Jepun Bergerak ke Arah Daftar Ejen Asing, Peguam Berhati-hati tentang Hak

Lobi asing menjadi tumpuan perbahasan risikan Jepun

Kerajaan Jepun mula meneliti sistem pendaftaran ejen asing pada 26 Oktober 2026, dengan mengemukakan cadangan supaya individu dan organisasi yang melobi bagi pihak kerajaan asing mendedahkan kegiatan mereka. Cadangan itu turut menggesa hukuman bagi campur tangan berniat jahat, sekali gus membawa skop hukuman jenayah ke dalam perbahasan mengenai ketelusan dan hak perlembagaan.

Rancangan itu dibentangkan pada mesyuarat kedua panel pakar mengenai pengukuhan keupayaan risikan Jepun, yang diadakan di pejabat perdana menteri. Kerajaan menyasarkan untuk mengemukakan undang-undang berkaitan pada sidang biasa Parlimen pada 2027 dan sedang menuju ke arah syor mengenai pendaftaran sebelum strategi risikan negara yang mungkin dirangka dalam tahun fiskal semasa, yang berakhir pada Mac 2027.

Halaman panel pakar Sekretariat Kabinet menyenaraikan mesyuarat 26 Oktober dan sesi terdahulu pada 28 September. Halaman itu menyatakan bahawa panel tersebut ditubuhkan untuk meneliti langkah yang diperlukan bagi mengukuhkan keupayaan risikan serta melindungi keselamatan awam dan kepentingan negara dalam persekitaran antarabangsa yang rumit dan mencabar.

Cadangan itu memberikan bentuk yang lebih konkrit kepada rancangan kerajaan untuk menggubal undang-undang antipengintipan. Fokus segera ialah pengaruh asing terhadap keputusan politik dan pentadbiran, termasuk kegiatan melobi yang dijalankan atas arahan atau berdasarkan kontrak dengan kerajaan asing.

Bagi individu dan organisasi yang menjalankan kegiatan itu, perubahan praktikalnya ialah kewajipan undang-undang untuk mendaftar. Keputusan utama kini berkisar pada siapa yang perlu mendaftar, kegiatan mana yang mencetuskan kewajipan itu dan perlakuan apa yang wajar dikenakan hukuman.

Apakah fungsi sistem pendaftaran itu?

Sistem yang dicadangkan akan mewajibkan individu dan organisasi yang menjalankan kegiatan melobi di Jepun atas arahan atau berdasarkan kontrak dengan kerajaan asing membuat pengisytiharan rasmi. Tujuan yang dinyatakan kerajaan adalah untuk menjadikan kegiatan tersebut lebih telus.

Melobi bermaksud usaha mempengaruhi keputusan awam, seperti undang-undang, peraturan atau dasar kerajaan. Di bawah cadangan itu, hubungan antara pihak yang membuat pendekatan dengan kerajaan asing di sebaliknya perlu diisytiharkan.

Pembentangan pada 26 Oktober menetapkan hala tuju bagi penggubalan undang-undang. Butiran yang masih perlu dimuktamadkan termasuk skop kewajipan pendaftaran dan bentuk hukuman. Pilihan tersebut akan menentukan hubungan dan kegiatan mana yang tertakluk kepada undang-undang serta bila kegagalan mematuhinya menjadi perkara jenayah.

Kerajaan membentangkan contoh sistem seumpamanya di Amerika Syarikat, Britain dan Perancis. Pelaksanaan sistem-sistem itu bertujuan menjadi rujukan dalam perbincangan Jepun, walaupun cadangan tersebut belum memutuskan ciri-ciri mana yang akan diterima pakai oleh Jepun.

Sistem pendaftaran bertumpu pada pengenalpastian siapa yang bertindak bagi pihak siapa. Mendedahkan hubungan itu akan memberikan lebih banyak maklumat kepada pegawai dan orang ramai mengenai usaha mempengaruhi keputusan kerajaan. Skop praktikalnya bergantung pada cara penggubal undang-undang mentakrifkan tindakan bagi pihak kerajaan asing.

Mengapa operasi pengaruh mendorong cadangan ini

Seorang wakil Agensi Polis Kebangsaan memberitahu panel bahawa operasi pengaruh yang menyasarkan proses politik dan pentadbiran semakin aktif sejak beberapa tahun kebelakangan ini dan berhujah bahawa undang-undang perlu digubal segera. Wakil itu turut membangkitkan keperluan mengenakan hukuman bagi perlakuan berniat jahat.

Kebimbangan itu melangkaui pencurian maklumat sulit yang lazim dikaitkan dengan pengintipan. Operasi pengaruh boleh melibatkan penyembunyian kaitan dengan pihak asing sambil menyebarkan maklumat palsu atau mendekati individu yang boleh mempengaruhi pilihan raya, pendapat awam atau keputusan dasar.

