Laluan Merah Jambu Metro Pune Dibuka ke Hinjewadi, Empat Koridor Baharu Bakal Luaskan Rangkaian Sejauh 44 km

Sambungan rel baharu untuk tenaga kerja IT Pune

Laluan Merah Jambu Pune sepanjang 23.203 km dirasmikan pada 3 November 2026, menghubungkan Maan dan hab IT Hinjewadi dengan stesen District Court di Shivajinagar. Perkhidmatan penumpang dijadualkan bermula pada 6 pagi, 4 November, dengan 17 daripada 23 stesen koridor itu dibuka pada peringkat awal.

Perdana Menteri Narendra Modi merasmikan laluan bertingkat itu melalui sidang video dan meletakkan batu asas bagi empat koridor tambahan di bawah Fasa II Metro Pune. Secara keseluruhan, pembukaan dan peluasan yang dicadangkan itu melibatkan pelaburan kira-kira Rs 21,800 crore: lebih Rs 8,300 crore untuk Laluan Merah Jambu dan kira-kira Rs 13,500 crore bagi Fasa II.

Pejabat Perdana Menteri menghuraikan laluan dan peluasan itu dalam pengumuman Metro Pune. Kerajaan menjangkakan projek itu mengurangkan kebergantungan pada kenderaan persendirian, melancarkan kesesakan dan meningkatkan hubungan antara pusat pekerjaan dengan kawasan perumahan.

Bagi penumpang, perubahan serta-merta ialah sambungan rel antara daerah IT utama di barat Pune dengan rangkaian metro sedia ada. Pihak Berkuasa Pembangunan Wilayah Metropolitan Pune (PMRDA) menganggarkan Laluan Merah Jambu boleh membawa antara 200,000 hingga 250,000 penumpang sehari. Jadual pembukaannya merangkumi penyiapan beberapa stesen lagi sehingga Januari 2027.

Laluan Laluan Merah Jambu

Laluan Merah Jambu, juga dikenali sebagai Laluan 3, bergerak dari Maan melalui Rajiv Gandhi Infotech Park di Hinjewadi menuju ke Shivajinagar, pusat pentadbiran dan komersial utama. Sepanjang koridor itu, ia memberi perkhidmatan kepada kawasan termasuk Wakad, Balewadi, Aundh dan Universiti Savitribai Phule Pune.

Stesen District Court ialah titik sambungan utama dengan laluan metro Pune yang lain. Penumpang boleh bertukar di situ ke Laluan 1 Maha Metro, antara Pimpri-Chinchwad dengan Swargate, dan Laluan 2, antara Vanaz dengan Ramwadi. Sambungan itu menjadikan koridor baharu tersebut berguna bukan sahaja kepada mereka yang bergerak terus antara Hinjewadi dengan Shivajinagar.

PMRDA menjangkakan laluan itu akan mengurangkan kesesakan jalan raya di Hinjewadi IT Park, Aundh, Baner, Balewadi, Mhalunge, Ganeshkhind Road dan Shivajinagar. Pekerja yang berulang-alik ke pejabat di Hinjewadi mendapat satu lagi pilihan perjalanan yang sebelum ini sering melibatkan kelewatan trafik yang lama dan sukar dijangka.

Ketua Menteri Maharashtra Devendra Fadnavis membeli tiket pertama dan menaiki tren sulung bersama Timbalan Ketua Menteri Eknath Shinde dan Sunetra Pawar. Perjalanan mereka meliputi kira-kira 6 km, dari Kompleks Sukan Shiv Chhatrapati di Balewadi ke Hinjewadi Fasa 2.

Pavanjit Mane daripada Forum for IT Employees, yang turut menyertai perjalanan itu, mengalu-alukan perkhidmatan tersebut sambil menggesa lebih banyak stesen dibuka. Katanya:

Pihak berkuasa patut membuka stesen Baner dengan segera.

Waktu operasi dan stesen yang bakal dibuka

Tren Laluan Merah Jambu dijadualkan beroperasi setiap enam minit pada waktu puncak dan setiap 12 minit pada waktu lain. Perkhidmatan di kedua-dua arah bermula pada 6 pagi, tetapi waktu perjalanan terakhir berbeza: 10.30 malam dari Maan ke District Court dan 11.40 malam dari Shivajinagar ke Maan.

