Hakim Kaul Berkata Chandrachud Menggesanya Mengambil Jalan Tengah dalam Kes PMLA, Mengimbas Perselisihan Mengenai Pelantikan

Perbualan tertutup mengenai kes pengubahan wang haram besar

Bekas hakim Mahkamah Agung Sanjay Kishan Kaul berkata Ketua Hakim Negara India ketika itu, D.Y. Chandrachud, menggesanya mengambil "jalan tengah" ketika mendengar petisyen yang memohon pertimbangan semula terhadap keputusan yang mengekalkan kuasa luas di bawah Akta Pencegahan Pengubahan Wang Haram (PMLA). Kaul turut berkata kes berhubung kelewatan pelantikan hakim telah dikeluarkan daripada senarai kes yang dikendalikan panelnya ketika beliau mendesak kerajaan pusat bertindak terhadap syor yang masih belum diputuskan.

Kaul menceritakan peristiwa itu dalam wawancara bersama wartawan Karan Thapar yang membincangkan memoirnya, Without Fear or Favour. Kisahnya mengaitkan dua bidang sensitif dalam tugas Mahkamah Agung: memutuskan cabaran terhadap kuasa penyiasatan kerajaan dan mengurus pelantikan hakim.

Pertikaian PMLA itu berkaitan keputusan mahkamah pada 27 Julai 2022 dalam kes Vijay Madanlal Choudhary v. Union of India. Keputusan itu mengekalkan peruntukan yang mengawal penangkapan, penggeledahan, penyitaan, pelucuthakan harta, beban pembuktian dan syarat ketat bagi ikat jamin. Pertimbangan semula peruntukan itu boleh menjejaskan cara orang yang disiasat atas kesalahan pengubahan wang haram mendapatkan maklumat tentang kes mereka dan memohon pembebasan daripada tahanan.

Chandrachud, ketika menjawab laporan tentang kritikan memoir itu terhadap pelantikan hakim, berkata beliau belum membaca buku tersebut dan perlu memahami petikan berkenaan mengikut konteks sebelum memberikan jawapan terperinci. Beliau menyifatkan hubungan beliau dengan Kaul dalam Kolejium sebagai saling menghormati dan berkata beliau tidak ingat Kaul meninggalkan mesyuarat sebelum selesai.

Kisah Kaul tentang tekanan berhubung kes pelantikan itu disertai batasan yang jelas: beliau berkata tidak dapat memastikan sama ada kerajaan telah mendorong supaya kes itu dikeluarkan daripada senarai panelnya.

Apa yang Kaul katakan berlaku di kamar Ketua Hakim Negara

Kaul berkata Chandrachud memanggilnya ke kamarnya ketika panel tiga hakim yang diketuai Kaul dijadual mendengar petisyen pertimbangan semula PMLA. Menurut Kaul, Hakim Sanjiv Khanna, seorang lagi anggota panel itu, turut hadir.

Chandrachud cuba memujuknya supaya tidak meneruskan prosiding, kata Kaul, dan mencadangkan agar beliau berhati-hati serta mengambil jalan tengah jika meneruskannya. Kaul mengimbas bahawa beliau menjawab bahawa sepanjang kerjaya kehakimannya, beliau tidak pernah mengambil pendekatan sedemikian dan akan meneruskan prosiding apabila berpendapat sesuatu perkara wajar didengar.

Kaul berkata jika beliau berundur pada tahap itu, integritinya akan dipersoalkan. Beliau dan Khanna kemudian ke bilik mahkamah dan mendengar kes tersebut. Beliau turut mendakwa kerajaan pusat berulang kali memohon penangguhan kerana mahu prosiding itu dilewatkan sehingga selepas persaraannya pada Disember 2023.

Perselisihan itu bermula sebelum perbualan tersebut. Kaul berkata seorang rakan hakim memberitahunya bahawa petisyen itu pernah disenaraikan di hadapan panel lain. Apabila beliau membangkitkan perkara itu kepada Chandrachud, Ketua Hakim Negara menjelaskan bahawa seorang hakim telah mengarahkan perkara berkaitan digabungkan untuk didengar di hadapan panelnya.

