Anwar berkata hutang 1MDB masih belum dilunaskan, dengan RM8.9 bilion perlu dibayar sehingga 2039

Malaysia masih perlu membuat bayaran sehingga 2039

Malaysia masih berhutang RM8.9 bilion dalam obligasi berkaitan 1Malaysia Development Bhd (1MDB), termasuk RM3.9 bilion faedah, kata Perdana Menteri Anwar Ibrahim pada 19 Oktober 2026, sambil menolak dakwaan bahawa hutang syarikat pelaburan itu telah dilunaskan sepenuhnya.

Berucap pada perhimpunan bulanan Kementerian Kewangan di Putrajaya, Anwar berkata kerajaan perlu terus membayar hutang yang diwarisi sambil mengehadkan pinjaman baharu. Komitmen 1MDB yang masih berbaki termasuk RM5 bilion prinsipal bagi nota jangka sederhana Islam yang dijamin kerajaan dan matang pada 2039.

Kementerian Kewangan menganggarkan jumlah obligasi 1MDB, merangkumi bayaran yang telah dibuat dan komitmen yang masih tertunggak, sebanyak RM51.4 bilion. Menurut kementerian, RM42.5 bilion telah dibayar dan RM31.3 bilion diperoleh semula dalam bentuk dana dan aset. Selepas jumlah pemulihan itu ditolak daripada keseluruhan obligasi, potensi kos bersih kepada kerajaan ialah RM20.1 bilion.

Anwar, yang juga menteri kewangan, secara langsung mencabar dakwaan bahawa hutang itu telah lenyap:

Ada yang mengatakan semua hutang 1MDB telah dibayar. Saya tidak tahu buku mana yang mereka rujuk, tetapi itu tidak benar. Hutang kita, termasuk faedah, mesti dibayar.

Angka-angka itu menggambarkan bahagian berbeza daripada masalah kewangan yang sama. RM8.9 bilion ialah jumlah yang masih dijadualkan untuk dibayar. RM20.1 bilion pula ialah anggaran kos bagi keseluruhan akaun selepas wang dan aset yang diperoleh semula ditolak, dengan andaian tiada lagi pemulihan tambahan.

Bagi kewangan awam, ini bermakna Malaysia perlu mengurus jadual pembayaran yang berlanjutan hingga 2039 serta kos besar daripada komitmen yang telah ditunaikannya.

Bagaimana akaun RM51.4 bilion dikira

Timbalan Menteri Kewangan Liew Chin Tong membentangkan angka-angka itu di Parlimen sebagai jawapan kepada Ahli Parlimen Stampin Chong Chieng Jen, yang bertanya berapa banyak yang telah ditanggung kerajaan Persekutuan, dibayar dan diperoleh semula daripada 1MDB.

RM42.5 bilion yang telah dibayar merangkumi bayaran balik prinsipal, faedah, yuran guaman, kos operasi dan komitmen lain. Prinsipal ialah jumlah asal yang dipinjam; faedah ialah caj atas pinjaman itu. Kos guaman dan operasi menambah perbelanjaan selain pinjaman itu sendiri.

Pengiraan kementerian boleh dibahagikan kepada empat bahagian:

• RM42.5 bilion telah dibayar bagi memenuhi komitmen 1MDB.
• RM8.9 bilion masih perlu dibayar, menjadikan jumlah keseluruhan obligasi RM51.4 bilion.
• RM31.3 bilion telah diperoleh semula dalam bentuk dana dan aset.
• RM51.4 bilion ditolak RM31.3 bilion menghasilkan anggaran kos bersih RM20.1 bilion.

Penjelasan Liew di Parlimen turut menyebut baki RM21 bilion, sedangkan pengiraan terperinci kementerian dan anggaran bersih yang dinyatakan Liew ialah RM20.1 bilion. Angka yang diterbitkan, iaitu RM51.4 bilion obligasi dan RM31.3 bilion pemulihan, menghasilkan RM20.1 bilion.

