China Kenakan Sekatan terhadap VWAY Berhubung Dakwaan Urus Niaga Bapa Calon Datuk Bandar Taipei, Shen Pao-yang

Syarikat kedua menjadi sasaran selepas sekatan Jun 2025

Pejabat Hal Ehwal Taiwan China mengumumkan sekatan terhadap VWAY pada 14 Oktober 2026, dengan menuduh Shen Tu-cheng, bapa kepada calon Datuk Bandar Taipei daripada Parti Progresif Demokratik, Shen Pao-yang, menggunakan syarikat itu untuk meneruskan urus niaga dengan perniagaan China selepas sebuah lagi syarikat yang diketuainya dikenakan sekatan pada Jun 2025.

Langkah itu melarang VWAY daripada menjalankan sebarang urus niaga atau kerjasama dengan organisasi, syarikat atau individu di tanah besar China. Jurucakap Chen Binhua mengumumkan keputusan itu pada sidang akhbar berkala, menjadikan VWAY syarikat kedua yang dikaitkan dengan bapa Shen berdepan sekatan sedemikian.

Dakwaan itu termasuk urus niaga VWAY dengan China bernilai AS$689,800 yang dilaporkan antara Jun 2025 hingga Mac 2026, berbanding AS$599,800 antara Januari 2022 hingga Mei 2025. Angka itu merujuk kepada nilai urus niaga, bukannya keuntungan, dan tidak disahkan secara bebas di sini.

Shen menolak tuduhan itu sebagai fitnah lama yang diulang semula dan berkata perniagaan keluarganya beroperasi di Ecuador, bukan China. Dalam respons yang diterbitkan lewat pada 13 Oktober, sebelum pengumuman sekatan baharu itu, beliau turut mempersoalkan bagaimana maklumat tentang keluarganya diperoleh dan mengapa ia didedahkan ketika kempen pilihan raya berlangsung.

Pertikaian ini bukan sekadar berkisar tentang lokasi keluarga itu menjual barangan. Beijing mendakwa VWAY terus mendapatkan produk daripada pembekal China meskipun terdapat sekatan terhadap Zhaoyi Limited, syarikat yang sebelum ini dikenakan sekatan. Kenyataan Shen tentang Ecuador tidak dengan sendirinya menjawab dakwaan itu. Begitu juga, angka urus niaga yang dilaporkan tidak membuktikan bahawa Shen sendiri terlibat dalam perniagaan itu atau bahawa urus niaga tersebut merupakan usaha mengelak sekatan.

Dakwaan Beijing terhadap VWAY

Chen berkata Pejabat Hal Ehwal Taiwan mengenakan sekatan terhadap Zhaoyi pada Jun 2025, ketika Shen Tu-cheng merupakan eksekutif yang bertanggungjawab ke atas syarikat itu. Beliau mendakwa Shen kemudian menggunakan VWAY untuk mengekalkan perdagangan dan kerjasama perniagaan dengan syarikat tanah besar China serta memperoleh manfaat ekonomi.

Chen Binhua, jurucakap Pejabat Hal Ehwal Taiwan Majlis Negara, menjelaskan asas politik bagi langkah baharu itu:

Tanah besar tidak akan membenarkan perusahaan yang dikaitkan dengan golongan pemisah tegar 'kemerdekaan Taiwan' mengaut keuntungan di tanah besar.

Gelaran pemisah yang diberikan kepada Shen ialah penetapan Beijing, bukannya dapatan bebas yang membuktikan urus niaga yang dipertikaikan itu. Chen turut menuduh calon itu menentang China dan menghalang pertukaran, sambil bekerjasama dengan saudara-maranya untuk memperoleh wang daripada perniagaan tanah besar.

Larangan yang diumumkan itu melangkaui urusan pembelian atau penjualan, dengan turut meliputi kerjasama bersama organisasi dan individu. Namun, pengumuman itu tidak menyatakan penalti kewangan, mengenal pasti rakan niaga tertentu di China atau menjelaskan bagaimana kontrak sedia ada dan barangan yang sedang dalam transit akan dikendalikan. Tiada tindakan kastam berasingan terhadap VWAY diperincikan.

Angka perdagangan dan maksudnya

Dakwaan terperinci itu menyatakan bahawa VWAY menjalankan 38 urus niaga dengan China bernilai AS$599,800 dari Januari 2022 hingga Mei 2025. Ia kemudian menyenaraikan 39 urus niaga bernilai AS$689,800 dari Jun 2025 hingga Mac 2026, selepas Zhaoyi dikenakan sekatan.

