Pakistan mohon kenaikan tarif elektrik Rs2.56 seunit, kesan Rs32.7 bilion dijangka pada bil November

Kos bahan api September memberi tekanan kepada bil elektrik November

Agensi Pembelian Kuasa Pusat Pakistan (CPPA) telah memohon pelarasan bahan api elektrik sebanyak Rs2.56 seunit bagi September, manakala Bahagian Kuasa mengunjurkan kenaikan itu akan menambah Rs32.7 bilion kepada bil pengguna pada November 2026. Pihak Berkuasa Kawal Selia Kuasa Elektrik Kebangsaan (NEPRA) telah menjadualkan pendengaran mengenai permohonan itu pada 29 Oktober.

Permohonan itu meletakkan purata kos bahan api September pada Rs10.02 seunit, berbanding elaun Rs7.46. Perbezaan Rs2.56 ialah jumlah yang mahu dipulihkan CPPA melalui pelarasan bahan api bulanan. Satu unit elektrik bermaksud satu kilowatt jam, iaitu tenaga yang digunakan oleh perkakas berkuasa 1,000 watt selama satu jam.

Bahagian Kuasa berkata dalam kenyataan yang dikeluarkan pada 15 Oktober bahawa pelarasan yang diunjurkan itu telah dikekang melalui pemotongan bekalan elektrik dan pembekalan gas import pada harga gas domestik. Menurutnya, pelarasan itu mungkin mencecah Rs5 hingga Rs6 seunit jika langkah tersebut tidak diambil.

Pengguna berdepan dua kos berkaitan: caj elektrik yang lebih tinggi dan gangguan bekalan yang menurut kerajaan mengurangkan keperluan untuk mengoperasikan loji janakuasa yang mahal. Pelarasan akhir, kategori pengguna yang perlu membayarnya dan aturan pengebilan masih tertakluk pada keputusan kawal selia NEPRA.

Bagaimana pelarasan Rs2.56 dikira

Permohonan CPPA membandingkan elaun bahan api yang telah dimasukkan dalam caj elektrik dengan perbelanjaan bahan api yang ditanggung sepanjang September. Apabila perbelanjaan sebenar melebihi elaun itu, agensi berkenaan memohon kutipan tambahan melalui pelarasan kos bahan api, yang juga dipanggil pelarasan harga bahan api.

Kenaikan daripada Rs7.46 kepada Rs10.02 bersamaan kira-kira 34.3% daripada elaun bahan api. Perbandingan itu hanya melibatkan komponen bahan api dalam kos elektrik. Bil penuh pengguna turut merangkumi caj lain, maka perubahan peratusan pada bil akhir bergantung pada pengiraan keseluruhannya.

Pelanggan yang menggunakan 300 unit yang tertakluk pada pelarasan yang dicadangkan itu akan dikenakan caj bahan api tambahan sebanyak Rs768. Bagi 500 unit yang berkenaan, cajnya ialah Rs1,280. Contoh ini hanya menggunakan kadar cadangan Rs2.56; cukai atau caj lain bergantung pada kaedah pengebilan yang diluluskan.

CPPA berkata syarikat pengagihan menjual 12.76 bilion unit pada September. Jumlah itu didarab dengan Rs2.56 menghasilkan kira-kira Rs32.67 bilion, hampir menyamai kesan Rs32.7 bilion yang diunjurkan Bahagian Kuasa. Angka-angka itu menghubungkan kadar yang dicadangkan dengan anggaran jumlah yang akan dikutip daripada pengguna.

Ke mana perginya perbelanjaan bahan api September

CPPA meletakkan jumlah kos bahan api untuk penjanaan elektrik pada September pada Rs127.87 bilion. Arang batu import menyumbang Rs37.14 bilion, manakala gas asli cecair (LNG) menyumbang Rs31.93 bilion. Kedua-dua kategori itu berjumlah Rs69.07 bilion, kira-kira 54% daripada jumlah keseluruhan yang dinyatakan.

Permohonan itu turut menyenaraikan Rs13.89 bilion untuk gas domestik, Rs13.26 bilion untuk diesel, Rs11.81 bilion untuk minyak relau dan Rs7.95 bilion untuk arang batu domestik. Diesel dan minyak relau berjumlah Rs25.07 bilion, atau kira-kira satu perlima daripada jumlah bil bahan api.

Perbelanjaan untuk arang batu import kira-kira 4.7 kali ganda perbelanjaan bagi arang batu domestik. Angka-angka ini ialah jumlah perbelanjaan; pengiraan kos penjanaan seunit daripada setiap bahan api juga memerlukan data output elektrik yang berkaitan dengan setiap kategori.

Jumlah enam kategori yang disenaraikan ialah Rs115.98 bilion, meninggalkan Rs11.89 bilion daripada jumlah keseluruhan yang dinyatakan tanpa pecahan terperinci dalam angka yang didedahkan. Semakan NEPRA akan menentukan kos yang diterima untuk dikutip semula.