RM42.5 bilion mewakili kira-kira 83% daripada jumlah komitmen yang dinyatakan, dengan kira-kira 17% masih perlu dibayar. Pemulihan RM31.3 bilion meliputi kira-kira 61% daripada jumlah itu, manakala kira-kira 39% merupakan potensi kos bersih.

Mengapa faedah masih menjadi beban besar

Baki RM8.9 bilion berkaitan sukuk yang dijamin kerajaan, iaitu instrumen pembiayaan Islam. Jaminan kerajaan bermaksud kerajaan bertanggungjawab menjamin komitmen pembayaran.

Liew memberitahu Parlimen pada Julai bahawa obligasi itu terdiri daripada RM5 bilion prinsipal dan RM3.9 bilion faedah, dengan tempoh matang pada 2039. Oleh itu, faedah merangkumi kira-kira 44% daripada komitmen yang masih berbaki. Tarikh matang menandakan bila prinsipal perlu dibayar, sementara pembiayaan itu turut melibatkan bayaran sepanjang tempoh yang masih tinggal.

Amaran Anwar tertumpu pada obligasi berterusan ini. Malaysia perlu memperuntukkan belanjawan untuk bayaran yang masih perlu dijelaskan, sambil berusaha mengurangkan keperluan pinjaman baharu dan membiayai perkhidmatan serta pembangunan semasa.

Gambaran daripada garis masa pembayaran

Jawapan Parlimen dan kenyataan menteri memberikan beberapa titik rujukan bagi akaun hutang itu. Angka-angka itu juga menunjukkan jumlah utama yang sama pernah dilaporkan pada tarikh berlainan.

• Sejak 2017: RM18.7 bilion telah dibelanjakan daripada peruntukan belanjawan operasi dan pembangunan tahunan untuk memenuhi obligasi 1MDB, menurut Liew.
• 13 Mac 2023: Timbalan Menteri Kewangan Ahmad Maslan berkata RM43.8 bilion telah dibayar dan RM9.7 bilion masih tertunggak.
• 30 Jun 2026: Angka Liew di Parlimen menunjukkan bayaran berjumlah RM42.5 bilion dan dana serta aset yang diperoleh semula berjumlah RM31.3 bilion.
• Julai 2026: Liew memperincikan komitmen sukuk berbaki RM8.9 bilion, termasuk RM5 bilion prinsipal dan RM3.9 bilion faedah.
• 31 Ogos 2026: Jawapan bertulis Kementerian Kewangan selepas itu sekali lagi menyatakan bayaran berjumlah RM42.5 bilion.
• 19 Oktober 2026: Anwar menolak dakwaan bahawa semua hutang 1MDB telah dilunaskan.
• 2039: Nota jangka sederhana Islam yang dijamin kerajaan matang.

RM18.7 bilion yang diambil daripada belanjawan tahunan menunjukkan bagaimana obligasi itu mempengaruhi keputusan perbelanjaan kerajaan sehari-hari. Belanjawan operasi membiayai perbelanjaan berulang, manakala belanjawan pembangunan membiayai projek dan pelaburan. Wang yang diperuntukkan untuk bayaran 1MDB mengurangkan ruang bagi kegunaan lain, melainkan kerajaan meningkatkan hasil, membuat pinjaman atau melaraskan perbelanjaan di tempat lain.

Angka rasmi terdahulu perlu diselaraskan

Kenyataan Kementerian Kewangan pada Mac 2023 merekodkan Ahmad Maslan memberitahu Dewan Rakyat bahawa RM43.8 bilion telah dibayar, berbanding RM42.5 bilion dalam angka Parlimen 2026. Kenyataan itu turut merekodkan RM33.6 bilion aset 1MDB telah diperoleh semula, berbanding jumlah pemulihan RM31.3 bilion yang dilaporkan kemudian.

Ahmad berkata bayaran RM43.8 bilion itu melibatkan RM24.5 bilion pendahuluan pemegang saham dan RM19.3 bilion daripada akaun amanah. Pendahuluan pemegang saham ialah wang yang diberikan oleh pemilik kepada syarikat; akaun amanah menyimpan dana untuk tujuan tertentu. Beliau turut menyebut RM8 bilion daripada penyelesaian dengan International Petroleum Investment Company (IPIC) Abu Dhabi.