Sejumlah 17 stesen dijadualkan dibuka pada 4 November. Pihak berkuasa menjangkakan kerja di dua lagi stesen siap menjelang akhir November 2026, manakala baki empat stesen akan disiapkan secara berperingkat menjelang Januari 2027. Oleh itu, lokasi stesen yang paling hampir dengan rumah atau tempat kerja penumpang menjadi faktor penting dalam merancang perjalanan awal.

Tujuh stesen dijadualkan beroperasi pada awalnya dengan hanya satu tangga tersedia: Maan, Maan-MIDC Circle Phase 2, Maan Bus Depot, Hinjawadi Phase 2 Circle 1, Padmabhushan Chowk, Agricultural College, serta District and Sessions Court. Kemudahan akses amat penting bagi penumpang yang membawa bagasi atau bepergian bersama anak-anak.

Jadual pembukaan dan penyiapan adalah seperti berikut:

• 23 September 2026: Kelulusan keselamatan akhir bagi seksyen yang masih berbaki diberikan oleh Pesuruhjaya Keselamatan Kereta Api Metro.
• 3 November 2026: Modi merasmikan Laluan 3 dan meletakkan batu asas bagi empat koridor Fasa II.
• 4 November 2026: Perkhidmatan penumpang dijadualkan bermula pada 6 pagi, dengan 17 stesen dibuka.
• Akhir November 2026: Kerja di dua stesen tambahan dijangka siap.
• Januari 2027: Baki empat stesen dijadualkan siap secara berperingkat.

Wanita di kawalan tren dan tenaga solar di lokasi

Kira-kira 100 wanita telah dilatih untuk mengendalikan tren Laluan Merah Jambu. Pejabat Perdana Menteri menyifatkan penggunaan pasukan pengendali tren yang semuanya wanita sebagai yang pertama seumpamanya. Jurupandu tren utama Pragati Biradar berada di kawalan semasa perjalanan sulung, manakala Aishwarya Suryapujari turut bertugas sebagai jurupandu tren.

Fadnavis berkata wanita merangkumi kira-kira separuh daripada tenaga kerja projek itu dan memegang tanggungjawab kejuruteraan semasa pembinaan. Penyertaan mereka bukan sahaja melibatkan tugas di kabin pemandu, malah merangkumi kerja teknikal untuk membina dan mengendalikan rangkaian rel itu.

Koridor itu juga mempunyai kapasiti solar terpasang sebanyak 7.60 megawatt, terdiri daripada 6.10 megawatt di stesen dan 1.50 megawatt di depoh. Megawatt mengukur kapasiti penjanaan sistem kuasa; jumlah elektrik yang dihasilkan dari semasa ke semasa bergantung pada keadaan operasi, termasuk cahaya matahari.

Kerajaan menjangkakan penjanaan solar akan memenuhi kira-kira 30% keperluan elektrik laluan itu. Bersama-sama peralihan yang dicadangkan daripada kenderaan persendirian kepada pengangkutan awam, perkara ini menjadi bahagian utama rancangan projek untuk mengurangkan pelepasan. Koridor itu turut dilengkapi laluan basikal, kaki lima yang lebih lebar dan lintasan pejalan kaki.

Tiket dan sambungan di luar stesen

PMRDA sedang mengatur sambungan melalui bas PMPML, beca auto, teksi yang ditempah melalui aplikasi dan basikal elektrik. Kawasan mengambil dan menurunkan penumpang, serta tempat letak kenderaan di stesen terpilih, turut disediakan. Perkhidmatan ini meliputi bahagian perjalanan antara stesen metro dengan destinasi sebenar penumpang.

Bagi pekerja pejabat, tren yang kerap hanyalah satu bahagian daripada perjalanan. Masa dan kos keseluruhan turut dipengaruhi perjalanan dari rumah ke stesen, kemudian dari stesen ketibaan ke pejabat. Oleh itu, sambungan bas dan jalan yang dirancang berkait secara langsung dengan keberkesanan perkhidmatan rel tersebut.

Fadnavis berkata aplikasi tiket bersama akan membolehkan perjalanan merentasi rangkaian Maha Metro sedia ada dan Laluan 3 melalui platform yang sama. Aplikasi bersama itu akan menghimpunkan pembelian tiket bagi penumpang yang menggunakan laluan yang dikendalikan di bawah aturan berbeza.

Shravan Hardikar, pengarah urusan Maharashtra Metro Rail Corporation Limited, menjelaskan sebab tambang Laluan 3 agak lebih tinggi:

Tambangnya sedikit lebih tinggi kerana perjanjian dengan agensi pelaksana ditandatangani pada masa yang berbeza. Laluan ini juga melibatkan pembangunan dan operasi swasta.

