaran elektrik sebagai peringkat terakhir kutipan hutang. Selepas menerima amaran bertulis, pengguna berpeluang menjelaskan bil air dan pembetungan sebelum penguatkuasaan undang-undang dimulakan.

Hutang tanpa pertikaian sehingga dan termasuk 1,000 unit pengiraan asas akan diuruskan melalui notari. Ambang itu dinyatakan sebanyak 440 juta soum. Unit pengiraan asas ialah jumlah rujukan rasmi yang digunakan untuk mengira ambang undang-undang dan bayaran lain, bukannya unit penggunaan air.

Notari boleh mengeluarkan endorsan penguatkuasaan, iaitu dokumen yang membolehkan hutang yang layak dibawa ke proses kutipan wajib. Hutang melebihi 1,000 unit pengiraan asas akan dibawa ke mahkamah.

Abdullayev menjelaskan pembahagian antara kedua-dua laluan itu pada sidang media 30 Oktober. Dalam terjemahan, beliau berkata:

Jika hutang tidak melebihi seribu kali jumlah unit pengiraan asas, langkah akan diambil untuk mendapatkan bayaran melalui notari, manakala jumlah yang melebihi seribu kali akan dibawa ke mahkamah. Selepas itu, dokumen penguatkuasaan akan disediakan dan dihantar kepada Biro Penguatkuasaan Wajib.

Biro itu akan menerima dokumen penguatkuasaan yang terhasil. Jika pengguna gagal mematuhinya dalam tempoh yang diberikan untuk pembayaran sukarela, penerimaan bayaran elektrik akan disekat secara automatik. Tempoh penguatkuasaan sukarela itu tidak dinyatakan dalam pengumuman berkenaan.

Apa yang berlaku kepada bekalan elektrik isi rumah?

Pengguna yang sampai ke peringkat akhir penguatkuasaan tidak akan dapat menambah nilai baki elektrik sehingga hutang air dan pembetungan dibayar. Uzsuvtaminot menyatakan akses pembayaran akan dipulihkan selepas hutang tertunggak dijelaskan.

Akaun elektrik prabayar menggunakan wang yang didepositkan terlebih dahulu apabila elektrik digunakan. Jika deposit baharu disekat, baki kredit akan terus berkurangan. Oleh itu, isi rumah boleh sampai ke tahap meter berhenti membekalkan elektrik apabila kredit habis.

Jumlah wang yang sedia ada dalam akaun elektrik mempengaruhi seberapa cepat keadaan itu berlaku. Isi rumah yang mempunyai baki kredit yang sedikit mungkin lebih awal merasai kesan sekatan berbanding isi rumah yang mempunyai baki lebih besar. Maka, proses kutipan mengaitkan bil air yang belum dibayar dengan keupayaan isi rumah untuk terus membeli elektrik.

Keluarga yang tersenarai dalam Daftar Perlindungan Sosial Bersepadu dikecualikan daripada langkah itu. Sekatan serupa sudah pun dikenakan terhadap hutang kutipan sisa isi rumah. Di Tashkent, sekatan itu juga berkuat kuasa sejak 1 Julai 2026 terhadap sumbangan wajib tertunggak bagi penyelenggaraan harta bersama di bangunan pangsapuri.

Isi rumah menanggung hampir empat perlima daripada tunggakan

Angka Uzsuvtaminot menunjukkan hutang isi rumah merupakan bahagian terbesar masalah kutipan. Penduduk berhutang 430.7 bilion soum, berbanding 111.8 bilion soum yang ditanggung entiti undang-undang. Tunggakan isi rumah kira-kira 3.9 kali ganda jumlah hutang pengguna lain itu.

Bandar Tashkent mencatat hutang wilayah terbesar, iaitu 92.9 bilion soum. Wilayah Andijan menyusul dengan 74.1 bilion soum, manakala Wilayah Tashkent berhutang 61.6 bilion soum dan Wilayah Ferghana 57 bilion soum.

Keempat-empat kawasan ini mencatat jumlah 285.6 bilion soum, atau kira-kira 53% daripada jumlah nasional sebanyak 542.6 bilion soum. Bandar Tashkent sahaja merangkumi kira-kira 17%.

Angka ini menunjukkan kawasan yang mempunyai jumlah tunggakan tertinggi. Saiz pangkalan pelanggan sesebuah wilayah juga penting apabila membandingkan jumlah hutangnya dengan wilayah lain. Angka yang diumumkan pada sidang media itu tidak menyertakan jumlah pelanggan untuk mengira purata hutang bagi setiap akaun.