Jika tepat, urus niaga dalam tempoh kemudian bernilai AS$90,000 lebih tinggi, iaitu peningkatan kira-kira 15%, walaupun meliputi tempoh yang jauh lebih singkat. Bilangan urus niaga hanya bertambah satu. Secara keseluruhan, kedua-dua tempoh itu merangkumi 77 urus niaga bernilai AS$1,289,600.

Beberapa laporan menggambarkan tempoh kemudian itu sebagai sedikit melebihi enam bulan. Namun, tarikh yang dinyatakan, dari Jun 2025 hingga Mac 2026, merangkumi sepuluh bulan kalendar jika dihitung secara inklusif. Perbandingan terdahulu meliputi 41 bulan kalendar. Perbezaan itu penting ketika menilai dakwaan tentang kadar peningkatan tersebut.

Angka itu menyokong dakwaan bahawa kegiatan perdagangan meningkat selepas Zhaoyi dikenakan sekatan, tetapi angka itu sahaja tidak membuktikan punca peningkatan tersebut. Ia juga tidak boleh dianggap sebagai pendapatan: nilai pembelian barangan tidak menunjukkan hasil jualan semula, kos penghantaran, perbelanjaan operasi atau keuntungan.

Laporan mendakwa VWAY sebelum ini membeli tekstil, termasuk fabrik dan permaidani, sebelum mula mengendalikan cawan berpenebat, alat ganti automotif dan barangan lain yang dahulunya diuruskan oleh Zhaoyi. Perniagaan yang diterangkan itu melibatkan pembelian produk di China dan penjualan semula di Ecuador serta tempat lain. Ini membolehkan sesebuah syarikat memenuhi pasaran Ecuador sambil mengekalkan hubungan komersial dengan pembekal China.

Syarikat lama, bukan semestinya entiti baharu

Walaupun VWAY digambarkan sebagai saluran baharu bagi perdagangan keluarga itu, maklumat pendaftaran yang dilaporkan menunjukkan syarikat itu ditubuhkan di British Virgin Islands pada 4 Mei 2005. Berdasarkan maklumat itu, dakwaan berkenaan menyentuh perubahan penggunaan syarikat sedia ada, bukannya penubuhan syarikat selepas sekatan 2025.

Laporan yang sama mengenal pasti Zhaoyi sebagai syarikat Taiwan yang ditubuhkan pada 26 Februari 1991. Laporan itu mendakwa Shen Tu-cheng merupakan eksekutif yang bertanggungjawab bagi kedua-dua perniagaan, yang berkongsi alamat pejabat di Guayaquil, Ecuador, serta menggunakan alamat e-mel syarikat yang sama.

Hubungan yang didakwa itu relevan dengan dakwaan Beijing bahawa VWAY meneruskan perniagaan Zhaoyi. Namun, pengurusan dan butiran hubungan yang dikongsi tidak dengan sendirinya membuktikan bahawa sesuatu penghantaran melanggar sekatan. Bukti tentang pihak-pihak yang terlibat dalam urus niaga, masanya dan peraturan yang terpakai diperlukan untuk membuat penentuan itu.

Satu laporan turut mengenal pasti Sicuens International Co., Ltd. sebagai nama Inggeris yang digunakan Zhaoyi ketika berdaftar dengan kastam China. Laporan itu menyatakan pendaftaran berkenaan dibatalkan pada Julai 2025. Ini merupakan langkah berasingan daripada pengumuman Pejabat Hal Ehwal Taiwan pada Jun, yang menjejaskan pendaftaran syarikat itu bagi urusan kastam.

Dakwaan penghantaran cawan kopi

Dakwaan paling khusus berkaitan kontrak cawan kopi yang dikatakan ditandatangani pada 21 April 2025 antara Zhaoyi dengan sebuah syarikat di Hefei. Barangan itu dilaporkan dijadualkan untuk pengisytiharan kastam dan penghantaran pada 19 Jun, selepas tarikh sekatan yang didakwa, iaitu 5 Jun.

Menurut dakwaan itu, pekerja menggunakan nama VWAY untuk mengisytiharkan barangan berkenaan, sekali gus membolehkannya melepasi pemeriksaan kastam dan dimuatkan untuk penghantaran. Laporan itu menyatakan bahawa bil muatan kedua kemudian mengembalikan nama Zhaoyi, manakala bayaran kepada pembekal China dibuat daripada akaun VWAY.