Kenyataan 2023 itu menyatakan komitmen tertunggak berjumlah RM9.7 bilion, terdiri daripada RM5 bilion prinsipal dan RM4.7 bilion faedah. Ia turut menyatakan secara berasingan jumlah pinjaman prinsipal RM33.6 bilion dan faedah RM14.9 bilion.

Kementerian belum menjelaskan di sini bagaimana jumlah bayaran dan pemulihan dalam kenyataan 2023 itu diselaraskan dengan angka 2026. Penyataan yang konsisten tentang skop dan kaedah pengiraan setiap jumlah akan membantu pembaca menjejaki bayaran, pemulihan dan baki kos dari tahun ke tahun.

Pemulihan aset diteruskan, namun kekurangan dijangka

Kementerian Kewangan berkata tindakan undang-undang dan kerjasama antarabangsa akan diteruskan bagi memaksimumkan pemulihan aset 1MDB yang diselewengkan. Liew menyebut pendakwaan jenayah, saman sivil terhadap individu yang dikaitkan dengan skandal itu dan tindakan undang-undang melibatkan institusi kewangan antarabangsa.

Bagaimanapun, Liew berkata pemulihan pada masa depan berkemungkinan tidak mencukupi untuk menampung baki liabiliti bersih kerana sebahagian besar pemulihan telah pun direalisasikan. Oleh itu, kerajaan akan terus berusaha mendapatkan semula wang sambil bersiap sedia menanggung sebahagian besar anggaran kos RM20.1 bilion.

Setiap pemulihan tambahan boleh mengurangkan kos itu. Masa juga penting: bayaran pembiayaan mesti dibuat apabila tiba masanya, sedangkan prosiding undang-undang dan pemulihan aset boleh mengambil masa.

Liew menyenaraikan kos di luar bil langsung, termasuk kerosakan terhadap reputasi Malaysia dan kehilangan peluang untuk menggunakan wang itu bagi tujuan lain. Bagi isi rumah, kaitannya adalah melalui belanjawan awam: dana yang digunakan untuk melunaskan obligasi lama tidak boleh digunakan pada masa yang sama untuk membiayai perkhidmatan atau projek lain.

Mengurangkan pinjaman sambil membayar hutang yang diwarisi

Anwar berkata pengawalan pinjaman baharu dan pemenuhan komitmen sedia ada mesti dilakukan serentak. Kerajaan boleh mengurangkan jumlah pinjaman dalam sesuatu tahun, sedangkan jumlah keseluruhan hutangnya tetap meningkat kerana pinjaman baharu menambah hutang yang sedia ada.

Pada pertemuan dengan komuniti Universiti Islam Selangor di Kajang pada 20 Julai, Anwar berkata hutang berkurangan sedangkan jumlah keseluruhan meningkat kerana kadar faedah tinggi. Pada Oktober, beliau mengakui hutang negara boleh meningkat apabila kerajaan memenuhi bayaran hutang lain dan keperluan ekonomi semasa. Kenyataan-kenyataan itu tidak disertakan ukuran berangka bersama yang menunjukkan perubahan tersebut.

Anwar turut menyebut obligasi terdahulu melibatkan Lembaga Kemajuan Tanah Persekutuan (Felda) dan Tabung Haji. Beliau mengaitkan kerugian Felda dengan keputusan kemudian, termasuk transformasi Felda Global Ventures Holdings Bhd, dan berkata kerajaan membayar RM980 juta setahun untuk menunaikan obligasi kewangan terdahulu.

Pada perhimpunan Kementerian Kewangan, Anwar menjelaskan prinsip yang mahu diterapkan dalam urusan pinjaman:

Kerajaan yang bertanggungjawab hanya meminjam apa yang perlu untuk mengurus ekonomi, tetapi sentiasa membuat perancangan awal. Generasi akan datang tidak sepatutnya dibebankan untuk membayar pembaziran generasi sekarang.