Kaul membantah bahawa pemindahan sedemikian tidak mungkin berlaku tanpa persetujuan Ketua Hakim Negara. Beliau berkata beliau meminta supaya diberitahu secara langsung jika memang ada hasrat agar beliau tidak mendengar kes tersebut. Chandrachud kemudiannya membentuk panel yang terdiri daripada Kaul, Khanna dan Hakim Bela M. Trivedi. Prosiding itu belum selesai apabila Kaul bersara.

Mengapa keputusan 2022 itu penting

PMLA membenarkan Direktorat Penguatkuasaan (ED) menyiasat pengubahan wang haram, iaitu secara umum proses mengurus hasil kegiatan jenayah supaya kelihatan sah. Kuasa ED boleh menjejaskan kebebasan seseorang dan kawalannya terhadap harta semasa siasatan berlangsung.

Hakim A.M. Khanwilkar, Dinesh Maheshwari dan C.T. Ravikumar menyampaikan keputusan 2022 itu. Mereka mengekalkan peruntukan yang dicabar, termasuk Seksyen 5, 8(4), 15, 17 dan 19, yang meliputi kuasa berkaitan pelucuthakan dan penguasaan harta, saman, penggeledahan, penyitaan dan penangkapan.

Seksyen 24 berkaitan beban pembuktian. Dalam keadaan tertentu, undang-undang meletakkan beban pada individu yang berdepan prosiding untuk menyangkal anggapan mengenai hasil kegiatan jenayah. Perkara ini penting kerana dalam prosiding jenayah, pihak pendakwaan lazimnya perlu membuktikan kesnya terlebih dahulu.

Seksyen 45 mengenakan dua syarat ketat bagi ikat jamin. Secara umum, jika pendakwa raya membantah pembebasan, mahkamah perlu mempunyai alasan munasabah untuk percaya bahawa tertuduh tidak bersalah dan berkemungkinan tidak melakukan kesalahan ketika dibebaskan dengan ikat jamin. Syarat ini menjadikan pembebasan lebih sukar berbanding peraturan ikat jamin biasa.

Mahkamah pernah membatalkan versi terdahulu syarat berganda itu dalam kes Nikesh Tarachand Shah. Parlimen meminda peruntukan tersebut pada 2018, dan keputusan 2022 mengekalkan kerangka yang dipinda itu. Oleh itu, prosiding pertimbangan semula berkenaan melibatkan peraturan yang memberi kesan segera kepada mereka yang berdepan penangkapan, penahanan dan sekatan terhadap harta.

Dua laluan untuk mempertimbangkan semula keputusan

Lapan petisyen semakan difailkan terhadap keputusan 2022 itu. Prosiding tersebut dikenal pasti sebagai Karti P. Chidambaram v. Directorate of Enforcement, RP(Crl) 219/2022 dan petisyen berkaitan.

Petisyen semakan meminta Mahkamah Agung meneliti semula keputusannya sendiri dalam kerangka undang-undang yang terhad. Petisyen yang lebih luas turut memohon pertimbangan semula terhadap keputusan Vijay Madanlal Choudhary dan rujukan kepada panel yang lebih besar. Kisah Kaul berkaitan prosiding pertimbangan semula yang lebih luas, manakala lapan petisyen semakan mengikuti haluan berasingan.

Pada 25 Ogos 2022, panel yang diketuai Ketua Hakim Negara ketika itu, N.V. Ramana, mengeluarkan notis dalam prosiding semakan. Dalam pendengaran itu, panel mengenal pasti dua isu untuk pertimbangan lanjut: akses kepada Laporan Maklumat Kes Penguatkuasaan (ECIR) dan pembalikan anggapan tidak bersalah.