Hardikar turut berkata sela perkhidmatan waktu puncak di rangkaian metro sedia ada dijangka bertambah baik daripada tujuh minit kepada lima minit selepas peluasan perkhidmatan. Jadual pembukaan Laluan Merah Jambu yang diumumkan menetapkan tren setiap enam minit pada waktu puncak.

Bagaimana projek dibiayai dan dibina

Kos terperinci projek Laluan Merah Jambu ialah Rs 8,313 crore, termasuk pengambilan tanah serta pemindahan kemudahan utiliti dan kemudahan lain. PMRDA membangunkan projek itu, manakala Pune IT City Metro Rail Limited, yang melibatkan kepentingan Tata dan Siemens, melaksanakannya.

Projek itu menggunakan perkongsian awam-swasta, yang lazimnya disingkatkan sebagai PPP. Ini bermakna pihak berkuasa awam dan syarikat swasta berkongsi tanggungjawab berdasarkan perjanjian, bukannya kerajaan melaksanakan sendiri setiap bahagian projek.

Bagi Laluan 3, aturan itu berasaskan rangka kerja reka bentuk, bina, biayai, kendali dan pindah milik di bawah Dasar Rel Metro Negara 2017. Ringkasnya, rakan swasta bertanggungjawab mereka bentuk dan membina rangkaian rel, mengatur pembiayaan serta mengendalikannya sebelum menyerahkannya mengikut terma perjanjian.

Modi mengetengahkan perkongsian ini sebagai contoh kerjasama kerajaan dengan syarikat swasta dalam projek infrastruktur. Penjelasan Hardikar mengenai tambang menunjukkan bagaimana aturan kontrak turut memberi kesan kepada penumpang menerusi harga perjalanan. Bersama-sama kekerapan perkhidmatan dan akses ke stesen, kemampuan tambang akan mempengaruhi keputusan harian untuk menggunakan laluan itu.

Empat koridor untuk meluaskan rangkaian

Fasa II Metro Pune merangkumi Laluan 2A, 2B, 4 dan 4A. Jumlah panjang yang diumumkan ialah kira-kira 44.39 km, hampir dua kali ganda panjang Laluan Merah Jambu yang kira-kira 23 km. Anggaran pelaburan sebanyak Rs 13,500 crore meliputi keempat-empat koridor yang dicadangkan.

Laluan 2A dan 2B akan memanjangkan rangkaian timur ke barat sedia ada sejauh 12.75 km secara keseluruhan. Laluan 2A bergerak dari Vanaz ke Chandani Chowk, manakala Laluan 2B dari Ramwadi ke Vitthalwadi. Peluasan ke arah timur itu bertujuan meningkatkan akses ke kawasan perumahan, komersial dan IT yang pesat berkembang sekitar Kharadi dan Wagholi.

• Laluan 2A: Vanaz ke Chandani Chowk, kira-kira 1.12 km.
• Laluan 2B: Ramwadi ke Vitthalwadi, kira-kira 11.63 km.
• Laluan 4: Kharadi ke Khadakwasla, kira-kira 25.52 km.
• Laluan 4A: Nal Stop ke Manik Baug, kira-kira 6.12 km.

Laluan 4 ialah komponen terbesar, merangkumi kira-kira 57% daripada peluasan yang dicadangkan sepanjang 44.39 km. Laluan itu akan menghubungkan bahagian Kharadi di bandar tersebut dengan Khadakwasla melalui kawasan termasuk Magarpatta, Hadapsar dan Swargate. Laluan 4A pula menambah sambungan antara Nal Stop dengan Manik Baug.

Pejabat Perdana Menteri turut menyenaraikan Nanded City, Pune Cantonment dan Warje sebagai kawasan yang akan mendapat sambungan melalui koridor baharu itu. Pertukaran yang dirancang di Swargate, Nal Stop dan Kharadi Bypass akan menghubungkan peluasan tersebut dengan perkhidmatan metro sedia ada dan bas antara bandar.

Sasaran lima tahun dan perbahasan jajaran

Maha Metro menyasarkan Fasa II siap dalam tempoh lima tahun. Hardikar berkata kerja pada peluasan Swargate ke Katraj sedang dijalankan, manakala peluasan PCMC ke Bhakti Shakti masih belum disiapkan. Oleh itu, Pune akan mempunyai beberapa projek peluasan pada peringkat berlainan.