Lebih 110,000 dokumen telah diserahkan kepada pihak penguatkuasaan

Syarikat air sudah pun mengendalikan banyak kes kutipan sebelum sekatan bayaran elektrik baharu itu diumumkan. Sepanjang 2026 hingga sidang media tersebut, syarikat berkenaan menyerahkan 167,783 permohonan kepada pejabat notari dan mahkamah.

Permohonan itu menghasilkan 114,305 endorsan penguatkuasaan notari dan perintah mahkamah. Daripada jumlah itu, 110,563 dokumen dikemukakan kepada Biro Penguatkuasaan Wajib, kira-kira 97% daripada dokumen yang dikeluarkan.

Angka yang diumumkan itu merangkumi permohonan dan dokumen undang-undang. Ia tidak menyatakan jumlah wang yang berjaya dikutip melalui prosiding tersebut. Bagi pengguna, langkah baharu itu menambah satu lagi akibat pada penghujung proses penguatkuasaan sedia ada: akses untuk membayar elektrik akan hilang selagi hutang air belum dijelaskan.

Tarikh akhir pembayaran perlu diperjelas. Panduan pembayaran menyatakan bayaran penuh perlu dibuat lebih awal sebelum atau pada 10 haribulan setiap bulan, manakala satu lagi keterangan mengenai pengumuman itu menetapkan tarikh akhir pada 10 haribulan bulan berikutnya. Pengguna memerlukan penjelasan yang terang tentang tarikh akhir yang terpakai bagi bil masing-masing kerana tarikh itu menentukan bila bayaran dianggap lewat.

Keputusan tarif air akan beralih kepada suruhanjaya kebangsaan

Mulai 1 Januari 2027, pihak yang meluluskan harga air minuman dan pembetungan juga akan berubah. Tanggungjawab itu akan beralih kepada Suruhanjaya Tarif Antara Jabatan di bawah Kabinet Menteri, menggantikan keputusan kelulusan berasingan di peringkat wilayah.

Pembaharuan itu bertujuan menerapkan kriteria ekonomi yang seragam semasa harga disemak. Syarikat air menyenaraikan elektrik, penyelenggaraan, gaji dan bayaran hutang sebagai kos yang mempengaruhi harga bekalan air dan penyaliran air sisa.

Tarif ialah harga yang diluluskan bagi sesuatu perkhidmatan. Untuk air yang diukur mengikut isi padu, tarif biasanya dinyatakan sebagai harga bagi setiap meter padu. Satu meter padu bersamaan 1,000 liter. Bil isi rumah kemudian bergantung pada tarif yang berkenaan dan jumlah air yang dikenakan bayaran, selain caj pembetungan jika ada.

Purata tarif air minuman nasional untuk isi rumah dinyatakan sebanyak 3,765 soum setiap meter padu, atau 4,217 soum termasuk cukai nilai tambah. Purata tarif pembetungan pula ditetapkan sebanyak 2,008 soum setiap meter padu.

Pihak berkuasa turut merancang tarif air seragam untuk organisasi yang dibiayai daripada belanjawan negara mulai 1 April 2027. Cadangan itu melibatkan institusi yang menerima pembiayaan awam, bukannya satu harga yang diumumkan untuk semua isi rumah di Uzbekistan.

Kos elektrik dan harga air wilayah meningkat

Uzsuvtaminot menyifatkan kenaikan harga elektrik sebagai tekanan utama terhadap perbelanjaan operasi. Perkhidmatan air menggunakan elektrik untuk mengalirkan dan memproses air, menjadikan kos kuasa sebahagian daripada perbelanjaan yang perlu ditampung oleh tarif.

Tarif elektrik yang disebut bagi sektor itu meningkat daripada 450 kepada 900 soum pada 1 Oktober 2023. Kemudian, tarif itu naik kepada 1,000 soum pada 1 Mei 2025 dan 1,100 soum pada 1 Jun 2026. Berbanding kadar terdahulu sebanyak 450 soum, angka terkini itu kira-kira 2.4 kali ganda lebih tinggi.

Sehingga 27 Oktober, tarif air baharu telah diluluskan untuk enam perusahaan. Perubahan yang diumumkan menunjukkan harga permulaan dan kenaikan yang berbeza:

• Wilayah Andijan: daripada 1,650 kepada 2,500 soum setiap meter padu, kenaikan kira-kira 52%.
• Wilayah Navoi: daripada 3,500 kepada 4,200 soum, kenaikan 20%.
• Wilayah Samarkand: daripada 2,800 kepada 3,600 soum, kenaikan kira-kira 29%.
• Wilayah Surkhandarya: daripada 5,300 kepada 6,800 soum, kenaikan kira-kira 28%.
• Wilayah Tashkent: daripada 2,600 kepada 3,100 soum, kenaikan kira-kira 19%.
• Perusahaan Bekalan Air Utama Chimgan-Charvak: daripada 1,500 kepada 1,700 soum, kenaikan kira-kira 13%.