Jumlah kos bahan api dan angka jualan itu juga membantu menjelaskan kadar yang dimohon: Rs127.87 bilion dibahagikan dengan 12.76 bilion unit bersamaan kira-kira Rs10.02 seunit, iaitu purata yang disebut dalam permohonan.

Mengapa kerajaan melaksanakan pemotongan bekalan elektrik

Bahagian Kuasa berkata pengurusan beban bersasar selama kira-kira dua hingga dua setengah jam sepanjang September mengurangkan keperluan menjana elektrik menggunakan minyak relau dan diesel. Pengurusan beban bermaksud mengehadkan bekalan elektrik secara sengaja supaya permintaan tidak melebihi keupayaan sistem dalam kekangan operasinya.

Kementerian itu berkata tindakan ini, bersama langkah lain, mengelakkan pelarasan tambahan sehingga Rs3.44 seunit. Jika penjimatan yang didakwa itu ditambah kepada cadangan Rs2.56, jumlahnya ialah Rs6 seunit, iaitu had atas anggaran kementerian bagi pelarasan tanpa campur tangan.

Bahagian Kuasa menghuraikan penjimatan yang didakwa itu dalam kenyataannya:

Pengurusan beban bersasar dan langkah lain membantu mengehadkan kesan bahan api mahal yang digunakan untuk penjanaan kuasa, sekali gus menyelamatkan pengguna daripada beban tambahan sehingga Rs3.44 seunit.

Isi rumah dan perniagaan mengalami pemotongan bekalan ketika kerajaan berusaha mengehadkan perbelanjaan bahan api. Bagi isi rumah, gangguan bermakna perkakas tidak dapat beroperasi menggunakan elektrik grid. Bagi perniagaan, gangguan boleh menjejaskan kerja atau memerlukan sumber kuasa lain. Penjimatan yang didakwa kementerian mengukur caj tarif elektrik yang dapat dielakkan; pengguna juga perlu menanggung kesan praktikal akibat kehilangan bekalan.

Harga gas import menjadi satu lagi penampan

Bahagian Kuasa berkata pembekalan gas asli cecair regasifikasi (RLNG) import kepada penjana kuasa pada harga gas domestik mengurangkan potensi beban sebanyak 83 paisa seunit lagi. Satu rupee mengandungi 100 paisa, menjadikan pelepasan yang didakwa itu bersamaan Rs0.83 seunit.

LNG ialah gas asli yang disejukkan menjadi cecair supaya dapat diangkut dengan kapal. Ia menjadi RLNG apabila ditukar semula kepada gas untuk digunakan dalam saluran paip dan loji janakuasa. Langkah kementerian itu melibatkan harga yang dikenakan kepada penjana elektrik bagi bahan api import tersebut.

Kementerian itu menyifatkan harga gas yang lebih rendah sebagai salah satu langkah yang mengehadkan pelarasan September. Kenyataannya memberikan angka berasingan bagi pelepasan daripada penetapan harga gas, selain penjimatan yang dikaitkan dengan pengurusan beban dan langkah lain, tanpa memperincikan bagaimana anggaran-anggarkan itu diselaraskan antara satu sama lain.

Ketersediaan gas turut mempengaruhi loji janakuasa yang perlu beroperasi. Bahagian Kuasa memberi amaran bahawa pengurangan lanjut bekalan RLNG boleh meningkatkan kebergantungan kepada bahan api yang lebih mahal, sekali gus menambah tekanan terhadap caj elektrik. Oleh itu, memastikan bekalan gas tersedia penting bagi pengeluaran elektrik dan juga bil bahan api yang menyusul.

Harga minyak dan gangguan bekalan mencetuskan tekanan

Bahagian Kuasa mengaitkan kenaikan kos bahan api antarabangsa dengan konflik serantau dan gangguan rantaian bekalan susulan penutupan Selat Hormuz. Menurutnya, minyak mentah Brent telah melebihi $120 setong, berbanding penanda aras kira-kira $70 yang digunakan ketika tarif asas elektrik Pakistan ditetapkan.

Angka-angka itu menunjukkan kenaikan lebih daripada $50 setong, atau lebih 71% berbanding penanda aras. Perbezaan itu membantu menjelaskan mengapa elaun yang ditetapkan lebih awal mungkin tidak mencukupi apabila pengeluar kuasa perlu membeli bahan api pada harga pasaran yang lebih tinggi.

Minyak relau dan diesel khususnya berkaitan dengan tekanan itu kerana kedua-duanya ialah bahan api petroleum. Perbelanjaan gabungan Rs25.07 bilion bagi kategori-kategori tersebut pada September menunjukkan besarnya peranan bahan api itu dalam bil yang didedahkan, walaupun kementerian berkata pemotongan bekalan mengurangkan penggunaannya.

Bahagian Kuasa turut menyebut pengisytiharan keadaan kahar oleh Qatar. Dalam kontrak pembekalan, istilah itu lazimnya merujuk kepada peristiwa luar biasa yang digunakan apabila keadaan menghalang pemenuhan kewajipan kontrak. Kementerian itu berkata Pakistan meneruskan usaha mendapatkan RLNG melalui bekalan kontrak yang tersedia dan kargo spot tambahan jika perlu.