ECIR ialah dokumen dalaman ED yang merekodkan kes pengubahan wang haram. Akses kepadanya penting kerana ia dapat membantu tertuduh memahami asas siasatan. Anggapan tidak bersalah bermaksud seseorang memulakan prosiding jenayah sebagai individu yang kesalahannya perlu dibuktikan, bukannya individu yang perlu membuktikan dirinya tidak bersalah sejak awal.

Mahkamah membenarkan petisyen semakan didengar dalam perbicaraan terbuka. Dalam pendengaran kemudian, Hakim Ravikumar mempersoalkan sama ada proses itu akan menjadi "rayuan terselindung". Peguam kanan Kapil Sibal, yang mewakili pemohon semakan, berhujah bahawa mereka patut dibenarkan menjelaskan kesilapan yang didakwa terdapat dalam keputusan itu. Hakim Surya Kant berkata kedua-dua pihak akan diberi masa untuk berhujah dalam lingkungan isu undang-undang yang sedang disemak.

Perjalanan prosiding antara panel

Pertikaian undang-undang itu berterusan dengan penangguhan dan perubahan keanggotaan panel. Dalam pendengaran pada 2024, Peguam Negara Tushar Mehta berkata perkara semakan itu disenaraikan selepas pukul 9 malam pada malam sebelumnya dan ED memerlukan masa untuk membuat persediaan. Panel bersetuju menangguhkannya ke 28 Ogos 2024.

Panel khas itu terdiri daripada Hakim Surya Kant, Ravikumar dan Ujjal Bhuyan. Senarai kemudian meletakkan petisyen semakan di hadapan Hakim Surya Kant, N. Kotiswar Singh dan Bhuyan selepas persaraan Ravikumar memerlukan panel itu dibentuk semula. Pendengaran disenaraikan pada 7 Mei, pukul 2 petang; hasil daripada pendengaran itu tidak dapat dipastikan di sini.

Peringkat-peringkat utama menunjukkan bagaimana keputusan asal, petisyen semakan dan cabaran yang lebih luas berkembang:

• 27 Julai 2022: Mahkamah Agung mengekalkan peruntukan utama PMLA dalam kes Vijay Madanlal Choudhary.
• 25 Ogos 2022: Panel yang diketuai Ketua Hakim Negara N.V. Ramana mengeluarkan notis dalam petisyen semakan dan membincangkan akses ECIR serta anggapan tidak bersalah.
• Sebelum Disember 2023: Kaul mengetuai prosiding pertimbangan semula yang lebih luas, yang belum selesai sebelum persaraannya.
• Ogos 2024: Petisyen semakan ditangguhkan ke 28 Ogos selepas ED memohon masa untuk membuat persediaan.
• Senarai pada 7 Mei kemudian: Panel yang dibentuk semula merangkumi Hakim N. Kotiswar Singh susulan persaraan Hakim Ravikumar.

Satu lagi panel yang terdiri daripada Hakim Khanna, M.M. Sundresh dan Trivedi turut mengendalikan petisyen lebih luas yang memohon pertimbangan semula dan rujukan kepada panel lebih besar. Membezakan kedua-dua prosiding itu menjelaskan mengapa kumpulan hakim yang berlainan muncul dalam sejarah kes tersebut.

Kes pelantikan dikeluarkan daripada panel Kaul

Dakwaan utama kedua Kaul berkaitan petisyen menghina mahkamah berhubung kelewatan pelantikan hakim. Beliau dan Hakim Sudhanshu Dhulia telah mendesak kerajaan bertindak terhadap syor Kolejium dan mengkritik pendekatan yang mereka sifatkan sebagai "memilih dan memilih".

Kolejium ialah kumpulan hakim kanan yang bertanggungjawab mengesyorkan pelantikan ke badan kehakiman lebih tinggi. Kerajaan memproses syor tersebut dan memainkan peranan dalam proses pelantikan, yang berakhir dengan waran pelantikan presiden. Kelewatan boleh menyebabkan pelantikan yang disyorkan tidak dimuktamadkan dan jawatan kehakiman kekal kosong.