Koridor Kharadi ke Khadakwasla yang dicadangkan turut mencetuskan perbincangan tentang laluan rel itu. Datuk Bandar Manjusha Nagpure mencadangkan agar jajaran mengikuti terusan atau Sungai Mutha dan bukannya dibina di atas Sinhagad Road yang sesak, kerana metro bertingkat di atas jejambat boleh menyusahkan penduduk.

Hardikar memberi bayangan bahawa jajaran itu boleh dikaji semula susulan cadangan beliau. Keputusan muktamad mengenai perubahan yang dicadangkan itu dan tarikh pembukaan tepat Fasa II belum diumumkan. Bagi penduduk di sepanjang laluan tersebut, jajaran itu akan menentukan akses ke stesen serta lokasi kerja pembinaan.

Tanggungjawab infrastruktur akan dikongsi. Maharashtra State Infrastructure Development Corporation dijangka membangunkan sebahagian infrastruktur yang dicadangkan, manakala Maha Metro akan melaksanakan kerja infrastruktur di Paud Road dan Karve Road. Penyelarasan penting di lokasi pembinaan rel bertemu jalan sedia ada dan kerja awam lain.

Peluasan Pune dalam perkembangan metro India

Modi meletakkan projek Pune dalam konteks peluasan rel bandar yang lebih luas. Katanya, rangkaian metro operasi India berkembang daripada 248 km pada 2014 kepada kira-kira 1,200 km, manakala bilangan bandar dengan perkhidmatan metro meningkat daripada lima kepada 26.

Angka itu menunjukkan pertambahan 952 km, menjadikan rangkaian tersebut kira-kira 4.8 kali panjangnya pada 2014. Modi berkata lebih satu crore orang, atau 10 juta, menaiki metro setiap hari dan menyifatkan India sebagai antara tiga negara dengan rangkaian metro terbesar di dunia.

Menurut Modi, rangkaian operasi Maharashtra berkembang daripada 11 km pada 2014 kepada hampir 200 km, dengan kerja sedang dijalankan pada lebih 680 km. Beliau meletakkan pelaburan dalam infrastruktur metro negeri itu pada lebih Rs 2.5 lakh crore, bersamaan Rs 2.5 trilion.

Perdana menteri mengaitkan perjalanan lebih pantas dengan kegiatan ekonomi. Katanya:

Peluasan Metro Pune akan meningkatkan kesalinghubungan, menjimatkan masa perjalanan ulang-alik dan merancakkan produktiviti bandar itu.

Modi turut menyebut Urban Challenge Fund, yang diluluskan Kerajaan Pusat pada Februari 2026 dengan bantuan pusat sebanyak Rs 1 lakh crore untuk menarik pelaburan dalam pembangunan bandar. Di Pune, Fadnavis meletakkan peluasan metro seiring dengan jalan lingkaran, Laluan Transit Massa Berkapasiti Tinggi dan terowong yang dicadangkan, serta berkata Rs 5,000 crore akan disediakan melalui Kerajaan Pusat untuk PMR Growth Centre.

Perubahan pengangkutan segera di Pune lebih khusus berbanding rancangan yang lebih luas itu: laluan rel baharu ke Hinjewadi, pertukaran di District Court dan pembukaan stesen secara berperingkat. Pencapaian seterusnya ialah pembukaan baki stesen Laluan Merah Jambu sehingga Januari 2027 dan kemajuan ke arah sasaran lima tahun Maha Metro bagi empat koridor baharu itu.

Perkara Utama

• Laluan Merah Jambu Pune dirasmikan pada 3 November 2026, menghubungkan Maan dan Hinjewadi dengan District Court di Shivajinagar.
• Perkhidmatan penumpang dijadualkan bermula pada 4 November, pada awalnya di 17 daripada 23 stesen.
• Tren dijadualkan beroperasi setiap enam minit pada waktu puncak dan setiap 12 minit pada waktu lain.
• Kira-kira 100 pengendali tren wanita akan mengendalikan laluan itu, manakala tenaga solar dijangka membekalkan kira-kira 30% keperluan elektriknya.
• Koridor bernilai Rs 8,313 crore itu bersambung dengan Laluan 1 dan 2 sedia ada di District Court.
• Empat koridor Fasa II berjumlah kira-kira 44.39 km, dengan anggaran kos Rs 13,500 crore dan sasaran penyiapan dalam tempoh lima tahun.