Kargo spot ialah pembelian individu yang dibuat di luar penghantaran kontrak tetap. Ketersediaan dan harganya menjadi lebih penting apabila penghantaran yang dijangka terganggu. Kementerian itu berkata pihaknya memantau pasaran bahan api dan rantaian bekalan sambil berusaha mengehadkan kesannya terhadap pengguna elektrik.

Caj September lebih tinggi berbanding Ogos

Pelarasan September yang dicadangkan sebanyak Rs2.56 adalah Rs1.45 seunit lebih tinggi daripada pelarasan Ogos sebanyak Rs1.11. Bagi 300 unit yang tertakluk pada caj itu, perbezaan antara kedua-dua kadar ialah Rs435. Bagi 500 unit yang berkenaan, perbezaannya ialah Rs725.

Bahagian Kuasa turut berkata kesan gabungan pelarasan bahan api dan pelarasan tarif suku tahunan dari Januari hingga Ogos 2026 dihadkan kepada 65 paisa seunit, bersamaan 1.9% daripada tarif asas. Pelarasan bahan api mengambil kira perubahan perbelanjaan bahan api, manakala pelarasan suku tahunan menangani kos sektor elektrik lain yang layak melalui proses kawal selia berasingan.

Kementerian itu mengaitkan hasil tersebut sebahagiannya dengan perubahan aturan tarif dan pakej penggunaan elektrik bagi pengguna industri dan pertanian. Menurutnya, pakej itu menggalakkan pengguna berkenaan menggunakan lebih banyak elektrik daripada grid nasional.

Cadangan September memperkenalkan caj bahan api bulanan yang lebih besar selepas tempoh terdahulu itu. Bagi pengguna yang merancang perbelanjaan, angka segera yang perlu diberi perhatian ialah kadar cadangan Rs2.56, jumlah penggunaan September yang tertakluk padanya dan keputusan pengebilan NEPRA kelak.

Industri mempertikaikan pakej penggunaan ketika pendengaran diteruskan

Pengguna industri mempertikaikan dakwaan kerajaan mengenai manfaat pakej penggunaan tersebut. Mereka berhujah bahawa kadar marginal Rs22.96 seunit hanya memberi manfaat kepada kumpulan terhad, sedangkan kos marginal sebenar kira-kira Rs34 seunit. Kos marginal bermaksud kos yang berkaitan dengan pembekalan satu unit elektrik tambahan.

Perbezaan antara angka-angka itu ialah Rs11.04 seunit. Pengguna industri berhujah bahawa kira-kira Rs11 dipindahkan ke dalam tarif purata pengguna, sekali gus menyebarkan kos itu kepada pengguna lain. Bahagian Kuasa menegaskan pakej itu menggalakkan peningkatan penggunaan grid oleh pelanggan industri dan pertanian.

NEPRA mengadakan pendengaran awam mengenai semakan atau penggantungan pakej itu, dengan keputusan masih belum dibuat. Semakan pakej tersebut berkaitan penetapan harga bagi penggunaan tambahan, manakala permohonan September CPPA bertujuan mendapatkan semula jurang kos bahan api bulanan.

Jadual terdekat menggabungkan elektrik yang telah digunakan, kutipan yang dicadangkan dan pendengaran seterusnya oleh pengawal selia:

• Januari hingga Ogos 2026: Bahagian Kuasa berkata pelarasan gabungan bahan api dan tarif suku tahunan menambah 65 paisa seunit.
• September 2026: CPPA merekodkan purata kos bahan api Rs10.02 seunit berbanding elaun Rs7.46.
• 15 Oktober: Bahagian Kuasa mengunjurkan pelarasan Rs2.56 dan kesan Rs32.7 bilion terhadap bil November.
• 29 Oktober: NEPRA dijadualkan mendengar permohonan pelarasan bahan api September CPPA.
• November 2026: Bahagian Kuasa menjangkakan pelarasan September yang diluluskan akan dimasukkan dalam bil.

Perkara Utama

• CPPA memohon pelarasan bahan api Rs2.56 seunit bagi September, dengan pendengaran NEPRA dijadualkan pada 29 Oktober.
• Bahagian Kuasa mengunjurkan kesan Rs32.7 bilion terhadap bil elektrik November 2026.
• Menurut CPPA, purata kos bahan api September ialah Rs10.02 seunit berbanding elaun Rs7.46.
• Jumlah perbelanjaan bahan api mencecah Rs127.87 bilion, dengan arang batu import dan LNG menyumbang kira-kira 54%.
• Kerajaan berkata pemotongan bekalan elektrik bersasar dan penetapan harga gas import mengurangkan potensi kenaikan.
• Pengguna industri mempertikaikan manfaat pakej penggunaan tambahan itu, yang turut dalam semakan kawal selia.
• Pelarasan akhir dan aturan pengebilan bergantung pada keputusan NEPRA.