Kaul berkata kes itu tiba-tiba dikeluarkan daripada senarai kausa panelnya, iaitu jadual yang menyatakan perkara yang akan didengar oleh hakim. Pendaftar Mahkamah Agung kemudiannya memberitahunya bahawa nota fail menunjukkan kebenaran rasmi daripada Ketua Hakim Negara mungkin tidak diperoleh ketika perkara itu diserahkan kepadanya dua tahun sebelumnya. Itulah penjelasan yang diberikan bagi penarikan kes tersebut.

Kaul berkata beliau menyuarakan rasa tidak puas hatinya kepada Chandrachud. Ketika ditanya tentang gambaran dalam memoirnya bahawa Ketua Hakim Negara berada di bawah tekanan, beliau berkata Chandrachud pasti berpendapat bahawa beliau tidak patut terus mengendalikan perkara itu. Apabila ditanya sama ada kerajaan telah mendorong Ketua Hakim Negara supaya mengeluarkannya, Kaul berkata beliau sukar untuk memastikannya.

Lima nama dipersetujui, nama keenam dipertikaikan

Kaul turut menceritakan ketegangan dalam Kolejium berhubung senarai calon pelantikan. Menurut kisahnya, anggota telah bersetuju dengan lima nama untuk mengisi enam kekosongan di Mahkamah Agung apabila Chandrachud mengemukakan calon keenam pada saat-saat akhir. Kaul dan anggota lain tidak menerima penambahan itu.

Kaul berkata, semasa mesyuarat, Chandrachud membawanya ke tepi dan bertanya sama ada beliau patut menelefon kerajaan untuk mengetahui pandangannya. Kaul membantah tindakan itu ketika Kolejium masih bermesyuarat. Menurut memoirnya, lima nama yang dipersetujui diteruskan, manakala nama keenam tidak.

Kaul mencadangkan bahawa Chandrachud mungkin sudah mendapatkan suatu bentuk kelulusan kerajaan bagi nama-nama tersebut. Beliau menyatakannya sebagai syak wasangka. Bantahan umumnya ialah perbincangan mengenai keseluruhan senarai dengan kerajaan sebelum hakim secara rasmi memutuskan calon yang hendak disyorkan.

Dalam wawancara itu, Kaul menjelaskan pendiriannya dan berkata masa serta cara rundingan merupakan perkara utama:

"Saya tidak fikir konsep perbincangan itu buruk, tetapi pada peringkat mana dan dengan cara bagaimana ia dilakukan, itulah masalahnya," katanya.

Kaul memberi amaran bahawa Ketua Hakim Negara yang berkhidmat untuk tempoh yang agak panjang boleh mewujudkan amalan yang sukar ditolak oleh pengganti dengan tempoh lebih singkat. Beliau berkata perbincangan awal telah berlaku sebelum dan selepas tempoh perkhidmatan Chandrachud, menjadikan kritikannya lebih luas daripada perselisihan peribadi mereka.

Kasta calon dan perselisihan tentang ketegasan

Memoir Kaul menceritakan satu lagi perselisihan yang melibatkan calon daripada golongan minoriti agama. Beliau berkata Chandrachud menyampaikan pertanyaan kerajaan tentang keperluan perwakilan minoriti tambahan serta kasta keluarga calon itu, walaupun keluarga tersebut telah menganut agama berkenaan selama beberapa generasi.

Kaul berkata beliau menganggap pertanyaan tentang kasta itu pelik dan tidak relevan. Beliau menceritakan bahawa beliau menutup fail dan meninggalkan bilik selepas satu lagi pertukaran pendapat berhubung pandangan kerajaan yang tidak didedahkannya dalam memoir. Menurut kisahnya, mesyuarat ditangguhkan dan calon itu akhirnya diluluskan selepas kerajaan mengalah.

Chandrachud berkata beliau tidak ingat Kaul meninggalkan mesyuarat Kolejium sebelum selesai. Bekas Ketua Hakim Negara itu menyifatkan perbincangan mereka seperti berikut:

Kami pernah mengadakan perbualan yang baik, dialog berasaskan alasan dan mesyuarat yang mesra bersama-sama dalam Kolejium.