Pendekatan yang dinyatakan kerajaan ialah memperlahankan pertambahan hutang, membina semula rizab kewangan dan membawa lebih banyak modal swasta ke dalam pembangunan, sambil mengekalkan pembiayaan bagi perkhidmatan penting.

Pembaharuan tadbir urus seiring pembayaran balik

Anwar mengaitkan pengurusan hutang dengan tadbir urus yang lebih kukuh dan komitmen politik. Beliau menyebut Akta Kewangan Awam dan Tanggungjawab Fiskal sebagai langkah memperkukuh pengawasan Parlimen, serta Akta Perkhidmatan Parlimen sebagai sebahagian usaha mengehadkan kuasa eksekutif dan memperkukuh akauntabiliti demokrasi.

Liew turut menyebut pindaan kepada Akta Audit dan usaha menggubal undang-undang yang mengawal selia syarikat milik kerajaan. Secara keseluruhan, langkah yang dihuraikan kedua-dua menteri itu menangani cara wang awam diurus, diperiksa dan diteliti.

Isu praktikalnya ialah siapa yang boleh mempersoalkan keputusan kewangan, meneliti akaun dan meminta menteri atau badan awam menjelaskan tindakan mereka. Soalan Chong di Parlimen menggambarkan proses itu: beliau meminta angka berasingan bagi obligasi yang ditanggung, bayaran yang dibuat dan aset yang diperoleh semula.

Di Kajang, Anwar membingkaikan masalah itu sebagai isu integriti, bukannya kaum. Berucap sebagai perdana menteri dan menteri kewangan, beliau berkata:

Masalah kita bukan orang Cina, India atau Melayu. Masalahnya ialah integriti, rasuah dan kegagalan menjunjung nilai.

Janji belanjawan perlu diseimbangkan dengan beban hutang

Kenyataan Anwar pada Oktober turut mengaitkan pengurusan fiskal dengan belanjawan 2027, yang katanya dibentangkan di Dewan Rakyat pada 9 Oktober. Beliau mengakui belanjawan itu tidak dapat memenuhi setiap permintaan, tetapi berkata kerajaan telah berusaha menangani keperluan pelbagai kumpulan.

Beliau menyebut pendaftaran bagi rumah Bandar Madani di Sungai Besi dan bantuan khas RM1,000 untuk pemandu teksi. Inisiatif-inisiatif itu berjalan seiring tanggungjawab berterusan kerajaan untuk membayar komitmen yang diwarisi.

Tugas kewangan yang perlu ditangani segera adalah jelas: memenuhi jadual pembayaran berbaki RM8.9 bilion, meneruskan usaha mendapatkan semula aset dan mengambil kira wang awam yang telah dibelanjakan. Tugas belanjawan jangka panjang pula ialah membiayai keperluan semasa sambil mengawal hutang yang diwariskan kepada pembayar cukai masa depan.

Perkara Utama

• Anwar menolak dakwaan pada 19 Oktober 2026 bahawa semua hutang 1MDB telah dibayar.
• Kementerian Kewangan menganggarkan jumlah obligasi sebanyak RM51.4 bilion, termasuk RM42.5 bilion yang telah dibayar.
• RM8.9 bilion masih perlu dibayar, terdiri daripada RM5 bilion prinsipal dan RM3.9 bilion faedah, dengan tempoh matang pada 2039.
• Pemulihan RM31.3 bilion menjadikan anggaran kos bersih RM20.1 bilion jika tiada pemulihan tambahan.
• RM18.7 bilion telah diperuntukkan daripada belanjawan operasi dan pembangunan tahunan sejak 2017.
• Angka rasmi terdahulu bagi pembayaran dan pemulihan perlu diselaraskan dengan angka 2026.
• Usaha pemulihan melalui tindakan undang-undang diteruskan, meskipun Liew menjangkakan kekurangan kewangan yang besar akan kekal.