Bil muatan ialah dokumen penghantaran yang merekodkan kargo dan pihak-pihak yang terlibat dalam pengangkutannya. Perubahan nama pihak yang dinyatakan boleh menjadi penting apabila pihak berkuasa menyemak sama ada syarikat yang dikenakan sekatan terlibat dalam sesuatu penghantaran.

Laporan ini mengemukakan kaedah yang didakwa digunakan untuk mengelak sekatan, bukan sekadar bergantung pada peningkatan jumlah perdagangan. Namun, perkara itu masih merupakan dakwaan. Kontrak, pengisytiharan kastam, rekod pembayaran dan dokumen penghantaran diperlukan untuk mengesahkan urus niaga tersebut dan menilai tujuan yang didakwa di sebalik pertukaran nama syarikat.

Ketika ditanya pada sidang akhbar tentang bukti dan kemungkinan kelemahan dalam penguatkuasaan, Chen berkata langkah itu berasaskan fakta dan undang-undang serta pelanggaran akan disiasat apabila dikesan. Jawapan beliau yang dilaporkan tidak memperincikan rekod penghantaran yang menjadi asas dakwaan itu atau mengenal pasti peruntukan undang-undang khusus yang mengawal keputusan terhadap VWAY.

Shen menolak tuduhan dan mempersoalkan masa ia dibuat

Shen, calon Datuk Bandar Taipei dan pengasas Kuma Academy, berkata tokoh politik perlu menerima penelitian, tetapi perbincangan harus berasaskan fakta, bukannya label yang belum disahkan. Respons beliau pada 13 Oktober menumpukan pada asal usul, penyebaran dan masa dakwaan itu dibuat.

Beliau mempersoalkan mengapa orang begitu berminat terhadap perniagaan dan kegiatan harian keluarganya, serta berkata bahawa menjawab tuduhan boleh memberi publisiti tambahan kepadanya. Beliau turut merujuk kes pengawasan terdahulu, dengan berkata dapatan pendakwa menunjukkan beliau dan keluarganya dipantau sepanjang masa pada 2024 dan pihak yang mengarahkan pemantauan itu berasal dari Hong Kong.

Huraian tentang siasatan itu ialah kenyataan Shen. Ia tidak membuktikan bahawa dakwaan perniagaan terbaharu datang daripada operasi pengawasan yang sama. Namun, ia menjelaskan mengapa respons beliau turut menyentuh soal pengumpulan maklumat selain dakwaan komersial.

Chen menolak pendirian Shen dan menggesanya membuktikan dirinya tidak bersalah serta memberikan penjelasan yang bertanggungjawab kepada rakyat Taiwan. Kenyataan kedua-dua pihak itu tidak menjelaskan bukti usaha mengelak sekatan mahupun sejauh mana calon itu, jika ada, terlibat dalam perniagaan bapanya.

Kenyataan lewat Shen pada 13 Oktober dibuat sebelum sekatan diumumkan pada 14 Oktober. Tiada respons berasingan daripada VWAY atau Zhaoyi, mahupun kenyataan baharu daripada Shen yang khusus mengulas larangan itu, dilaporkan.

Kritikan pilihan raya dan amaran lebih luas

Ahli Parlimen Kuomintang, Lai Shibao, menuduh Shen mengamalkan dwistandard terhadap pertukaran merentasi Selat Taiwan. Lai berkata tiada salahnya menjalankan perniagaan biasa yang melibatkan mata wang China, tetapi berhujah bahawa Shen patut memohon maaf kerana mengkritik pertukaran sedemikian sedangkan perniagaan bapanya didakwa mendapat manfaat daripadanya.

Itu ialah tuduhan politik yang berbeza daripada dakwaan Beijing tentang usaha mengelak sekatan. Tuduhan itu bergantung pada dakwaan tentang pengetahuan dan tindakan Shen yang tidak dapat dibuktikan melalui jumlah urus niaga semata-mata.

Sidang akhbar pada 14 Oktober itu turut menyentuh penghibur dan penulis Tsai Kang-yong, yang dikenali sebagai Kevin Tsai, yang menghadiri perasmian ibu pejabat kempen Shen pada 4 Oktober. Beberapa syarikat tanah besar China kemudian mengumumkan bahawa mereka akan menamatkan kerjasama dengan Tsai dan memadamkan kandungan berkaitan.