Chandrachud turut berkata beliau membiasakan diri mengeluarkan resolusi selepas setiap mesyuarat Kolejium dan tidak ingat terdapat bantahan yang direkodkan dalam resolusi tersebut. Beliau mempertahankan peranan kerajaan dalam proses itu dengan merujuk kepada peranan Presiden dalam melantik hakim secara rasmi.

Kritikan Kaul membezakan kebolehan kehakiman Chandrachud daripada pendekatan pentadbirannya. Beliau memuji kecerdasan, keupayaan dan usaha gigih Chandrachud dalam tugas kehakiman, sambil berhujah bahawa beliau terlalu akur kepada kerajaan dalam hal pelantikan.

Kritikan Kaul melangkaui sistem pelantikan

Kaul berkata beliau mencadangkan pendekatan bersama yang lebih tegas dalam urusan dengan kerajaan selepas Chandrachud menyertai Kolejium pada Jun 2022. Menurut kisahnya, Chandrachud lazimnya memilih untuk mengurus hubungan itu sendiri.

Memoir tersebut menyebut beberapa keadaan apabila pendekatan terus menghasilkan tindakan kerajaan, termasuk kelulusan pelantikan dua hakim Mahkamah Tinggi Delhi. Hujah Kaul ialah ketegasan boleh membuahkan hasil tanpa menjadikan mahkamah sebagai lawan politik kerajaan.

Kaul turut menyatakan sokongan terhadap usaha memberi peluang kepada Suruhanjaya Pelantikan Hakim Kebangsaan (NJAC) untuk beroperasi. Mahkamah Agung membatalkan sistem pelantikan alternatif itu pada 2015. Pendirian beliau menerima peranan kerajaan dalam proses tersebut sambil mempersoalkan cara pengaruh digunakan dalam proses semasa.

Satu lagi episod berkaitan pengiktirafan peguam kanan, iaitu status profesional yang diberikan oleh mahkamah. Kaul berkata beliau kemudian mendapat tahu bahawa ada pihak mencadangkan supaya proses itu ditangguhkan sehingga selepas persaraannya kerana beliau akan mengambil pendekatan yang tegas. Beliau mengakui tidak pasti akan penjelasan itu; pengiktirafan tersebut diberikan pada Januari 2024, selepas beliau bersara.

Oleh itu, pertikaian utama berkisar tentang keputusan institusi yang membawa kesan praktikal: panel mana yang mendengar cabaran terhadap kuasa penangkapan dan ikat jamin, berapa lama syor pelantikan tertangguh, dan bila kerajaan dirujuk mengenai calon hakim. Kaul telah memberikan kisah peribadi yang terperinci tentang keputusan tersebut. Chandrachud pula memberikan ingatan yang berbeza tentang hubungan mereka dalam Kolejium dan menangguhkan jawapan yang lebih lengkap sehingga membaca buku itu.

Perkara Utama

• Hakim Sanjay Kishan Kaul berkata Ketua Hakim Negara ketika itu, D.Y. Chandrachud, menggesanya mengambil jalan tengah dalam prosiding yang memohon pertimbangan semula keputusan PMLA 2022.
• Kaul berkata pendengaran PMLA yang lebih luas belum selesai sebelum persaraannya pada Disember 2023.
• Lapan petisyen semakan berasingan menumpukan perhatian pada akses ECIR dan anggapan tidak bersalah.
• Kaul berkata kes pelantikan hakim dikeluarkan daripada panelnya ketika panel itu mendesak kerajaan berhubung kelewatan.
• Beliau mengkritik perbincangan dengan kerajaan sebelum keputusan rasmi Kolejium, namun menerima peranan rundingan.
• Chandrachud menyifatkan hubungan mereka dalam Kolejium sebagai saling menghormati dan berkata beliau tidak ingat Kaul meninggalkan mesyuarat sebelum selesai.