Cadangan pendaftaran kerajaan menangani hubungan tersembunyi di sebalik kegiatan sedemikian. Ringkasnya, persoalannya ialah sama ada individu yang mengemukakan hujah politik atau cuba mendapatkan akses kepada pembuat keputusan turut menjalankan arahan kerajaan asing.

Sesetengah peserta panel berhujah bahawa ketiadaan undang-undang untuk menangani operasi pengaruh itu sendiri merupakan satu risiko. Yang lain menyuarakan kebimbangan tentang pengenalan hukuman jenayah. Oleh itu, perbincangan ini merangkumi dua persoalan: maklumat apa yang perlu didedahkan dan bila negara patut menggunakan undang-undang jenayah.

Hukuman jenayah menjadi isu utama yang belum diputuskan

Cadangan yang dibentangkan pada 26 Oktober menggabungkan pendaftaran wajib bagi kegiatan melobi untuk pihak kerajaan asing dengan hukuman bagi campur tangan berniat jahat. Campur tangan Agensi Polis Kebangsaan menjadikan hukuman sebagai bahagian penting dalam perbincangan sejak awal.

Kesalahan dan hukuman khusus belum diperincikan. Penggubal undang-undang perlu memutuskan hubungan antara kewajipan pendaftaran dengan campur tangan yang dilarang serta cara undang-undang menghuraikan perlakuan yang hendak dikenakan hukuman.

Bagi organisasi yang mempunyai kontrak dengan kerajaan asing, takrif tersebut akan membawa kesan langsung. Organisasi itu perlu mengetahui kegiatan mana yang memerlukan pemfailan dan maklumat apa yang mesti didedahkan. Pihak yang menguatkuasakan undang-undang pula memerlukan piawaian yang jelas untuk menentukan bila kewajipan telah dilanggar.

Kebimbangan yang disuarakan sesetengah anggota panel penting kerana kewajipan pendedahan dan kesalahan jenayah membawa akibat yang berbeza. Pendaftaran mewujudkan kewajipan untuk memberikan maklumat. Hukuman jenayah boleh menyebabkan seseorang didakwa, menjadikan perincian kewajipan dan kesalahan itu amat penting.

Tugas kerajaan seterusnya ialah menterjemahkan hala tuju dasar yang luas itu kepada peraturan yang boleh dibahaskan di Parlimen. Syor panel dijangka membantu membentuk usaha tersebut sebelum undang-undang yang dirancang dikemukakan pada 2027.

Peguam gesa penilaian keperluan dan hak

Persekutuan Persatuan Peguam Jepun telah menggesa supaya perkara itu dipertimbangkan dengan cermat beberapa bulan sebelum mesyuarat Oktober. Persekutuan itu menerima pakai pendapat pada 20 Februari 2026 yang merangkumi cadangan undang-undang risikan dan sistem pendaftaran ejen asing, kemudian mengemukakannya kepada pemimpin kerajaan dan Parlimen serta pesuruhjaya Agensi Polis Kebangsaan pada 24 Februari.

Pendapat Februari persekutuan itu menyatakan bahawa undang-undang sedia ada, termasuk Akta Pasukan Pertahanan Diri, mungkin sudah menyediakan keupayaan tertentu untuk menangani perlakuan yang dimaksudkan. Persekutuan itu menggesa pertimbangan teliti sama ada sistem pendaftaran baharu diperlukan dan sama ada sistem itu boleh mencabuli hak perlembagaan yang penting.

Persekutuan itu turut menyentuh peluasan institusi risikan secara lebih menyeluruh. Ia menggesa supaya kuasa pengawasan dan penggunaannya dihadkan dengan ketat, di samping pengawasan oleh pihak ketiga yang bebas. Persekutuan itu menggesa penelitian rapi terhadap undang-undang yang akan mengukuhkan atau menyusun semula badan risikan kerana kesannya yang berpotensi terhadap hak.

Pendirian peguam itu meletakkan keperluan kuasa baharu seiring dengan hujah keselamatan kerajaan. Kerajaan melihat keperluan untuk menangani campur tangan asing; persekutuan itu meminta penggubal undang-undang meneliti skop undang-undang sedia ada dan risiko yang timbul daripada kuasa tambahan.

Pendirian tersebut menjadikan perbahasan perundangan lebih luas daripada persoalan sama ada kegiatan melobi asing perlu didedahkan. Perbahasan itu turut menyentuh cara kuasa risikan dikawal, pihak yang mengawasi penggunaannya dan cara perlindungan perlembagaan dikekalkan apabila institusi diperluas.