Bagi isi rumah di kawasan perkhidmatan tersebut, harga lebih tinggi meningkatkan kos bagi isi padu air yang sama. Bagi syarikat pula, kutipan bil dan pelarasan tarif merupakan dua langkah untuk menampung perbelanjaan operasi.

Perubahan harga disertai notis dan komitmen pembaikan

Dekri Presiden No. UP-140 mengaitkan pembaharuan tarif dengan keadaan kewangan syarikat air dan mutu perkhidmatannya. Dekri itu menetapkan tempoh semakan tarif yang lebih singkat apabila kos tenaga berubah, supaya keputusan harga dapat bertindak balas dengan lebih pantas terhadap perbelanjaan operasi yang besar.

Dekri itu juga menyeru ketelusan harga yang lebih tinggi dan notis awal kepada orang ramai mengenai perubahan tarif. Bagi pelanggan, notis awal memberikan titik rujukan yang lebih jelas untuk mengira kos penggunaan pada masa hadapan dan merancang perbelanjaan isi rumah.

Peruntukan dana juga bertujuan menyokong pembaikan dan pemodenan rangkaian air. Oleh itu, pembaharuan itu menggabungkan penguatkuasaan kutipan hutang yang lebih tegas dengan perubahan kelulusan harga serta pelaburan dalam infrastruktur yang digunakan untuk menyediakan perkhidmatan.

Kesan serta-merta terhadap pengguna lebih nyata: bil air yang tidak dibayar boleh melalui proses undang-undang yang akhirnya menjejaskan pembelian elektrik. Amaran, peringkat notari atau mahkamah dan tempoh penguatkuasaan sukarela ialah peluang untuk membuat bayaran dan mengelakkan sekatan terakhir itu.

Tarikh penting yang membentuk perubahan ini

Langkah kutipan itu dilaksanakan seiring dengan pembaharuan tarif dan penggunaan sekatan bayaran elektrik sebelum ini. Tarikh utamanya ialah:

• 1 Julai 2026: Tashkent mula mengenakan sekatan serupa bagi sumbangan wajib tertunggak untuk penyelenggaraan harta bersama bangunan pangsapuri.
• 24 Julai 2026: Dekri Presiden No. UP-140 menetapkan perubahan terhadap kawal selia tarif air dan kewangan sektor itu.
• 1 Oktober 2026: Tunggakan air dan pembetungan di seluruh sistem Uzsuvtaminot berjumlah 542.6 bilion soum.
• 30 Oktober 2026: Abdullayev mengumumkan langkah kutipan hutang air pada sidang media di Tashkent.
• 1 Januari 2027: Prosedur sekatan bayaran elektrik berkuat kuasa dan kelulusan tarif air beralih kepada suruhanjaya kebangsaan.
• 1 April 2027: Pihak berkuasa merancang untuk memperkenalkan tarif air seragam bagi organisasi yang dibiayai daripada belanjawan negara.

Perubahan pada Januari membawa pembaharuan kutipan dan harga berkuat kuasa pada hari yang sama. Perubahan tarif yang dirancang pada April menyusul tiga bulan kemudian dan terpakai kepada kumpulan pelanggan institusi tertentu.

Perkara Utama

• Mulai 1 Januari 2027, hutang air dan pembetungan yang tidak dibayar boleh menyebabkan bayaran elektrik disekat selepas proses penguatkuasaan rasmi.
• Pengguna mesti terlebih dahulu menerima amaran bertulis dan diberi lima hari bekerja untuk membayar.
• Hutang tanpa pertikaian sehingga 1,000 unit pengiraan asas akan melalui notari; hutang yang lebih besar akan dibawa ke mahkamah.
• Keluarga yang tersenarai dalam Daftar Perlindungan Sosial Bersepadu dikecualikan.
• Pengguna elektrik prabayar berisiko kehilangan bekalan apabila kredit sedia ada habis.
• Uzsuvtaminot menyatakan jumlah tunggakan sebanyak 542.6 bilion soum, dengan isi rumah menanggung kira-kira 79% daripadanya.
• Suruhanjaya kebangsaan akan mengambil alih tanggungjawab meluluskan tarif air dan pembetungan mulai Januari 2027.