Chen Binhua, yang bercakap bagi pihak Pejabat Hal Ehwal Taiwan, memberi amaran agar akses kepada pasaran China tidak digabungkan dengan sokongan kepada mereka yang ditetapkan Beijing sebagai pemisah:

Tiada individu atau kuasa yang boleh mencari manfaat daripada pembangunan tanah besar sambil bersekongkol dengan kuasa pemisah 'kemerdekaan Taiwan'.

Chen tidak mengumumkan sekatan kerajaan khusus terhadap Tsai. Oleh itu, keputusan syarikat-syarikat berkenaan dan amaran rasmi itu perlu dibezakan daripada larangan urus niaga nyata yang dikenakan terhadap VWAY.

Chen turut mengesahkan bahawa seorang abang kepada pengasas United Microelectronics Corporation, Robert Tsao, telah ditolak masuk ke China. Beliau mengaitkan penolakan itu dengan sekatan terhadap Tsao dan keluarganya selepas Beijing menetapkan Tsao sebagai penyokong tegar kemerdekaan Taiwan. Kes-kes ini menunjukkan sekatan yang dinyatakan pejabat itu turut meliputi saudara-mara dan perniagaan berkaitan, manakala langkah sebenar berbeza mengikut kes.

Kronologi pertikaian

Urutan peristiwa ini membezakan sekatan terdahulu terhadap Shen, tindakan terhadap Zhaoyi, dakwaan perdagangan selepas itu dan larangan terbaharu:

• Oktober 2024: Beijing dilaporkan menyenaraikan Shen sebagai penyokong tegar kemerdekaan Taiwan dan mengumumkan sekatan kemasukan serta kerjasama.
• 21 April 2025: Kontrak cawan kopi yang dipertikaikan itu didakwa ditandatangani atas nama Zhaoyi.
• Jun 2025: Pejabat Hal Ehwal Taiwan mengenakan sekatan terhadap Zhaoyi. Satu laporan terperinci menyatakan tarikhnya ialah 5 Jun.
• Julai 2025: Kastam China dilaporkan membatalkan pendaftaran Sicuens International Co., Ltd., yang dikenal pasti dalam laporan sebagai nama Inggeris Zhaoyi.
• Jun 2025 hingga Mac 2026: VWAY didakwa melengkapkan 39 urus niaga dengan China bernilai AS$689,800.
• 4 Oktober 2026: Tsai Kang-yong menghadiri perasmian ibu pejabat kempen Shen.
• 13 Oktober 2026: Dakwaan perniagaan baharu muncul dan Shen memberikan respons lewat malam itu.
• 14 Oktober 2026: Chen mengumumkan larangan terhadap urus niaga dan kerjasama VWAY dengan pihak tanah besar China.

Perkembangan terbaharu ialah sekatan terhadap syarikat kedua, bukannya penghakiman mahkamah yang diumumkan dan membuktikan dakwaan pengelakan sekatan. Tiada perbicaraan, tarikh akhir rayuan atau tarikh untuk pendedahan bukti lanjut diumumkan. Persoalan utama yang belum terjawab ialah kesahihan dan maksud rekod urus niaga, sama ada pertukaran syarikat yang didakwa melanggar sekatan terdahulu, dan peranan Shen sendiri.

Perkara Utama

• China mengumumkan sekatan terhadap VWAY pada 14 Oktober 2026, melarang urus niaga dan kerjasama dengan organisasi, syarikat serta individu di tanah besar China.
• Beijing mendakwa Shen Tu-cheng menggunakan VWAY untuk meneruskan perdagangan selepas Zhaoyi dikenakan sekatan pada Jun 2025.
• Angka perdagangan yang dilaporkan berjumlah AS$689,800 bagi tempoh Jun 2025 hingga Mac 2026. Angka itu mewakili nilai urus niaga, bukannya keuntungan.
• Shen Pao-yang menolak tuduhan tersebut dan mempersoalkan bukti, asal usul serta masa dakwaan itu dibuat menjelang pilihan raya.
• Dakwaan khusus melibatkan cawan kopi, pengisytiharan kastam dan dokumen penghantaran masih belum disahkan di sini.
• Tiada sekatan kerajaan khusus terhadap Tsai Kang-yong atau tarikh akhir bagi prosiding lanjut diumumkan.