Bagaimana cadangan ini sampai ke tahap sekarang

Inisiatif semasa menyusuli komitmen politik yang dibuat ketika Parti Demokratik Liberal dan Parti Inovasi Jepun membentuk gabungan pada Oktober 2025, pada permulaan pentadbiran Takaichi. Persetujuan mereka merangkumi program dasar risikan yang menggesa penubuhan institusi dan penggubalan undang-undang baharu.

Persetujuan itu mencadangkan sebuah majlis risikan negara, biro risikan negara dan agensi risikan luar. Ia turut menggesa penyediaan dan penggubalan segera undang-undang asas serta undang-undang pendaftaran ejen asing sebagai sebahagian daripada perundangan berkaitan risikan dan pencegahan pengintipan.

Langkah utama dan pencapaian yang dirancang ialah:

• Oktober 2025: Persetujuan gabungan menggesa penubuhan institusi risikan dan penggubalan undang-undang baharu, termasuk undang-undang pendaftaran ejen asing.
• 20 Februari 2026: Persekutuan Persatuan Peguam Jepun menerima pakai pendapat yang menggesa penelitian teliti terhadap cadangan itu.
• 24 Februari 2026: Persekutuan mengemukakan pendapat tersebut kepada pemimpin kerajaan, Parlimen dan polis.
• 28 September 2026: Panel pakar mengadakan mesyuarat pertamanya.
• 26 Oktober 2026: Mesyuarat kedua meneliti hala tuju kerajaan bagi sistem pendaftaran dan hukuman untuk campur tangan berniat jahat.
• Tahun fiskal berakhir Mac 2027: Kerajaan sedang mempertimbangkan untuk menyiapkan strategi risikan negara dalam tempoh ini.
• Sidang biasa Parlimen pada 2027: Kerajaan menyasarkan untuk mengemukakan undang-undang berkaitan.

Rentetan peristiwa itu menunjukkan bagaimana janji gabungan beralih kepada perbincangan dasar yang terperinci. Mesyuarat Oktober menandakan saat kerajaan menetapkan secara terbuka hala tuju konkrit bagi bahagian pertama undang-undang antipengintipan yang dirancangnya.

Apakah perubahan bagi pihak yang berurusan dengan kerajaan?

Individu dan organisasi yang melobi di Jepun atas arahan atau berdasarkan kontrak dengan kerajaan asing akan berdepan kewajipan pematuhan baharu jika cadangan itu menjadi undang-undang. Perkara yang perlu diberi perhatian segera ialah sama ada kegiatan mereka termasuk dalam skop kewajipan pendaftaran.

Pegawai kerajaan yang menerima pendekatan sedemikian akan mempunyai sistem pendedahan rasmi yang bertujuan mengenal pasti hubungan dengan kerajaan asing di sebaliknya. Nilai maklumat itu bergantung pada peraturan akhir tentang perkara yang mesti diisytiharkan dan cara sistem tersebut beroperasi.

Oleh itu, keputusan Parlimen mengenai skop undang-undang akan membentuk manfaat keselamatan serta beban terhadap pihak yang diwajibkan mendaftar. Takrifan jelas tentang kegiatan yang diliputi akan memberitahu orang ramai bila mereka perlu memfailkan pendaftaran dan memberikan piawaian seragam untuk dikuatkuasakan pihak berkuasa.

Program risikan yang lebih luas menambah satu lagi lapisan. Gabungan itu mencadangkan penubuhan organisasi baharu, manakala persekutuan peguam menggesa kawalan ketat dan pengawasan bebas. Pendaftaran, pembaharuan institusi dan pengawasan semuanya akan menjadi sebahagian daripada pilihan dasar yang bakal dibuat, sementara kerajaan memulakan langkah dengan cadangan mengenai kegiatan melobi asing.

Perkara Utama

• Jepun membentangkan rancangan sistem pendaftaran ejen asing pada mesyuarat panel pakar pada 26 Oktober 2026.
• Cadangan itu akan mewajibkan pendaftaran bagi kegiatan melobi di Jepun yang dijalankan atas arahan atau berdasarkan kontrak dengan kerajaan asing.
• Kerajaan turut mencadangkan hukuman bagi campur tangan berniat jahat; kesalahan, hukuman dan skop pendaftaran masih belum diputuskan.
• Anggota panel membangkitkan risiko keselamatan akibat ketiadaan undang-undang serta kebimbangan mengenai hukuman jenayah.
• Persekutuan Persatuan Peguam Jepun menggesa penelitian terhadap keperluan, hak perlembagaan dan undang-undang sedia ada, di samping pengawasan bebas terhadap kuasa risikan.
• Kerajaan menyasarkan untuk mengemukakan undang-undang berkaitan pada sidang biasa Parlimen pada 2027.